1 Mayıs 1984'te gece yarısından hemen sonra, devlet memuru Anthony Littler, Londra'nın East Finchley istasyonunda trenden indi ve evine doğru karanlık bir ara sokakta yürümeye başladı. İki dakika sonra, 45 yaşındaki adam yerde can çekişiyordu.Yalnız yaşayan, bira seven ve arkadaşları tarafından "nazik dev" olarak tanımlanan Anthony, başına iki kez darbe almıştı. Üzerinden hiçbir şey çalınmamıştı. Görgü tanığı yoktu, kanıt bulunamadı, açık bir sebep de yoktu.42 yıl boyunca kimse adalet önüne çıkarılamadı.10 Temmuz 2026 Cuma günü ise bu durum değişti. 57 yaşındaki Michael Stewart ve 60 yaşındaki Anthony Stewart, cinayet suçlamasıyla 10 ve 15 yıldan az olmamak üzere ömür boyu hapis cezasına çarptırıldı. Kardeşler saldırı sırasında 15 ve 18 yaşlarındaydı.Anthony Littler'ın eşcinsel olduğuna dair hiçbir kanıt olmamasına rağmen, Hakim Justice Cutts kardeşlerin soygun için eşcinsel erkekleri hedef aldığını belirtti. Cutts, "1984 farklı bir zamandı ve İngiltere birçok açıdan farklı bir yerdi" dedi.Televizyonda yayınlanan bir duruşmada, kıdemli hakim sanıklara şunları söyledi: "Orada durup bir kurban beklediğinizden oldukça eminim. O dürüst, iyi kalpli insanı hedef aldınız ve hayatına son verdiniz."Kanıtları toplamakEskiden çözülemeyen vakalar genellikle bilim sayesinde çözülebiliyor. DNA, parmak izi, eski delillerin yeni tekniklerle incelenmesi gibi yöntemlere başvuruluyor.Ancak bu sefer durum farklıydı. Dedektifler cesur bir gizli operasyona başvurdular: Michael Stewart'ı soruşturmak için iki gizli polis memuru atandı. Kardeşlerin araçlarına ve evlerine dinleme cihazları koyuldu.Onlar, onun yıllar boyunca defalarca yaptığı şeyi yapmasını bekliyorlardı: Konuşmasını.
Uyarı - Bazı okuyucular bu rapordaki içeriği ve ayrımcı dili rahatsız edici bulabilir.Sessiz, sade bir yaşam tarzına sahip olan Anthony Littler, 1.93 boyundaydı. Devlet memuruydu ve Londra'nın kuzeyindeki Doğu Finchley'de bir dairede yaşıyordu.Annesine çok düşkündü. Doğduğu ve büyüdüğü yer olan Merseyside'daki St Helens'a sık sık annesini ziyaret etmek için gidiyordu.Anthony'nin en büyük tutkusu ale türü biraydı. Hayatının son akşamında, Londra'yı baştan başa geçerek biraların korunması için oluşturulan bir derneğinin pub toplantısına katılmış ve orada arkadaşlarıyla beş-altı bira içmişti.Kapanış saatinde onlara veda etti.Anthony, Doğu Finchley'e vardı ve evine doğru kestirme yol olan demiryolu hattının yanındaki dar patikaya girdi.Dakikalar içinde öyle şiddetli bir saldırıya uğradı ki bir daha bilincini kazanamadı.Anthony'nin hayatta kalan son yakın akrabalarından biri olan Patricia McLure, "Büyük bir ağabey gibiydi" diye hatırlıyor. "Beni bebek arabasında gezdirirdi. Aile bireylerinin doğum günlerinde ve Noel'de hep yanımızdaydı" dedi.Merseyside'daki Bebington kasabasında yaşayan Patricia, kendisini en çok rahatsız eden şeyin Anthony'nin saldırıya karşılık verecek şansı bulamaması olduğunu söyledi."Çocukken bir köpeğe bile taş atmazdı" diyor ve devam ediyor: "Her zaman iyi kalpli bir insandı ve böylesine korkunç bir şekilde ölmesi çok adaletsiz."
BBC ve İngiltere'deki bir diğer televizyon kanal ITV'nin suç konulu programlarındaki çağrılar sonuçsuz kaldı. Soruşturma Ocak 1985'te kapatıldı. 1993'te yapılan ikinci bir soruşturma da sonuç vermedi. 2012-2015 yılları arasında yapılan üçüncü bir soruşturma da kimseye suçlama yöneltilmeden sona erdi."Onun artık aramızda olmadığını ve faillerin yakalanamadığını kabullendim" diyor Patricia: "Bu, her zaman var olan, kalıcı bir hüzün bıraktı. Onun olmadığı her Noel'de bu hüzün yeniden ortaya çıkıyordu."42 yıl boyunca katillerin yaptıklarından paçayı sıyırdıklarını düşündüklerini varsaydı."Ve bu soruşturmayı yürüten polise kadar onlar da böyle düşündüler" diyor.
Londra polisinin başlattığı soruşturmanın ilk günlerinde, polis memurları ara sokaktan sadece birkaç yüz metre uzaklıktaki bir kapıyı çaldı.Bu, Stewart ailesinin eviydi. Orada 15 yaşındaki Michael Stewart ile ve bir hafta sonra da o zaman 18 yaşında olan kardeşi Anthony ile görüştüler.Evden eve yapılan aramalar sonucunda her ikisinin de cinayet gecesi evlerinde oldukları kaydedildi. Anthony Stewart'ın polis formunda şu not yer alıyordu: "Ara sokağı kullanmıyor."Bu doğru değildi ve mahkeme, kardeşlerin şiddete eğilimli olduklarını ve yıllardır polisle başlarının derde girdiğini öğrenecekti.
2013 yılında kardeşler arasında şiddetli bir anlaşmazlık çıktı. Üç kardeşin en küçüğü olan Daniel, saldırıya karışmamıştı ve Anthony Littler öldürüldüğünde sadece 10 yaşındaydı.Aile içi bu tartışma sırasında Daniel, Michael'ın kendisini öldürmek ve evini yakmakla tehdit ettiğini polise anlattı.Ardından Daniel, dedektiflere çok daha ciddi bir şey verdi: Çocukluğuna ait bir aile sırrı.Michael'ın, cinayetin üzerinden birkaç gün geçmeden bununla övündüğünü, kardeşi Anthony'nin de yıllar sonra bu konuda konuştuğunu anlattı.Daniel polise, kardeşlerinin eşcinsel olduklarına inandıkları erkeklere saldırdıklarını ve Littler'ın da başarısızlıkla sonuçlanan bir soygun girişiminde saldırıya uğradığını söyledi.Daniel polise, "Onlar sadece onu soymak istediler, ama o öldü" dedi. Cinayet hakkında konuşan tek kişi o değildi.Ailenin bir yakını - yasal nedenlerle kimliği açıklanamıyor - Michael'ın arabadan istasyonu işaret ederek "Onu orada öldürdük" gibi sözler söylediğini hatırladı.Başmüfettiş Neil John, 2019'da Londra Polis Teşkilatı'nın Özel Suçlar Birimi'ne geldiğinde, bu dava da dahil olmak üzere iki eski davayı devraldı.John, "Eksik evraklar, kayıp deliller vardı" diyor ve devam ediyor: "Güvenlik kamerası kayıtları yoktu, adli tıp incelemesi yapılmamıştı. Konuşmak istediğimiz tüm tanıklar maalesef vefat etmişti."Bu nedenle ekibi, geriye kalanlardan yola çıkarak dava dosyasını yeniden oluşturdu.Bir müze küratörü, 1984 yılına ait tren tarifesinin çözümlenmesine yardımcı oldu. Doğu Finchley çevresindeki sokaklar değiştiği için, Harita Genel Müdürlüğü'nün orijinal haritaları İngiliz Kütüphanesi'nde bulundu.Polis arama ekibi, kayıp delilleri bulma umuduyla bir hafta boyunca Londra Polis Teşkilatı'nın malzeme deposunda 200'den fazla büyük sandığı inceledi.Hiçbir şey bulamadılar.Ancak evraklar, eski tanık ifadeleri ve kardeşlerin iddia edilen itirafları, dedektiflere ilerlemeleri için bir yol sağlamıştı.John, materyalleri inceledikten sonra, gizli bir operasyon için onay almak üzere davanın yeterince güçlü olduğuna inandı ve bu onay Eylül 2023'te Snowpitch Operasyonu'nun [Kar Fırtınası Operasyonu] başlamasıyla verildi."Daha önce hiç böyle bir davayla karşılaşmadım" diyor John ve anlatıyor: "Ve bir daha asla böyle bir davayla karşılaşmayacağım."
Snowpitch Operasyonu sabır gerektiriyordu.Michael Stewart'ın dairesine ve arabasına, ayrıca Anthony Stewart'ın arabasına gizli dinleme cihazları yerleştirilmişti.Ancak operasyonun en önemli kısmı daha kişiseldi: JJ ve Anna olarak bilinen iki sivil polis, Michael Stewart'ın hayatına gönderildi.Michael'a yaklaşan ilk JJ oldu.Michael'ın apartmanındaki bozuk asansör hakkında bir sohbet başlattı. Kısa süre sonra JJ, Michael'la vakit geçirmeye başladı; gangster filmleri izliyor, video oyunları oynuyor ve onun hikayelerini dinliyordu.Üç ay içinde JJ ile ilişkileri o kadar yakınlaştı ki, Michael Stewart daha sonra cinayetten gözaltına alındığında, kendisini polis karakolundan alması için JJ'yi aradı.Arabayla eve dönerken Michael konuştu."Kim olduğunu biliyorum" diye itiraf etti, yanındaki adamın kendisini kaydettiğini bilmeden.Michael'ın ifadesine göre, bu kişiler kardeşi ve üç arkadaşıydı. "Eşcinsellere saldırmak" için dışarı çıkmışlar, bir adamı ara sokakta köşeye sıkıştırmışlar ve kafasına vurmuşlardı, mahkemede bu bilgiler aktarıldı.Mahkemede, Anthony Littler'ın eşcinsel olduğuna dair hiçbir kanıt bulunmadığı belirtildi.Bu bir alışkanlık haline geldi. Mahkemede, Michael'ın o dönem aylar boyunca defalarca kardeşini suçladığı ve cinayetle hiçbir ilgisinin olmadığını ısrarla savunduğu belirtildi.Ancak kayıtlar onu sürekli ele veriyordu.Diğer sivil polis memuru Anna, JJ'den ayrı olarak onunla iletişime geçti ve Aralık 2023'te bir kafede gizlice kaydedilen bir konuşma sırasında, ona yeğeninin birini öldürdüğünü söyledi."Yeğenim kimseyi öldürmedi" diye yanıtladı Michael. "Öldüren benim kardeşimdi."Bu sırada soruşturma artık açığa çıkmıştı. Michael cinayetle ilgili olarak gözaltına alınmış ve sorgulanmış, ardından serbest bırakılmıştı; ancak onun haberi olmadan, gizli operasyon sessizce çevresinde devam ediyordu.Ardından, Mart 2024'te polisle yapılan bir görüşmede, Michael'ın olay yerinde olduğunu kanıtlamaya yardımcı olan bir dil sürçmesi yaşandı.O gece kan içinde kaldığını inkar eden Michael, birden şöyle dedi: "Ara sokağın tepesinde gözcülük yapıyorsam... üzerime nasıl kan bulaşmış olabilir ki?"Savcı John Price KC jüriye, ne polisin, ne ailesinin, ne de tek bir tanığın onu gözcü olmakla suçlamadığını söyledi.Bu ayrıntı, Michael'ın o geceye dair kendi anılarından başka hiçbir yerde mevcut değildi.Suçtan konuşarak kurtulmaya çalışırken, Anthony'nin yere serilip dövüldüğü sırada, kendini sokağın en başına yerleştirmişti.Ve bu, 1984'ten beri dosyalarda saklı kalan bir gizemi aydınlattı.Saldırıdan iki dakika sonra, genç bir adam ara sokağın yakınındaki bir telefon kulübesinden 999'u arayarak ağır kan kaybeden bir adam için ambulans istedi, ardından adını vermeden telefonu kapattı.Hiçbir şey bulunamadı ve ihbar yanlış alarm olarak değerlendirilerek kapatıldı.Price, ancak orada bulunmuş birinin bu kadar çabuk durumdan haberdar olabileceğini söyledi.Savcılık jüriye, arayan kişinin 15 yaşındaki Michael Stewart olduğunu, olay sırasında gözcülük yaptığını, ilk kaçan kişi olduğunu ve kendi grubunun geride bıraktığı ölmekte olan adam için telefon açtığını söyledi.'Kuzenimin hayatını mahvettin'Patricia için, kuzenini öldüren adamların sonunda adalete teslim edildiği bilgisi, onu altüst eden bir düşünceyi uyandırdı: "Nasıl cüret edersiniz? Kuzenimin hayatını mahvettiniz ve muhtemelen siz güzel bir hayat yaşadınız.""Onlar 42 yıl boyunca özgürdüler, kuzenim ise 42 yıl boyunca hayattan mahrum kaldı. Belki de evlenme ve kendi ailesini kurma olasılığını kaçırdı.""Adaletin nihayet yerini bulmuş olması rahatlattı" diyor. "Bu, üzüntümüzü ortadan kaldırmayacak. Onu hayata döndürmeyecek. Ama sonunda, [cinayet] aydınlandı. O alçakları yakaladılar."Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. .
