Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından hazırlanan ve Resmi Gazete bünyesinde yayımlanan iki köklü yönetmelik değişikliği, telefon ile internet abonelik süreçlerinde yeni bir dönemi başlattı.
Kimlik sahtekârlığını engellemek, kayıt dışı hat kullanım oranlarını düşürmek ve abonelik işlemlerini daha güvenli hale getirmek amacıyla hayata geçirilen düzenlemeler resmen uygulamaya girdi.
Yeni dönemde, Elektronik Haberleşme Sektöründe Başvuru Sahibinin Kimliğinin Doğrulanma Süreci Hakkında Yönetmelik ile Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği hükümleri uyarınca, kimlik doğrulaması yapılamayan mevcut ve yeni tüm hatların tamamen kapatılmasına kadar uzanan kademeli bir yaptırım süreci uygulanıyor.
E-DEVLET VE NFC DESTEKLİ ÇOK KATMANLI GÜVENLİK DÖNEMİ
Yeni kurallar çerçevesinde abonelik sözleşmeleri hem fiziki ortamda yazılı olarak hem de dijital platformlarda elektronik ortamda kurulabiliyor.
Ancak işlemlerin tamamlanabilmesi için başvuru sahibinin kimliğinin gelişmiş teknolojik yöntemlerle doğrulanması zorunlu tutuluyor.
Vatandaşlar doğrulama basamaklarını e-Devlet platformu, yakın alan iletişimi (NFC) desteğine sahip elektronik kimlik belgeleri, güvenli şifre doğrulaması, parmak izi özeti ya da görüntülü doğrulama yöntemlerini kullanarak tamamlayabiliyor.
Bayilerde yüz yüze gerçekleştirilen geleneksel başvurularda ise mevcut kimlik kartı kontrolünün hemen ardından, yapılan işleme özgü olarak anlık video kaydı alınmasının da önü açılıyor.
Bu kapsamda Türkiye Cumhuriyeti çipli kimlik kartları (TEKB) ve yakın alan iletişimi özelliği barındıran yabancı kimlik belgeleri (YAKB) sistem üzerinden taranıyor.
e-Devlet mobil uygulaması üzerinden NFC teknolojisi kullanılarak yapılacak doğrulama adımlarında ise ek güvenlik katmanı olarak kullanıcının kişisel e-Devlet şifresi talep ediliyor.
Sosyal medyada 15 yaş altına erişim dönemi tamamen kapandı
YABANCI UYRUKLU KİŞİLER İÇİN GÖÇ İDARESİ ENTEGRASYONU
Yönetmelik kuralları, Türkiye'de ikamet eden yabancı uyruklu başvuru sahiplerine yönelik de çok sıkı ve detaylı denetim mekanizmaları içeriyor.
Elektronik kimlik doğrulama altyapısına uyumlu bir belgesi bulunmayan yabancı uyrukluların kimlik doğrulama süreçleri, doğrudan Göç İdaresi Başkanlığı veri tabanları ile yapılacak anlık sorgulamalar üzerinden yürütülüyor.
Diğer taraftan, Türkiye'de görev yapan yabancı diplomatik misyon çalışanları ve onların aile fertleri için ise sistem daha farklı bir entegrasyon modeliyle çalışıyor.
Yabancı Misyon Kimlik Kartı Yönetmeliği kapsamında kendilerine belge verilen kişiler, e-Devlet sistemine giriş yaptıktan sonra kişisel bilgilerinin Dışişleri Bakanlığı kayıtları üzerinden elektronik olarak teyit edilmesiyle birlikte onay sürecini başarıyla tamamlayabiliyor.
BİR KİŞİ ADINA AÇILABİLECEK ABONELİK SAYISINA YASAL KOTA
BTK bünyesinde yürürlüğe konulan ikinci büyük yönetmelik değişikliği ise telekomünikasyon operatörlerine doğrudan yeni bir hukuki yükümlülük getiriyor.
Buna göre haberleşme işletmecileri, BTK tarafından resmi olarak belirlenen üst sınır değerinin üzerinde aynı şahıs adına hiçbir şekilde yeni bir abonelik kaydı oluşturamıyor.
Sektör uzmanları, getirilen bu kota sınırlamasının özellikle kötü niyetli kişilerin ya da şebekelerin, başkalarına ait kimlik bilgilerini yasa dışı yollarla ele geçirerek kendi adlarına yüzlerce sahte hat açmasının önüne geçilmesindeki en büyük engel olacağını belirtiyor.
Eski müşterisini gözden çıkaran operatörlere büyük ders: Hat taşıma rekor kırdı
KİMLİK PAYLAŞIM SİSTEMİ ÜZERİNDEN ÜÇ AYDA BİR DENETİM
Yeni mevzuat sadece sisteme ilk kez dahil olacak yeni aboneleri değil, halihazırda aktif olarak mobil veya sabit hat kullanan milyonlarca mevcut aboneyi de çok yakından ilgilendiriyor.
Telekomünikasyon işletmecileri, her üç ayda bir düzenli periyotlarla sistemlerindeki tüm abonelerin aktiflik durumlarını ve kimlik bilgilerinin güncelliğini denetlemekle sorumlu tutuluyor.
Gerçek kişi abonelerin bilgileri ile kurumsal aboneliklerde şirket adına işlem yapmaya yetkilendirilmiş kişilerin verileri, İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren Kimlik Paylaşım Sistemi (KPS) üzerinden saniyeler içinde kontrol edilerek süzgeçten geçiriliyor.
DOĞRULANMAYAN HATLAR 90 GÜN İÇİNDE TAMAMEN İPTAL EDİLİYOR
Üç aylık periyodik kontroller neticesinde bir abonenin aktiflik durumu veya kimlik bilgileri sistem üzerinden teyit edilemezse, işletmeci şirket anında harekete geçiyor.
Operatör, durumun tespit edilmesinin ardından ilk 24 saatlik süre içinde ilgili hatta kayıtlı olan tüm iletişim numaralarına kısa mesaj (SMS) göndererek resmi bilgilendirme yapıyor.
Gönderilen bu yasal bildirimin ardından, 30 günlük süre zarfında gerekli dijital doğrulama adımları kullanıcı tarafından tamamlanmazsa ilgili hatta servis kısıtlaması uygulanıyor.
Kimlik doğrulama işlemlerinin toplamda 90 gün boyunca hiçbir şekilde gerçekleştirilememesi durumunda ise söz konusu hat geri dönüşü olmaksızın tamamen kullanıma kapatılıyor.
Kurumsal abonelik tarafında ise süreç daha esnek işliyor; şirketin tüzel kişiliği hukuken devam ettiği sürece sadece yetkili kişinin doğrulaması eksik diye hatlar kesilmiyor ancak sisteme yeni bir yetkili tanımlanana kadar abonelik hesabı üzerinde hiçbir işlem yapılmasına izin verilmiyor.
Operatör şirketleri panikte: Tüketici şikayetleri ikiye katlandı
