Yüksek tansiyonun kalp krizi, felç ve böbrek hastalıkları riskini artırdığı uzun süredir biliniyor. Ancak yeni bir araştırma, yüksek tansiyonun kişilik özellikleri üzerinde de etkili olabileceğini ortaya koydu.
General Psychiatry dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, özellikle diyastolik (küçük) tansiyonun yüksek olması, kişinin kaygı, stres ve olumsuz duygular yaşamaya daha yatkın olmasını ifade eden "nevrotiklik" kişilik özelliğiyle bağlantılı olabilir.
Kan basıncı ölçümünde üstte yer alan sistolik (büyük) tansiyon, kalbin kasılması sırasında damarlardaki basıncı gösterirken, alttaki diyastolik (küçük) tansiyon kalbin gevşediği sıradaki basıncı ölçüyor.
Araştırmada, iki değerin de önemli olduğu belirtilmekle birlikte, özellikle diyastolik tansiyonun kişilik özellikleriyle daha güçlü ilişki gösterdiği ifade edildi.
Araştırmacılar, nedensellik ilişkisini incelemek amacıyla "Mendelci rastgeleleştirme" adı verilen genetik temelli bir yöntem kullandı. Bu yöntem, iki durum arasındaki ilişkinin yalnızca tesadüfi bir bağlantı mı yoksa neden-sonuç ilişkisi mi olduğunu değerlendirmeye yardımcı oluyor.
Çalışmada kan basıncıyla ilişkili olduğu bilinen 1000'den fazla genetik belirteç incelendi.
Sonuçlar, yüksek kan basıncının, özellikle de yüksek diyastolik tansiyonun, nevrotiklik düzeyinin artma olasılığını yükselttiğini gösterdi. Araştırmacılar, kan basıncı ile nevrotiklik arasındaki ilişkinin yüzde 90'dan fazlasının diyastolik tansiyonla açıklanabildiğini belirtti.
Buna karşılık çalışma, yüksek tansiyonun doğrudan depresyon ya da anksiyeteye neden olduğuna ilişkin güçlü bir kanıt ortaya koymadı. En belirgin ilişkinin, ruhsal hastalıktan ziyade kalıcı bir kişilik özelliği olarak kabul edilen nevrotiklik ile görüldüğü ifade edildi.
Bilim insanları, uzun süreli yüksek tansiyonun beyne giden küçük damarları zamanla etkileyerek duyguların düzenlenmesinden sorumlu beyin bölgelerinde değişikliklere yol açabileceğini düşünüyor.
Araştırmacılar ayrıca ilişkinin ters yönde de işleyebileceğine dikkat çekti. Nevrotiklik düzeyi yüksek kişilerin günlük yaşamda daha fazla psikolojik stres yaşadığı, kronik stresin de zaman içinde tansiyonun yükselmesine katkıda bulunabileceği belirtildi.
