İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı, kent genelinde etkili olan aşırı sıcak hava dalgasına karşı İstanbullulara yönelik kapsamlı bir uyarı ve bilgilendirme metni yayımladı. İBB, Afrika kaynaklı sıcak hava sistemlerinin yanı sıra küresel iklim üzerinde majör etkileri bulunan El Niño olgusunun da birleşmesiyle yükselen sıcaklıkların, halk sağlığı üzerinde ciddi riskler oluşturduğuna dikkat çekti.
Meteorologlardan “Süper El Niño” uyarısı: Bu daha başlangıç
Belediye yetkilileri, aşırı sıcakların toplum sağlığı açısından kritik bir tehdit olduğunu vurgulayarak özellikle belirli hassas grupların ve kronik hastalığı olan bireylerin çok daha tedbirli hareket etmesi gerektiğini bildirdi.
EN BÜYÜK RİSK KRONİK HASTALAR VE HASSAS GRUPLAR İÇİN
İBB tarafından yapılan açıklamada, aşırı sıcak havadan öncelikli ve en yoğun şekilde etkilenen risk grupları şu şekilde sıralandı:
Yaşlılar ve ileri yaştaki bireyler
Hamileler
Bebekler ve çocuklar
Obez ve fazla kilolu bireyler (vücudun ısıyı uzaklaştırma mekanizmalarının daha fazla zorlanması nedeniyle)
Kronik Rahatsızlığı Olanlar: Kalp-damar hastalığı, solunum yolu/sistemi hastalığı, böbrek hastalığı ve diyabet (şeker) hastaları.
KALP-DAMAR HASTALIKLARINDA ÖLÜM RİSKİ ARTIYOR
Açıklamada, bilimsel araştırmaların yüksek sıcaklıklar ile kalp-damar hastalıklarına bağlı sağlık riskleri arasındaki bağı ortaya koyduğu aktarıldı. Özellikle 35°C üzerindeki sıcaklıklar, yüksek nem oranı ve geceleri 25°C’nin altına düşmeyen hava sıcaklıkları kalp-damar sistemi üzerinde ek bir yük oluşturuyor. TÜİK verilerine de atıfta bulunulan bilgilendirmede, dolaşım sistemi hastalıklarının Türkiye'deki başlıca ölüm nedenleri arasında ilk sıralarda yer aldığı hatırlatıldı. Ayrıca ileri yaştaki bireylerde sıvı kaybına bağlı komplikasyonların çok daha sık görüldüğü ifade edildi.
SICAK ÇARPMASININ BELİRTİLERİNE DİKKAT!
Aşırı sıcaklıklar sebebiyle vücutta tansiyon değişiklikleri, sıvı-elektrolit kayıpları ile güneş ve sıcak çarpması gibi ciddi klinik tablolar gelişebiliyor. İBB, sıcak çarpmasının hayati tehlike arz eden önemli belirtilerini şu şekilde ilan etti:
Bulantı, kusma, baş ağrısı, baş dönmesi, görme bozukluğu/kaybı ve bilinç bulanıklığı/kaybı.
Bu tür belirtilerin yaşanması halinde, kişinin vakit kaybetmeden serin bir ortama alınması, vücut sıcaklığının düşürülmesine çalışılması ve en yakın sağlık kuruluşuna acilen başvurulması gerektiği önemle vurgulandı.
PARK HALİNDEKİ ARAÇLARDA "1.000 ÇOCUK" TRAJEDİSİ UYARISI
İBB’nin bilgilendirme raporunda, kapalı araç içi sıcaklık tehlikesine yönelik çarpıcı uluslararası verilere yer verildi. ABD Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi (NHTSA) verilerine göre, 1998 yılından bu yana araç içerisinde bırakılması veya mahsur kalması sonucu yaşanan sıcak çarpmaları nedeniyle 1.000’in üzerinde çocuk hayatını kaybetti.
Benzer risklerin Türkiye’deki çocuklar açısından da geçerli olduğunu belirten yetkililer; bebek, çocuk, yaşlı ve engelli bireylerin kapalı ve park halindeki araçlarda kesinlikle tek başlarına bırakılmaması gerektiğinin altını çizdi. Dış ortam sıcaklığı 26-27°C seviyesinde seyretse bile, güneş altındaki bir aracın iç sıcaklığı çok kısa bir süre içinde 40-50°C’nin üzerine çıkabiliyor.
ALINMASI GEREKEN HAYATİ TEDBİRLER VE YAŞAM ÖNERİLERİ
İBB Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı, sıcak hava dalgasının olumsuz etkilerinden korunmak adına vatandaşların günlük hayatlarında uygulaması gereken koruyucu önlemleri ise şu şekilde sıraladı:
DOĞRUDAN GÜNEŞ SINIRI: Güneş ışınlarının dik ve en yoğun geldiği 10.00 ile 16.00 saatleri arasında doğrudan güneş altında kalınmamalı.
GİYİM VE KORUMA: Dışarı çıkıldığında açık renkli, hafif ve bol kıyafetler tercih edilmeli; şapka, güneş gözlüğü ve güneş koruyucu kremler mutlaka kullanılmalı.
SIVI TÜKETİMİ: Doktoru tarafından özel bir sıvı kısıtlaması getirilmemiş olan tüm bireyler, günlük ortalama 2 ila 2,5 litre sıvı tüketmeye özen göstermeli. Vücut sıcaklığını dengelemek için sık duş alınmalı veya serinleme uygulamaları yapılmalı.
BESLENME DÜZENİ: Aşırı yağlı yiyeceklerden tamamen kaçınılmalı, sindirimi kolay olan mevsim sebze ve meyvelerinin tüketimine ağırlık verilmeli.
KLİMA KULLANIMI: Klimalı ortamlarda ani sıcaklık değişimlerine maruz kalmaktan kaçınılmalı. Ayrıca klimaların teknik bakımları ve filtre temizlikleri düzenli olarak yaptırılmalı.
EGZERSİZ ZAMANLAMASI: Yoğun fiziksel aktiviteler, ağır egzersizler ve spor faaliyetleri için günün en sıcak saatleri yerine, sabahın erken saatleri veya akşam serinliği tercih edilmeli.
