Borsa İstanbul'da işlem gören şirket paylarının alım-satım kazançlarına ilişkin vergi uygulamaları son günlerde yeniden tartışma konusu oldu. Sosyal medyada dolaşıma giren iddiaların ardından mevcut vergi düzenlemeleri ve yatırımcıların yükümlülükleri yeniden gündeme geldi. Borsaya vergi gelecek mi? İşte borsada vergilendirme sistemi, beyan sınırları…
BORSADA KAZANÇ VERGİSİ VAR MI?
Türkiye'de tam mükellef bir gerçek kişinin banka veya aracı kurum aracılığıyla Borsa İstanbul'da işlem gören normal şirket paylarını alıp satması sonucu elde ettiği kazançlar, Gelir Vergisi Kanunu'nun Geçici 67'nci maddesi kapsamında değerlendiriliyor. Mevcut uygulamada söz konusu kazançlar vergi sistemi içerisinde yer alsa da uygulanacak gelir vergisi stopaj oranı yüzde 0 olarak uygulanıyor. Bu nedenle yatırımcıların hesaplarından hisse alım-satım kazancı nedeniyle gelir vergisi kesintisi yapılmıyor.
Örneğin bir yatırımcının 100.000 TL'ye satın aldığı Borsa İstanbul'da işlem gören bir şirket payını 150.000 TL'ye satması ve 50.000 TL kazanç elde etmesi halinde, mevcut uygulama kapsamında bu kazanç üzerinden gelir vergisi ödemesi gerekmiyor. Aynı şekilde kazanç tutarının daha yüksek seviyelere ulaşması da yalnızca hisse alım-satım kazancı nedeniyle gelir vergisi ödenmesini gerektirmiyor.
Mevcut düzenlemede menkul kıymet yatırım ortaklığı payları hariç olmak üzere, paylardan elde edilen kazançlar için Geçici 67'nci madde kapsamındaki tevkifat oranı yüzde 0 olarak uygulanıyor. Buradaki yüzde 0 stopaj uygulaması ile "vergiye tabi değil" ifadesi aynı anlamı taşımıyor. İşlemler vergi mevzuatı kapsamında izlenmeye devam ederken uygulanacak kesinti oranının sıfır olması nedeniyle yatırımcıdan gelir vergisi tahsil edilmiyor.
Geçici 67'nci madde kapsamında vergilendirilen menkul kıymet gelirleri, ticari faaliyet kapsamında değerlendirilmemesi şartıyla yıllık gelir vergisi beyannamesine de dahil edilmiyor. Bu nedenle yalnızca Borsa İstanbul'daki hisse alım-satım kazançları nedeniyle yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi gerekmiyor. Kazanç tutarına bağlı olarak belirlenmiş 100.000 TL, 1.000.000 TL veya benzeri bir beyan sınırı da bulunmuyor.
Yıl içerisinde farklı Borsa İstanbul şirketlerinin paylarından toplam 2.000.000 TL alım-satım kazancı elde edilmesi de tek başına yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesini gerektirmiyor. Hisse alım-satım kazançları ile şirketlerin dağıttığı temettü gelirleri ise farklı vergi kurallarına tabi tutuluyor. Bu nedenle yatırımcıların hisse satış kazançları ile temettü gelirlerini aynı kapsamda değerlendirmemesi gerekiyor.
BORSAYA VERGİ GELECEK Mİ?
Sosyal medya platformlarında Borsa İstanbul hisse alım-satım kazançlarına vergi getirileceğine yönelik çeşitli iddialar paylaşıldı. Mevcut bilgiler kapsamında bu yönde alınmış resmi bir karar ya da yapılmış resmi bir açıklama bulunmuyor. Bu sebeple sosyal medyada yer alan söylentiler gerçeği yansıtmamaktadır.
Türkiye'de yerleşik bireysel yatırımcıların aracı kurum üzerinden Borsa İstanbul'da işlem gören normal şirket paylarından elde ettiği alım-satım kazançlarında güncel temel uygulama yüzde 0 stopaj ve yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmemesi olarak devam ediyor. Temettü gelirleri ise farklı vergi kurallarına tabi tutuluyor ve beyan yükümlülüğü yalnızca ilgili şartların oluşması halinde gündeme geliyor.
Temettü gelirlerinde uygulanan sistem ise hisse satış kazançlarından farklı işliyor. Borsa İstanbul'da işlem gören bir şirket yatırımcısına kar payı dağıttığında, dağıtım sırasında güncel oran üzerinden vergi kesintisi yapılıyor. Gerçek kişinin elde ettiği brüt temettünün yarısı gelir vergisinden istisna tutulurken, kalan yarının ilgili yıl için belirlenen beyan sınırını aşması halinde yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmesi gerekiyor.
Gelir İdaresi Başkanlığının güncel açıklamasına göre 2026 yılı için uygulanacak beyan sınırı 400.000 TL olarak belirlendi. Buna göre 2026 yılında elde edilen brüt temettünün yarısı diğer ilgili gelirlerle birlikte 400.000 TL'yi aşarsa beyan yükümlülüğü doğuyor. Beyanname verilmesi halinde şirket tarafından daha önce kesilmiş olan verginin tamamı hesaplanan gelir vergisinden mahsup ediliyor.
Örnek olarak 2026 yılında Borsa İstanbul işlemlerinden 750.000 TL alım-satım kazancı elde eden bir yatırımcı yalnızca bu kazancı nedeniyle gelir vergisi beyannamesi vermiyor ve gelir vergisi ödemiyor. Aynı yatırımcı ayrıca 500.000 TL brüt temettü geliri elde etmişse, temettünün yarısı olan 250.000 TL tek başına 2026 yılı için açıklanan 400.000 TL'lik beyan sınırını aşmadığı için, başka beyana tabi geliri bulunmadığı varsayımıyla temettü nedeniyle de beyanname vermiyor.
Brüt temettü gelirinin 1.000.000 TL olması halinde ise istisna sonrası kalan 500.000 TL beyan sınırını aştığı için temettü gelirinin beyan edilmesi gerekiyor. Buna karşılık hisse alım-satım kazancı bu hesaplamaya dahil edilmiyor. Mevcut uygulamada hisse satış kazancı ile temettü gelirleri farklı esaslara göre değerlendirilmeye devam ediyor.