Türkiye’nin kömür üretimi ve madencilik politikaları; özelleştirme kararları, işçi göçleri, kapatılan ocaklar ve iş sağlığı güvenliği mevzuatında yapılan değişikliklerle yeni bir tartışma dalgasının merkezine yerleşti.
Bir yanda Soma başta olmak üzere Türkiye Kömür İşletmeleri (TKİ) bünyesindeki maden sahalarında yürütülen tasfiye süreçleri ve kitlesel işsizlik tedirginliği sürerken, diğer yanda Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) için yürürlüğe giren yeni yönetmelik değişiklikleri siyaset ile meslek odalarını karşı karşıya getirdi.
Soma Kömürleri A.Ş.’ye ait Işıklar Maden Ocağı’nın rödövans sözleşmesinin feshedilerek devredilmesi ve komisyon raporlarına yansıyan tasfiye adımları, maden sahalarındaki çözülmeyi belgeledi. Tek bir kararla maden işçisinin işsiz kalma riskiyle yüzleştiği bölgede, binlerce işçinin ilçeyi terk etmesiyle büyük bir "madenci göçü" yaşanıyor. Türkiye Devrimci Maden Arama ve İşletme İşçileri Sendikası (Dev-Maden-Sen) Genel Başkanı Ahmet Remzi Atasoy, geçen haziran yaptığı açıklamada Soma’da son aylarda kitlesel bir göç yaşandığını söyledi.
Atasoy, “Önceki hafta Soma’daydım. Son 5-6 ayda 3 bin 500 aile Soma’yı terk etmiş. Bunların önemli bölümü Bartın, Kütahya, Zonguldak ve Karadeniz’in çeşitli illerinden yıllar önce iş bulmak için gelen kişiler. Şimdi yeniden yaşam kuracak yer arıyorlar. Okulların kapanmasıyla birlikte göçün daha da hızlanmasını bekliyoruz” dedi.
Özelleştirme ve ardından gelen kapatma kararları; bölge ekonomisini sarsarken maden mühendisleri ve işçi sendikalarının tepkisine neden oluyor. Soma Katliamı'nın hafızalardaki tazeliğini korurken yaşanan tasfiye süreci, kamusal madenciliğin geleceğine dair soru işaretlerini artırıyor.
AKP'NİN TEPKİSİ
Soma’da tasfiye ve devir tartışmaları tırmanırken, Zonguldak cephesinde siyasi iktidar temsilcileri TTK ve kamu madenciliğinin güçlendiğini savunuyor. 21 Temmuz 2026 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren "İşyerlerinde İşin Durdurulmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına İlişkin Yönetmelik" hakkında değerlendirmelerde bulunan AKP Zonguldak İl Başkanı Mustafa Çağlayan, yapılan düzenlemelerin kurumu ve madencileri güçlendireceğini vurguladı. Süreç boyunca "TTK özelleştirilecek" yönündeki haberlere tepki gösteren Çağlayan, düzenlemenin TTK, GMİS ve sivil toplum kuruluşlarının ortak gayretiyle hayata geçirildiğini belirtti.
Kamuoyunun kasıtlı olarak yanıltılmaya çalışıldığını iddia eden Çağlayan, "madencinin emeği üzerinden siyaset yapıldığını ve belirsizlikten siyasi çıkar sağlanmak istendiğini" öne sürdü.
MESLEK ODASINDAN YÖNETMELİK ELEŞTİRİSİ VE ÇAĞRI
Siyasilerin "güçlenme" mesajlarına maden mühendislerinden yanıt geldi.. TMMOB Maden Mühendisleri Odası Zonguldak Şubesi, Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliğine ilişkin bir açıklama yaptı. Yapılan değişikliğin basit bir teknik revizyon olmadığını belirten Oda, geçmişte sundukları uyarıların dikkate alınmadığının ve uygulamada ciddi sorunlar yaşandığının bu kararla tescillendiğini ifade etti.
Bir yönetmeliğin başarısının yıllar sonra yapılan düzeltmelerle değil, ilk yayımlandığı gün sunduğu güvenle ölçüleceğini belirten maden mühendisleri, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının mahkeme kararları ya da bilirkişi raporlarıyla şekillendirilmemesi gerektiğini vurguladı. Bilimsel ve teknik esaslara uygun metinlerin yorum gerektirmeyecek kadar açık olması gerektiğine dikkat çekildi.
KAMU YARARI VE İNSAN YAŞAMI VURGUSU
Maden sektörünü ilgilendiren tüm mevzuat değişikliklerinde ortak aklın bir tercih değil, zorunluluk olduğunu ifade eden Maden Mühendisleri Odası Zonguldak şubesi, meslek odalarının deneyimlerinin yok sayıldığı düzenlemelerin kalıcı olamayacağını belirtti. Bilimsel gerçeklerden uzak ve uygulamada belirsizlik yaratan adımların iş kazalarını önlemek yerine yeni hukuki ihtilaflar üreteceğine dikkat çekilen açıklamada; kamu yararının, bilimsel madenciliğin ve çalışanların yaşam hakkının savunulmaya devam edileceği vurgulandı.
Soma’daki tasfiye kararlarının yarattığı istihdam krizi ve Zonguldak’taki mevzuat tartışmaları, Türkiye madenciliğinin hem iktisadi hem de hayati boyutlarıyla kritik bir kavşakta durduğunu ortaya koyuyor.
Odatv.com