Fırlatma, Hainan Ticari Uzay Fırlatma Üssü'nden yerel saatle 12.15'te gerçekleştirildi. Roketin ilk aşaması, ikinci kademeden ayrıldıktan yaklaşık altı dakika sonra kontrollü şekilde alçalarak "Navigator" adlı kurtarma platformundaki ağ sistemine hassas bir iniş yaptı.
Çin Havacılık ve Uzay Bilimi ve Teknolojisi Şirketi (CASC) Başkanı Chen Mingbo, testin ardından yaptığı açıklamada, "Tam isabet. Hassas kontrol performansı olağanüstüydü." ifadelerini kullandı.
İniş ayakları yerine kanca sistemi
Long March-10B, iki kademeli, 5 metre çapında sıvı yakıtlı bir roket olarak geliştirildi. Roketin ilk aşaması, mürettebat taşıma kapasitesine sahip Long March-10A ile ortak tasarıma sahip bulunuyor.
Yaklaşık 890 ton kalkış itiş gücüne ve 760 ton fırlatma kütlesine sahip olan Long March-10B, yeniden kullanılabilir görevlerde alçak Dünya yörüngesine 16 tona kadar yük taşıyabiliyor.
Geleneksel yeniden kullanılabilir roketlerden farklı olarak Long March-10B'de iniş ayakları yerine, ızgara kanatçıklarının yanında bulunan dört özel kanca kullanılıyor. İniş sırasında bu kancalar, kurtarma platformundaki hareketli ağ sisteminin çelik kablolarına kenetlenerek roketin güvenli şekilde yakalanmasını sağlıyor.
CASC mühendisi Hao Jinjie, sistemin çalışma prensibini şöyle anlattı:
"Ağ sistemi, roket üzerindeki kancaları aktif olarak takip eden dört çelik kablodan oluşan hareketli bir mekanizmaya sahip. Böylece roket yumuşak ve kontrollü şekilde yakalanabiliyor."
Uçak gemilerindeki sisteme benziyor
Yetkililere göre sistemin çalışma prensibi, uçak gemilerinde savaş uçaklarını durduran yakalama mekanizmasına benziyor. Ancak bu sistemde yatay iniş yapan uçak yerine dikey iniş yapan bir roket ağ sistemiyle durduruluyor.
Görevde kullanılan "Navigator", Çin'in ilk özel ağ yakalama gemisi olma özelliğini taşıyor. Yaklaşık 144 metre uzunluğa, 50 metre genişliğe ve tam yüklü halde 25 bin ton deplasmana sahip gemi, dinamik konumlandırma sistemi sayesinde denizde oluşan dalgalara rağmen sabit konumunu koruyabiliyor.
"100. kattan kalemi kalemliğe bırakmak gibi"
Roketin ilk aşaması ayrıldıktan sonra yaklaşık altı dakika içinde yönünü yeniden ayarlıyor, hızını düşürüyor ve denizdeki platforma geri dönüyor. Bu süreçte hem geminin hem de roketin dalga etkisine rağmen eş zamanlı hareket etmesi gerekiyor.
Mühendis Hao Jinjie, operasyonun zorluğunu şu sözlerle anlattı:
"Bu, 100. kattan bırakılan bir kalemi tam isabetle kalemliğe sokarken aynı anda hızını ve yönünü de kontrol etmeye benziyor."
Yıl sonuna kadar yeniden fırlatılması planlanıyor
Çinli mühendisler, başarıyla kurtarılan ilk aşamayı bakım ve yenileme işlemlerinin ardından yeniden uçuşa hazırlayacak. Roketin yıl sonundan önce ikinci kez fırlatılması hedefleniyor.
Hao Jinjie, yeniden kullanılabilir sistemlerin ekonomik avantajına da dikkat çekerek, yeterli sayıda tekrar kullanım sağlanması halinde fırlatma maliyetlerinin ilk etapta yüzde 20 ila 30 oranında düşebileceğini, teknolojinin olgunlaşmasıyla bu tasarrufun yüzde 50 ila 60 seviyesine ulaşmasının beklendiğini söyledi.
