Gökbilimciler, uzun yıllardır gizemini koruyan Omega Centauri yıldız kümesinde ilk yıldız kütleli kara deliği tespit ettiklerini açıkladı. Araştırmanın sonuçları, The Astrophysical Journal Letters dergisinde yayımlandı.
Yaklaşık 18 bin ışık yılı uzaklıkta bulunan Omega Centauri, kütle çekimiyle birbirine bağlı yaklaşık 10 milyon yıldızdan oluşan en büyük küresel yıldız kümelerinden biri olarak biliniyor. Bilim insanları, bu kadar büyük bir kümede süpernova patlamalarının ardından çok sayıda kara delik oluşmuş olması gerektiğini düşünüyordu. Ancak bugüne kadar buna dair doğrudan bir kanıt elde edilememişti.
HUBBLE VE JAMES WEBB VERİLERİ İNCELENDİ
Araştırmacılar, gizemi çözmek için Hubble Uzay Teleskobu'nun 2002-2023 yılları arasında topladığı arşiv verilerini analiz etti. Çalışmada, ölçümlerin doğruluğunu artırmak amacıyla James Webb Uzay Teleskobu'nun yakın kızılötesi gözlemlerinden de yararlanıldı.
Yapılan analizlerde, görünmeyen ancak çok büyük bir cismin etrafında dönen bir yıldız tespit edildi.
KÜTLESİ GÜNEŞİN 4,5 KATI
Araştırmacılar, oMEGACat BH-2 adı verilen görünmeyen cismin, Güneş'in yaklaşık 4,5 katı kütleye sahip bir yıldız kütleli kara delik olduğunu belirledi. Bilim insanları, cismin kütlesinin bir nötron yıldızı olamayacak kadar yüksek olduğuna dikkat çekti.
Araştırmaya katılan Utah Üniversitesi'nden Anil Seth, düşük metal içeriğine sahip yıldızların bu büyüklükte kara delikler oluşturabilmesinin mevcut modeller açısından yeni soruları beraberinde getirdiğini ifade etti.
KARA DELİĞİN ETRAFINDAKİ TURUNU 94 YILDA TAMAMLIYOR
Hubble ve James Webb verilerinin birlikte incelenmesiyle yıldızın kara delik etrafındaki hareketi de ayrıntılı şekilde takip edildi. Analizler, yıldızın oMEGACat BH-2'nin çevresindeki bir turunu 94 yılda tamamladığını ortaya koydu.
Bu sürenin şimdiye kadar bilinen kara delik ikili sistemleri arasındaki en uzun yörünge periyotlarından biri olduğu belirtilirken, bilim insanları yıldız ile kara deliğin birlikte oluşmadığını, daha sonra küme içinde kütle çekimi etkisiyle eşleştiğini düşünüyor.
YERÇEKİMİ DALGALARININ SIRRINI ÇÖZEBİLİR
Araştırmacılar, küresel yıldız kümelerindeki kara delik popülasyonunun daha iyi anlaşılmasının, yerçekimi dalgaları üzerine yürütülen çalışmalar açısından da kritik önem taşıdığını vurguluyor. Bilim insanlarına göre bu tür kara delik ikili sistemleri zamanla birleşerek uzay-zamanda oluşan yerçekimi dalgalarının önemli kaynaklarından birini oluşturuyor.
