Avrupa'nın en eski, en büyük ve en ünlü antik ağaçlarından biri olan Büyük Meşe öldü.
İngiltere'nin Nottinghamshire bölgesindeki Sherwood Ormanı'nda en az 1000 yıldır büyüyen ağaç, bir dizi sıcak ve kurak yazdan sonra strese girerek bu yıl hiç yaprak vermedi.
Robin Hood efsanesine ilham olmuştu
11 metrelik devasa çevresi, bir folklor ormanına ilham veren 28 metrelik gölgesi her yıl binlerce ziyaretçiyi meşe ağacına çekiyor. Ağacın Robin Hood efsanesine de ilham olduğu düşünülüyor.
2010 kışında ağacın gövdesine yağan kar, gövdede ürkütücü derecede net bir şekilde Friar Tuck'ın siluetini ortaya çıkarmıştı. Diğer kışlarda ise çevredeki her yer karla kaplanmasına rağmen ağacın dalları neredeyse hiç kar tutmamıştı.
Ancak ağacın uzun ömrünü sona yaklaştıran etkenlerin başında, son yıllardaki sıcak yazlar ve insanların yoğun ilgisi geldi.
Diğer birçok asırlık meşe gibi bu ağaç da küresel ısınmanın yol açtığı aşırı sıcaklar ve kuraklık nedeniyle defalarca stres altında kaldı. Özellikle Temmuz 2022’de İngiltere'nin 40 dereceyi aşan rekor sıcaklıklarla kavrulduğu sıcak hava dalgası, ağacın sağlığını ciddi şekilde etkiledi.
Sherwood Ormanı'ndaki özel bilimsel ilgi alanını (SSSI) yöneten RSPB'nin ağacın öldüğünü duyurmasının ardından, Robin Hood kostümü giymiş bir kişi elektrikli minibüsle bölgeye gelerek ağacın yanında spontane ve mütevazı bir veda töreni düzenledi. Açık hava eğitmeni Robert Brackley, çalışan bir yay ve ok taşıdığını, döneme uygun haydut kıyafetleriyle binlerce okul çocuğuna Büyük Meşe'nin hikayesini anlattığını belirterek şunları söyledi:
"Bize bıraktığı en büyük miras, hakkında anlatılan hikayeler. Bu, dünyanın en ünlü ağacı. Efsanesi her zaman yaşamaya devam edecek. Elbette üzgünüm ama bu zamanın akışı içinde gelip geçen bir an. Onu geçmişteki haliyle hatırlamalı ve bugün de hayranlıkla anmalıyız".
1970'lerde ağacın etrafına koruyucu bir bariyer yerleştirilmiş olsa da ziyaretçilerin neden olduğu toprak sıkışması ve toprağın sağlığının bozulması da ağacı zamanla zayıflattı. Sherwood Ormanı'nın savaş yıllarında askeri kamp olarak kullanılması da ağacın bulunduğu ekosistem üzerinde olumsuz etkiler yarattı.
Ağacın sağlığını son dokuz yıldır RSPB adına takip eden ağaç uzmanı (arborist) Reg Harris, ağacın kötüleşen durumunu tek bir nedene bağlamanın mümkün olmadığını söyledi.
Harris, "Bu kadar uzun bir zaman diliminde ağacı etkileyen faktörlerin yelpazesi oldukça geniş ve çeşitliydi. Bunlar arasında 200 yılı aşkın süredir devam eden ziyaretçi yoğunluğu ve araçların neden olduğu toprak sıkışması, altında yürütülen kömür madenciliğinin yeraltı su seviyesinde yarattığı değişiklikler ve özellikle ömrünün son yüzde 10'luk bölümünde belirginleşen iklim değişikliği etkileri yer alıyor" dedi.
