SONGÜL DALGIÇ BİLGİLİ / NEFES
TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Genel Başkanı Hasan Murat Kapıkıran, tarımsal üretimde artan girdi maliyetlerinin hem çiftçiyi hem de tüketiciyi çıkmaza sürüklediğini belirterek, “Bu hızla giderse çok ciddi beslenme sorunlarıyla karşı karşıya kalabiliriz” uyarısında bulundu.
Kapıkıran, üreticinin bir yandan iklim koşullarıyla mücadele ederken diğer yandan hızla yükselen girdi fiyatları nedeniyle üretmekte zorlandığını söyledi. 2020 yılından bu yana üreticinin girdi maliyetlerinin yaklaşık 10 kat arttığını dile getiren Kapıkıran, tarımsal üretimin yeniden sürdürülebilir hale gelmesi için mevcut desteklerin yeterli olmadığını ifade etti. Kapıkıran, “Çiftçilerin girdileri mümkün olan en düşük maliyetle karşılanmalı. Tarımsal üretim yeniden rayına girene, tüketicinin ulaşabileceği fiyat seviyeleri oluşana kadar devlet bu girdileri etkin biçimde sübvanse etmeli” ifadelerini kullandı.
ÇİFTÇİ KAZANMALI
Bunun ardından doğru planlama, etkin denetim ve güçlü bir takip sistemiyle üretimin sürdürülebileceğini belirten Kapıkıran, çiftçinin üretimden kazanç sağlayabildiği sistem kurulması gerektiğini söyledi. Mevcut tablonun devam etmesi halinde hem üreticiyi hem de tüketiciyi daha zor günlerin beklediğini belirten Kapıkıran, “Eğer bu böyle devam ederse önümüzdeki süreç çok daha sıkıntılı ve krizli olur. Tarımsal girdiler bu hızla artarsa bunun etkisi doğrudan gıda enflasyonuna yansıyacaktır. Tüketicilerin gelir düzeyini aynı oranda artırmak mümkün görünmediği için çok ciddi beslenme sorunlarıyla karşı karşıya kalabiliriz” diye konuştu.
TARLADA 20 LİRA RAFTA 120 LİRA
Üretici ile market rafı arasındaki fiyat farkının kabul edilemez boyutlara ulaştığını belirten Kapıkıran, yüksek aracılık ve zincir market kârlarının denetlenmesi gerektiğini söyledi. Çiftçinin eline geçmeyen yüksek kârların tüketiciye fahiş fiyat olarak döndüğünü söyleyen Kapıkıran “Aracılar ve özellikle zincir marketler ürün üzerine maliyetlerden daha fazla oranlar ekliyor. Çiftçinin 20 liraya sattığı bir ürünü market rafında 120 liraya görebiliyoruz” dedi.
'Yetersiz beslenme toplumsal bir risk'
Murat Kapıkıran, gıdaya erişimin yalnızca ekonomik değil, sosyal bir mesele olduğunu vurgulayarak, özellikle çocuklarda yetersiz ve dengesiz beslenmenin ilerleyen yıllarda eğitim başarısından sağlık durumuna kadar kalıcı etkiler yaratabileceğini söyledi. Kapıkıran, temel gıdaya erişimin kolaylaştırılmaması halinde çok daha büyük toplumsal sorunların kaçınılmaz olacağını vurguladı.