İran ile ABD arasında, Pakistanlı ve Katarlı arabulucuların katılımıyla dörtlü görüşmeler başladı. İran Müzakere Heyeti, 4'lü görüşme öncesinde, Katar arabuluculuğunda ABD heyeti ile görüşme gerçekleştirmişti. Görüşmelerde Lübnan'daki ateşkes ve İran'ın varlıkları ele alınıyor.
Katar Dışişleri Bakanlığı, İsviçre'de düzenlenen Lucerne Gölü Zirvesi'nin resmen başladığını açıkladı. Zirveye ABD, İran, Pakistan ve Katar'dan üst düzey temsilcilerin katıldığı bildirildi.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve İran heyeti başmüzakerecisi Muhammed Bakır Galibaf liderliğindeki delegasyonlar, aralarındaki savaşa kalıcı bir son verme amacıyla pazar sabahı İsviçre'deki Buergenstock kentinde bir araya geldi.
Görüşmeler, iki ülkenin 60 günlük bir ateşkes üzerinde mutabık kalmasının ardından düzenlenirken, İran'ın küresel petrol sevkiyatı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nı kapattığı yönündeki iddiası zirvenin en önemli gündem maddelerinden birini oluşturuyor.
Trump'tan Hürmüz ve Hizbullah tehdidi
Amerikan Fox News kanalına konuşan ABD Başkanı Trump, İran'la Hürmüz Boğazı konusunda yaşadığı son süreci anlattı.
İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırılarını gerekçe göstererek dün Boğaz'ın kapatılacağını açıklayan İranlı yetkililere seslenen Trump, Tahran'dan böyle bir şey yapmamasını istedi.
Fox News muhabiri Trey Yingst'e telefonla açıklamalar yapan Trump, İranlı yetkililerle görüştüğünü ve onlara "Hürmüz Boğazı'nı kapatırsanız ondan sonra elinizde bir ülke kalmaz. Ülkenize bile geri dönemezsiniz." uyarısında bulunduğunu belirtti.
Trump, sosyal medya hesabından da "İran, Lübnan’daki yüksek maaşlı vekil güçlerinin sorun çıkarmalarını derhal engellemelidir. Aksi takdirde, geçen hafta yaptığımız gibi İran’a yine çok sert bir darbe indireceğiz, hatta bu sefer daha da sert şekilde." ifadelerini kullandı.
Sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, 60 günlük ateşkes süresince veya sonrasında Hürmüz Boğazı geçişlerinden herhangi bir ücret alınmayacağını kaydeden Trump, Fox News'e ise bunun aksi bir açıklama yaptı. Trump, barış görüşmelerinin başarısız olması durumunda ABD'nin "Ortadoğu ülkelerinin koruyucu meleği olarak sunduğu hizmetler karşılığında" boğazdan geçiş ücreti talep edebileceğini yazdı.
Trump ayrıca Fox News'e yaptığı açıklamada ABD'nin Hürmüz Boğazı'nın ‘’koruyucu meleği'' olabileceğini belirterek ‘’Petrolün yüzde 20'sini alabiliriz.'' dedi.
ABD Başkanı ayrıca İngiltere Başbakanı Keir Starmer'ın istifa edeceğini de söyledi.
İran heyetinden Trump'ın açıklamasına protesto
Ülkesinin tehditlere karşı boyun eğmeyeceğine vurgu yapan İran Meclis ve Müzakere Heyeti Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, "Tehditleri bir sonuca ulaşsaydı bugünkü çaresizliğe düşmeyeceklerini hiç düşünmüyorlar mı? ABD’lilerin tehditlerini ciddiye almıyoruz.” ifadelerini kullandı.
Galibaf, ABD’li yetkililerin açıklamalarına dikkat etmeleri gerektiğini, İran Silahlı Kuvvetleri’nin tehditlere farklı şekilde karşılık vermeye hazır olduklarını belirtti.
İran heyeti Trump'ın açıklamalarını protesto etmek amacıyla görüşmenin yapıldığı binadan ayrıldı.
"Son saatlerde büyük ilerleme kaydettik"
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Ortadoğu’da ilişkileri kalıcı olarak değiştirmeyi amaçladıklarını belirterek son birkaç saat içinde büyük ilerleme kaydedildiğini duyurdu.
Vance, “Başarmaya çalıştığımız şey, diplomasi yoluyla birlikte çalışarak Ortadoğu’yu dönüştürmektir” dedi.
Başkan Donald Trump’ın talimatına atıfta bulunan Vance, “Trump, İran halkıyla olan ilişkimizi dönüştürmek için ‘yeni bir sayfa açmamızı’ istedi” ifadesini kullandı.
Lübnan’daki ateşkesin korunmasına ilişkin de değerlendirmede bulunan ABD Başkan Yardımcısı, “Lübnan’daki ateşkesin korunmasını sağlama konusunda son birkaç günde büyük ilerleme kaydedildi” diye konuştu.
Vance, ateşkes süreçlerinin doğası gereği zorluklar barındırdığını kabul ederek “Bu tür ateşkesler her zaman biraz sancılı geçer” dedi.
ABD Başkan Yardımcısı ayrıca Trump’ın bölgesel çapta tam bir ateşkes sağlanması konusunda kararlı olduğunu vurguladı.
