Doktorların kamudan özel sektöre kaçmalarını önlemek amacıyla 2019 yılında “ilave ödeme” uygulaması başlatıldı. 5434 Sayılı Emekli Sandığı Kanunu’na konulan Ek Madde 84 ile tabip ve diş tabibi kadrolarında görev yapmış uzman hekimlere 17.000 gösterge rakamının, uzman olmayanlara ise 13.000 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarda her ay emekli aylıklarına ilave ödeme yapılması sağlandı. 2022 yılında bu sayılar sırasıyla 26.000 ve 20.000’e yükseltildi.
SORULARINIZ İÇİN: [email protected]
Bu düzenleme dolayısıyla 2026 yılı ikinci yarısı itibarıyla her ay uzman hekimlerin emekli aylıklarına 40.963 TL, uzman olmayan hekimlerin emekli aylıklarına da 31.510 TL ilave ediliyor. İlave ödeme ile birlikte 25 yıl hizmeti bulunan uzman hekimin emekli aylığı 90.824 TL’ye ulaşıyor. Uzman olmayan hekimlerin emekli aylığı ise 80.772 TL’yi buluyor.
HOCASI ÖĞRENCİSİNDEN DAHA AZ EMEKLİ AYLIĞI ALIYOR
Emekli doktorlara yapılan ilave ödemeden yararlanabilmek için “makam tazminatı” ödenmesine hak kazanmamış olmak gerekiyor. Doçent, profesör, belediye başkanlığı gibi görevlerde bulunan hekim ve uzman hekimler makam tazminatı aldıkları gerekçesiyle ilave ödemeden yararlanamıyorlar.
Oysa, örneğin bir doçentin makam ve temsil tazminatı toplamı 15.755 TL’de kalıyor. Kendisi de uzman hekim olan tıp kökenli bir doçent, 15.755 TL makam ve temsil tazminatı aldığı gerekçesiyle 40.963 TL tutarındaki ilave ödemeden mahrum kalıyor. Bundan dolayı, 25 yıl hizmetle emekli olan bir tıp doçentinin emekli aylığı 68.739 TL’de kalıyor. Yani tıp doçenti, kendi yetiştirdiği uzman hekimden 22.085 TL, uzman olmayan hekimden ise 12.033 TL daha az emekli aylığı alıyor.
Birinci derecede hizmet süresi 3 yıldan az olan profesörün eline 25.208 TL makam ve temsil tazminatı ile birlikte toplam 79.847 TL emekli aylığı geçiyor. Hizmet süresi 3 yıldan az profesör de yetişdirdiği öğrencisi hekim ve uzman hekimden daha az emekli aylığı almak zorunda kalıyor.
Birinci derecede hizmet süresi 4 yıldan fazla olan tıp kökenli profesörler 33.085 TL makam ve temsil tazminatı ile birlikte 93.721 TL emekli aylığı alabaliyorlar. Ellerine geçen emekli aylığı neredeyse öğrencileri ile başabaş düzeyde kalıyor.
BELEDİYE BAŞKANLIĞI YAPAN HEKİMLER BİN PİŞMAN
Belediye başkanlarına da makam tazminatı ödeniyor. Seçimle belediye başkanlığı yapmış olan hekim veya uzman hekimler, 14.180 TL’den başlayan makam ve görev tazminatları nedeniyle 41 bin liraya varan ilave ödemeden yararlanamıyorlar. Örneğin, bir uzman hekim ilçe belediye başkanlığı yaptığı için 18.906 TL makam ve görev tazminatı aldığı gerekçesi ile 40.963 TL tutarındaki ilave ödemeden yararlanamıyor. Aylık kaybı 22.057 TL’ye ulaşıyor.
KAMUDA ÇALIŞTIKTAN SONRA ÖZEL SEKTÖRE GEÇEN HEKİMLER MAĞDUR
Özellikle uzman hekimler özel sektöre geçmeden önce uzmanlıklarını alıncaya ve isim yapıncaya kadar en az 10 – 12 yıl, çoğunlukla daha fazla süreyle kamuda görev yapıyorlar. Özel hastanelerde çalışan veya kendi muayenehanesini açan uzman hekimler Emekli Sandığından değil 4/a (SSK) veya 4/b (BAĞ-KUR) statüsünden emekli oluyorlar. Bağlanan emekli aylıkları kamuda kalarak emekli olan meslektaşlarının neredeyse 3’te 1’i seviyesinde kalıyor.
Bundan dolayı, kamuda yıllarca çalıştıktan sonra özel sektöre geçmiş veya kendi muayenehanesini açmış doktorlar emekli aylığı konusunda büyük mağduriyet yaşıyorlar. Sonradan kamuya dönüp Emekli Sandığından emekli olmanın yollarını arıyorlar ancak çoğu buna muvaffak olamıyor.
İKİ ÇÖZÜM ÖNERİSİ
Hekimler arasında giderek huzursuzluğa yol açan mağduriyetin giderilmesi için adım atılması gerekiyor. Tıp kökenli doçent, profesör, belediye başkanı gibi makam tazminatı alan görevlerde bulunanlar için tercih hakkı tanınmalıdır. Tazminat veya ilave ödemeden hangisi yüksek ise onu seçme hakkı verilmelidir.
Böyle yapılırsa tıp kökenli doçent ve profesör öğrencisinden daha az emekli aylığı almak zorunda kalmaz. Aksi takdirde tıp kökenli akademisyenleri üniversitede tutmak zorlaşacak. Bunun sonucunda da hekim ve uzman hekim yetiştirecek tıp kökenli akademisyen sıkıntısı baş gösterecek.
Kamuda çalışıp özel sektöre geçtiği veya kendi muayenehanesini açtığı için mağdur olanlar için de kamuda çalıştıkları süreyle orantılı ilave ödeme yapılmalıdır. İlave ödeme, 25 yıl çalışmış kişilere tam ödeniyor. Örneğin kamuda 15 yıl çalışmış hekim ve uzman hekimlere ise ilave ödemenin yüzde 60’ı verilmelidir. Böylece, kamuda çalıştıkları sürenin karşılığını da alabilirler.
