Ozempic veya Mounjaro gibi GLP-1 ilaçlarını kullanan kadınlarda meme kanseri gelişme olasılığının daha düşük olduğu yeni bir çalışmayla ortaya kondu.
2026 Amerikan Klinik Onkoloji Derneği (ASCO) yıllık toplantısında sunulan bulgular, 45-80 yaş arası 110 binden fazla kadının incelendiği bir analizden elde edildi.
'GLP-1 ilaçları kanser araştırmaları açısından ilgi çekici, çünkü kanser tedavisi için tasarlanmadılar; ancak kanser gelişimiyle ilişkili birçok farklı hedefi ve yolu etkiliyorlar. Bu nedenle onları bu bağlamda incelemeye istekliyiz' dedi Pennsylvania Üniversitesi Perelman Tıp Fakültesi'nde radyoloji profesörü ve meme radyoloğu Elizabeth McDonald.
Çalışmada, GLP-1 ilaçlarını kullanmış kadınlarda, yaş, ırk, etnik köken, vücut kitle indeksi, meme yoğunluğu ve diyabetten bağımsız olarak meme kanseri gelişme riskinin yaklaşık yüzde 30 daha düşük olduğu saptandı.
'Vücut ağırlığının meme kanseri riskini etkilediğine ve kilo kaybını da içeren yaşam tarzı değişikliklerinin bu riski azaltabileceğine dair kapsamlı kanıtlar var' diye yazdı yazarlar.
Araştırmacılar, glukagon benzeri peptid-1 reseptör agonistlerinin (GLP-1 agonistleri) kanser riskini azaltmaya yönelik kilo müdahaleleri bağlamında daha geniş bir çerçevede ele alınmasının önemli olduğunu belirtti.
Bu ilaçlar kilo kaybını teşvik ediyor ve metabolik sağlık göstergelerini iyileştiriyor. Yemekten sonra bağırsaklarda üretilen doğal hormonları taklit ederek vücudu daha fazla insülin salgılaması için uyarıyor, iştahı azaltıyor ve kan şekeri düzeylerinin düşük kalmasına yardımcı oluyor.
Yazarlar, artan sayıda bulgunun GLP-1 agonistlerinin kilo kaybının ötesinde, sistemik inflamasyonun azalması da dahil olmak üzere ek faydalar sağlayabileceğini gösterdiğini vurguladı. Bu da bu bileşiklere olası kanserden koruyucu etkileri nedeniyle artan bir ilgi duyulmasına yol açıyor.
Meme kanseri, dünya genelinde kadınlarda en sık görülen habis tümörlerden biri ve inflamasyon, meme kanserinin ortaya çıkması ve gelişiminde önemli bir rol oynuyor.
İnflamasyon vücudun bağışıklık yanıtıdır; ancak uzun sürdüğünde ya da kronik hale geldiğinde, kanser hücrelerinin daha kolay büyümesine, hayatta kalmasına veya yayılmasına zemin hazırlayan koşullar oluşturabilir.
'Çalışmamız gözlemseldi ve GLP-1 ilaçları ile daha düşük meme kanseri insidansı arasında kesin bir ilişkiyi doğrulamıyor; ancak bu zayıflama ilaçlarının olası kanserden korunma araçları olarak araştırılmaya değer olduğunu öne süren artan kanıt birikimine katkıda bulunuyor' dedi McDonald.
Çalışma, fazla kilolu ve obez kadınlarla sınırlıydı; dolayısıyla bulgular, diğer kilolardaki kadınlar için birebir geçerli olmayabilir.
Araştırmacılar ayrıca GLP-1 ilacı kullanan kadınların genellikle daha sık tıbbi kontrol yaptırdığına, bunun da kanserin daha yüksek oranda saptanmasına yol açabileceğine dikkat çekiyor.
Bilim insanları, elde edilen sonuçların, kanserin ötesine uzanan iddialı hedefleri de kapsayan daha fazla araştırmayı hak ettiğini belirtti.
'Üçlü bir korunma hedefini değerlendirmek üzere randomize bir çalışmaya geçilmesini öneriyoruz: kanser, kalp hastalığı ve menopozla ilişkili metabolik değişiklikler ile semptomlar' diye yazdılar.
Bu yıl ASCO'da sunulan diğer çalışmalar da benzer bir yöne işaret ediyor. İtalya'da yapılan ayrı bir çalışma, ileri evre, hormon reseptörü pozitif meme kanseri olan kadınların – ki bu meme kanserinin en yaygın türüdür – GLP-1 ilacı kullananlarında, kullanmayanlara kıyasla ortalama neredeyse 19 ay daha uzun yaşadığını ortaya koydu.