Kavurucu sıcaklar, ölümcül bir sıcak hava dalgasının kıtayı kasıp kavurmasından yalnızca birkaç hafta sonra, yavaş yavaş yeniden Avrupa'ya dönüyor.
İspanya’nın meteoroloji kurumu AEMET, sıcaklıklarda “kayda değer artış” nedeniyle ülkenin bazı kesimlerini şimdiden sarı hava uyarısı altına aldı; kuzeydoğu için ise yağış ve fırtınalar nedeniyle turuncu uyarı yayımlandı.
Tahminlere göre en sert darbeyi Sevilla, Zaragoza ve Córdoba alacak; sıcaklıkların gelecek hafta boyunca 40°C'ye yaklaşması bekleniyor. 24 saatlik dönemde sıcaklığın 20°C'nin altına inmediği tropikal gecelerin de görülmesi öngörülüyor; bu da bölge halkına neredeyse hiç nefes aldırmayacak.
Geçen ay eşi benzeri görülmemiş sıcak hava dalgası sırasında çok sayıda can kaybı yaşayan Fransa'da ise güneybatı ve Bordeaux bölgesinde sıcaklıkların 39°C'ye kadar çıkması bekleniyor.
Portekiz'de sıcaklıkların cumartesi gününden (20 Haziran) itibaren yükselmesi ve önümüzdeki hafta boyunca çok yüksek seyretmesi bekleniyor; meteorolog Maria João Frada'ya göre bazı bölgelerde değerler 40°C'ye ya da üzerine çıkabilir.
“Önümüzdeki haftanın başında şimdiden 35 ila 40°C civarında sıcaklıklardan söz ediyoruz; ancak 40°C eşiği daha çok iç kesimlerle sınırlı kalacak: Douro Vadisi'nin içleri, Tagus Vadisi ve Alentejo'nun iç bölümleri” diye açıklıyor Frada, batı kıyısı boyunca sıcaklıkların 35°C'ye ulaşabileceğini de ekleyerek.
‘Bu, sıradan bir sıcak hafta değil’
İtalya'daki meteorologlar, gelecek hafta Kuzey Afrika'nın iç kesimlerindeki subtropikal enlemlerden gelen sıcak havanın ülkenin üzerine çekileceği uyarısında bulunuyor; bunun özellikle güneyde yakıcı sıcaklıklar getirmesi, Floransa'da ise termometrelerin 40°C'yi görmesi bekleniyor.
Normalde daha serin olan ülkelerde bile önümüzdeki günlerde ısınma işaretleri görülüyor.
[wfy24.com](https://eur03.safelinks.protection.outlook.com/?url=http%253A%252F%252Fwfy24.com %28kaynak İngilizce%29%252F&data=05%257C02%257C%257C2d2c085da4bd4cdf475308decc46dc34%257Ce59fa28a32ed49aca5a09c46118cfecf%257C0%257C0%257C639172801902384767%257CUnknown%257CTWFpbGZsb3d8eyJFbXB0eU1hcGkiOnRydWUsIlYiOiIwLjAuMDAwMCIsIlAiOiJXaW4zMiIsIkFOIjoiTWFpbCIsIldUIjoyfQ%253D%253D%257C0%257C%257C%257C&sdata=Cln%252FhfIvYTM%252B%252BASpfYqTDqwZQRltyj2zemsbVHLJrtY%253D&reserved=0) bünyesindeki hava tahmincilerinin ilk öngörülerine göre, Bulgaristan ve Romanya'nın Tuna ovasının iç kesimlerinde sıcaklıklar 38°C'ye yaklaşıyor; bölgeye hâkim yüksek basınç alanı Karpat Havzası'na doğru genişlerken Budapeşte'de de değerlerin 36–37°C bandına çıkması öngörülüyor.
“Bu, sıradan bir sıcak hafta değil; geçici bir sıcak hava dalgasından ziyade atmosferik blokaj olayının yapısal izlerini taşıyor” diyor wyf24'ün kurucusu Ionna Vergini, Euronews Earth'e.
Avrupa'nın aşırı sıcağa karşı ‘yapısal açığı’
Vergini, sıcaklıklardaki sıçramayı, ısı tutucu gazların gezegeni ısıtmaya devam etmesiyle “yeni normalin” ders kitabı gibi bir gösterimi olarak nitelendiriyor.
“Hazırlık düzeyine dair ortaya koyduğu şey ise giderek büyüyen bir yapısal açık” diyor. “Güney Avrupa aşırı sıcağa karşı davranışsal bir tolerans geliştirdi: değişen günlük rutinler, siesta, panjurlar vb. Ama bu biyolojik değil, davranışsal bir uyum ve fiziksel altyapıyı korumuyor.”
Elektrik şebekeleri, daha sıcak bölgelerde bile, klima kullanımındaki ani artışlarla baş etmekte zorlanıyor. Birçok toplu taşıma sistemi ise 20. yüzyılın sonlarında belirlenen ısıl eşiklere göre inşa edildiği için aşırı sıcaklara karşı savunmasız durumda.
Geçen hafta, İtalya'nın kuzeybatısındaki Torino kentinde, mayıs ayındaki sıcak hava dalgasının yerel elektrik şebekesi üzerindeki yükü artırmasıyla geniş çaplı elektrik kesintileri yaşandı.
Fransa'nın banliyö trenleri ve tramvay-tren ağını işleten Transilien, sıcak hava dalgasının yol açabileceği olası aksaklıklar nedeniyle halktan istasyona gitmeden önce tren seferlerini kontrol etmesini şimdiden istedi.
Tropikal gecelerin gizli tehlikeleri
Beklenen sıcaklık artışı, Akdeniz'in büyük bölümünde tropikal gece sayısındaki yükselişle de kendini gösteriyor.
Bu olgu, şimdiden okullar gibi kamu hizmetlerini etkiliyor; yüksek gece sıcaklıkları nedeniyle iyi uyuyamayan öğrencileri korumak için sınav saatlerinin değiştirilmesi gündemde.
“Sürekli yüksek seyreden gece sıcaklıkları, gündüz yaşanan zirve değerlerden muhtemelen daha büyük bir halk sağlığı tehdidi” diye açıklıyor Vergini. “En düşük sıcaklıklar 20°C'nin altına düşmediğinde ve en kötü senaryoda 25°C'nin üzerinde kaldığında – bazılarının 'süper tropikal geceler' dediği durumlarda – vücut hayati toparlanma aralığından mahrum kalıyor ve kardiyovasküler sistem, çekirdeği soğutmak için sürekli baskı altında çalışmak zorunda kalıyor.
“Sıcak hava dalgaları sırasında görülen aşırı ölüm oranları, tek bir sıcak öğleden sonradan çok, arka arkaya gelen yüksek gece en düşükleriyle daha yakından ilişkili.”
Tropikal geceler, kentsel ısı adası etkisi nedeniyle şehirlerde çoğu zaman çok daha ağır geçiyor. Bu etki, ısının yüksek binaların arasında hapsolması, kentlerdeki geniş asfalt ve beton yüzeyler tarafından emilip daha sonra yeniden havaya salınmasıyla ortaya çıkıyor.