ABD ordusu, Hürmüz Boğazı'nda bir yük gemisine yönelik insansız hava aracı saldırısına misilleme olarak İran'daki çok sayıda hedefi vurmasının ardından yeni saldırılar gerçekleştirdi.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), saldırıların "ticari deniz taşımacılığına yönelik süregelen İran saldırganlığına doğrudan yanıt" olduğunu açıkladı. Açıklamada İran’ın askeri gözetleme altyapısı, iletişim sistemleri, hava savunma tesisleri, İHA depoları ve mayın döşeme kapasitesinin hedef alındığı belirtildi.
İran ise karşılık olarak pazar günü erken saatlerde Kuveyt ve Bahreyn’deki sekiz ABD askeri noktasına yönelik ortak füze ve insansız hava aracı operasyonu düzenlediğini duyurdu. İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC), yayımladığı açıklamada herhangi bir yeni saldırının "ezici bir karşılıkla" yanıtlanacağını belirterek ateşkesin ihlal edilmesinin tüm diplomatik süreçlerin tamamen durmasına yol açacağı uyarısında bulundu.
Bahreyn ve Kuveyt saldırıları kınarken, hedef alınan tesislerde ne ölçüde hasar oluştuğu netlik kazanmadı.
Barış görüşmeleri sürerken gerilim tırmandı
Karşılıklı saldırılar, Washington ile Tahran'ın küresel petrol fiyatlarını yükselten ve binlerce sivilin ölümüne yol açan savaşı sona erdirmek amacıyla bir mutabakat zaptı üzerinde müzakereler yürüttüğü dönemde gerçekleşti.
Son gelişmeler, Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütülen barış sürecinin ne kadar kırılgan olduğunu da ortaya koydu. Taraflar, iki haftadan kısa süre önce imzalanan geçici anlaşmayı karşılıklı olarak ihlal etmekle suçluyor.
ABD ile İran arasında imzalanan metinde, iki ülkenin ve müttefiklerinin birbirlerine karşı savaş ya da askeri operasyon başlatmaması ve güç kullanma tehdidinden kaçınması öngörülüyordu.
ABD Başkanı Donald Trump da cumartesi günü Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda gerilimin kritik bir noktaya ulaşabileceği uyarısında bulundu.
Trump, "Makul davranmayı sürdüremeyeceğimiz ve çok başarılı şekilde başlattığımız işi askeri olarak tamamlamak zorunda kalacağımız bir nokta gelebilir. Eğer bu gerçekleşirse İran İslam Cumhuriyeti artık var olmayacaktır" ifadelerini kullandı.
Hürmüz Boğazı yeniden gerilimin merkezinde
CENTCOM, Panama bayraklı bir tankerin cumartesi günü İran’a ait bir insansız hava aracı tarafından hedef alınmasının ardından yeni saldırıların düzenlendiğini açıkladı.
14 maddelik geçici ABD-İran anlaşması, 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in başlattığı çatışmaları durdurmayı ve dünyanın en önemli enerji nakliye güzergâhlarından biri olan Hürmüz Boğazı'nı yeniden deniz taşımacılığına açmayı amaçlıyordu. Anlaşmanın ardından tarafların İran’ın nükleer programı gibi daha kapsamlı konuları müzakere etmesi planlanıyordu.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf arasında bir hafta önce İsviçre’de arabuluculu görüşmeler yapılmış, Washington da Tahran’a yönelik bazı yaptırımları askıya almıştı. Ancak o tarihten bu yana çatışmalar yeniden başlamış ve şiddetlenmiş durumda.
Reuters’a konuşan bir ABD yetkilisi, İran’ın Kuveyt ve Bahreyn’deki Amerikan tesislerine yönelik saldırılarını doğrularken, şu ana kadar ABD personeli arasında can kaybı ya da bölgedeki üslerde ciddi bir hasar bildirilmediğini söyledi.
CENTCOM ise yaptığı açıklamada, "İran’a ateşkes anlaşmasına uyma fırsatı verildi ancak bunu tercih etmedi" ifadelerini kullanarak son saldırıların ticari deniz taşımacılığına yönelik İran eylemlerine doğrudan yanıt olduğunu savundu.
