ABD’de konut maliyetlerini düşürmeyi ve konut arzını artırmayı hedefleyen kapsamlı yasa tasarısı, Başkan Donald Trump’ın son dakika kararıyla belirsizliğe sürüklendi.
Trump, ABD Kongre Binası’nda yapılması planlanan imza törenine saatler kala töreni iptal etti. ABD Başkanı sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, seçmen kimliği ve vatandaşlık kanıtı şartlarını sertleştiren SAVE America Act kabul edilene kadar konut tasarısını imzalamayacağını duyurdu.
TRUMP’TAN FAİZ MESAJI
Trump, Beyaz Saray’da NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşme sırasında konut maliyetleriyle ilgili soruya, meselenin “tamamen faiz oranlarıyla ilgili” olduğu yanıtını verdi.
Faizlerin düşürülmesi gerektiğini savunan Trump, bunun hem mortgage kredilerini hem de diğer borçlanma maliyetlerini hafifleteceğini belirtti. Ancak ekonomistlere göre faiz indirimleri, enflasyonun yeniden hızlanması, doların zayıflaması ve piyasalarda balon oluşması gibi riskleri de beraberinde getirebilir.
Trump, “Faizleri düşürün, istediğiniz kadar konutunuz olur” dedi. Mevcut ev sahiplerini de zor durumda bırakmak istemediğini söyleyen Trump, “Bu insanlar hayatlarında ilk kez değerli evlere sahip oldu” ifadelerini kullandı.
TASARI NE GETİRİYOR?
21st Century ROAD to Housing Act adı verilen tasarı, iki ana hedefe odaklanıyor: Konut maliyetlerini düşürmek ve ülkedeki konut arzını artırmak.
Tasarıda 40’tan fazla düzenleme yer alıyor. Bunlar arasında konut inşasını kolaylaştıracak adımlar, bürokratik süreçlerin azaltılması ve kurumsal yatırımcıların ülke genelinde satın alabileceği müstakil konut sayısına sınırlama getirilmesi bulunuyor.
ABD’de konut krizinin temelinde arz yetersizliği bulunuyor. Realtor.com verilerine göre ülkede geçen yıl 4 milyondan fazla konut açığı bulunuyordu. Tasarı, bu açığı azaltmak için yerel yönetimlerin daha hızlı hareket edebilmesini ve konut üretiminin önündeki engellerin azaltılmasını hedefliyor.
UYGUN FİYATLI KONUT KRİZİ BÜYÜYOR
ABD’de konut fiyatları son yıllarda hızla arttı. St. Louis Fed verilerine göre ülkede ortalama konut fiyatı yaklaşık 403 bin dolara çıktı. Bu rakam 2010’da yaklaşık 223 bin dolar seviyesindeydi.
Redfin’e göre ABD’de ortalama bir evi satın alabilmek için yıllık yaklaşık 117 bin dolar gelire ihtiyaç duyuluyor. Bu tutar, çoğu Amerikan hanesinin gelirinden yaklaşık 30 bin dolar daha yüksek.
Yüksek enflasyon ve yüksek mortgage faizleri de ev sahibi olmayı birçok Amerikalı için daha zor hale getirdi. Bu nedenle konut politikası, yaklaşan ara seçimler öncesinde hem Cumhuriyetçiler hem de Demokratlar için en önemli başlıklardan biri haline geldi.
Trump tasarıyı imzalamasa da süreç tamamen kapanmış değil. ABD Anayasası’na göre başkan tasarıyı veto etmezse ya da Kongre tatile girmezse, düzenleme 10 gün içinde imzasız olarak yasalaşabilir.
