ABD'nin İran'a yönelik saldırıları cuma ve cumartesi günleri itibarıyla durmuş durumda. Amerikan basını, Başkan Donald Trump'ın iki hafta süren aralıksız saldırıların ardından geçen cuma günü orduya yeni saldırı düzenlememe talimatı verdiğini bildirdi. Axios'a göre emrin uzun süreli olup olmayacağı belirsiz. Karar, ABD'nin mevcut saldırı düzeyinin etkinlik sınırına ulaştığı gerçeğini yansıtıyor.
New York Times, Trump'ın kararının ardında neyin yattığını şu ifadelerle açıkladı:
“Başkan, savaşı tırmandırmanın Pentagon'un Orta Doğu'daki zaten azalmış olan Patriot füze önleyicileri ve diğer hava savunma mühimmatı stokunu tehlikeli şekilde tüketebileceği endişesiyle bu kararı verdi.”
Axios da bombardımanın durmasını, “hem diplomasiye daha fazla alan sağlama isteğini yansıttığı hem de büyük çaplı muharebe operasyonlarına geri dönüş olmadığı sürece mevcut ABD saldırılarının etkinlik sınırına ulaştığının bir kabulü” olarak değerlendirdi.
‘ASKERİ POZİSYONUMUZ ZAYIFLADI’
CNN’e göre son günlerde Beyaz Saray’da yapılan toplantılarda Başkan Yardımcısı J.D. Vance ve Genelkurmay Başkanı Dan Caine, İran Savaşı’nı tırmandırma olasılığı konusunda endişelerini dile getirdi.
Vance’in, kasımdaki kritik ara seçimler ve dünya ticareti üzerinde artan baskı nedeniyle Trump’ı saldırılara ara vermeyi değerlendirmeye davet ettiği öne sürüldü. Orgeneral Caine’in ise ABD’nin askeri pozisyonunun zayıfladığına ilişkin uyarıda bulunduğu kaydedildi.
HAYBER ŞEKAN'IN ÇÖZDÜĞÜ KİLİT
Son dönemde İran'ın Körfez'e düzenlediği saldırılarda görülen belirgin isabet oranının ardındaki nedenler günlerdir ABD medyasında analiz ediliyor. Bu yöndeki haberlerin sonuncusu Wall Street Journal tarafından yayımlandı. Habere göre İran, Hayber Şekan balistik füzesinin hava savunma sistemlerini daha iyi aşabilmesi için füzenin yeteneklerini uyarlayıp geliştiriyor.
Hayber Şekan adını, İslam'ın ilk dönemlerinde Müslüman savaşçılar tarafından ele geçirilen bir Yahudi kalesinden alıyor.
Haberde İran'ın bölgesel saldırılarında bu füzeye giderek daha fazla güvendiği belirtiliyor. En az bin 500 kilometre menzile sahip olan füze, Körfez ülkeleri ile İsrail'e rahatlıkla ulaşabilecek kapasitede.
MANEVRA KABİLİYETİ VE UYUM
Habere göre çatışmaların yeniden başlamasıyla birlikte İran güçleri son haftalarda bölgedeki ABD varlıklarına yönelik saldırılarda bu füzeyi kullandı ve önleme çabalarını zorlaştırmak için yörüngesini, hızını ve manevralarını sürekli değiştirdi. Bazı modeller, uçuşun son aşamasında yaptığı ani manevralar sayesinde önleme füzelerinden kaçabiliyor.
Gazeteye konuşan bir ABD'li yetkili, İranlıların savunma sistemlerini incelediklerini ve bunları daha iyi aşmanın yollarını öğrendiklerini söyledi.
BÜYÜK OPERASYON ÖNCESİ SESSİZLİK Mİ?
Beyaz Saray henüz Trump'ın saldırıları durdurma kararı hakkında bir açıklama yapmazken, cumartesi gecesi de herhangi bir saldırı düzenlenmemesi sızıntıları doğruluyor. ABD Başkanı'nın son iddiası ise şu oldu:
“Eğer İran'dan istediğimizin yüzde 100'ünü alamazsak tam ölçekli savaşa dönmeyi değerlendireceğim.”
Amerikan ve İsrail medyasına konuşan kaynaklar, ABD Ordusu'nun İsrail'i de kapsayan olası büyük çaplı muharebe operasyonlarına dönüş için planlar hazırladığını öne sürdü. Birçok yayın kuruluşu da Amerika'nın bölgedeki askerî tahkimatını güçlendirdiğine yönelik haberler yayımladı.
NETANYAHU SÖZDE NÜKLEER SİLAH PLANLARINI SUNACAK
Trump'ın kararının Amerikan güçlerini yeniden toparlamak için alındığı da iddialar arasında. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bu hafta ABD'ye yapacağı ziyaret de bu bağlamda daha fazla anlam kazanıyor.
İsrail Kanal 12, Netanyahu ve ekibinin salı günü Beyaz Saray'da yapılması planlanan görüşme sırasında Trump'a, İran'ın askerî ve nükleer faaliyetlerini yeniden canlandırma çabalarına ilişkin yeni "istihbarat bilgileri" sunmayı planladığını duyurdu.
Trump'a sunulacak istihbaratın, İran Lideri Mücteba Hamaney'in önderliğinde Tahran'ın nükleer silaha doğru sözde hızlandırılmış çabalar yürüttüğüne ilişkin İsrail yönetiminin değerlendirmelerini de içerdiği belirtiliyor.
Netanyahu'nun daha önce Trump'a İran'ın nükleer faaliyetleri ve taahhütlerini ihlal ettiği iddiaları hakkında yaptığı özel sunumlar, ABD'yi İran'a saldırmaya ikna etmede önemli rol oynamıştı.
Üst düzey bir İsrailli yetkili Kanal 12'ye yaptığı açıklamada, “ABD ile İran arasında bir anlaşmaya varılma ihtimalinin neredeyse hiç olmadığını” belirterek, çatışmanın nihayetinde tırmanmasının “kaçınılmaz” olduğunu söyledi. Yetkili, İsrail'in Washington'dan “işaret beklediğini” öne sürdü.
