Dünya çapında milyarlarca akıllı telefonu kontrol eden Google ve Apple şirketleri, yapay zeka yarışında büyük bir avantaja sahip.
CNN'in aktardığı pazar araştırma şirketi Omdia'nın verilerine göre Google ve Apple, akıllı telefon piyasasında hakim konumdalar ve dünya genelinde Android ve iPhone akıllı telefonların sayısı yaklaşık aktif 5 milyara ulaşıyor. Yapay zeka giderek yaygın hale geldikçe, iki dev teknoloji şirketi de yapay zeka asistanlarının sadece soruları cevaplamak yerine verilen talimatları tamamlamaya yardımcı olmasını sağlıyor.
Fakat Avrupa Birliği Komisyonu, Google'a ait Gemini ve Apple'ın Siri'si kadar diğer sanal asistanların da akıllı telefonlar içerisinde öne çıkmasını istiyor. Bu yüzden komisyon Google'dan, diğer yapay zeka ajanlarına Temmuz 2027'ye kadar Android'e daha geniş erişim sağlamasını talep ediyor. AB'nin bu talebi, 2023 yılında yürürlüğe giren ve büyük bir teknoloji düzenlemesi olan Dijital Pazarlar Yasası'na dayanıyor.
AB 'adil rekabet', şirketler 'güvenlik riski' diyor
Avrupa Komisyonu'na göre bu yeni düzenlemeler yapay zeka yarışında adil bir rekabeti ortamı yaratabilir.
Fakat Apple ve Google, platformlarını yapay zeka sistemlerine açmanın ciddi gizlilik ve güvenlik riskleri doğurabileceğini savunuyor. Apple, haziran ayında Dijital Pazarlar Yasası nedeniyle yeni Siri yapay zeka asistanını Avrupa Birliği'ndeki iPhone ve iPad'lerde kullanıma sunmayacağını duyurmuştu.
Uzmanlar, diğer hizmetlerin Apple ve Google'ın işletim sistemlerine erişmesine izin verilmesinin güvenlik ve kullanıcı gizliliği açısından riskli olabileceği konusunda hemfikir. Ancak bazı uzmanlar, Google'ın AB kurallarına karşı çıkmasının temel nedeninin gizlilik olup olmadığını da sorguluyor.
Elektronik Gizlilik Bilgi Merkezi'nin (EPIC) Yapay Zeka ve İnsan Hakları Programı Kıdemli Hukuk Danışmanı ve Direktörü Calli Schroeder, CNN'e yaptığı açıklamada, "Bu teknoloji şirketlerinin ileri sürdüğü argümanlara temkinli yaklaşmamız gerektiğini düşünüyorum. Kendilerini olumsuz etkileyen bir karar çıkana kadar gizliliği gerçekten ne kadar önemsediklerine de bakmalıyız" dedi.
Android'in daha açık hale getirilmesi
Avrupa Birliği Komisyonu, geçen hafta yayınlanan bir basın açıklamasında, AB'deki Android kullanıcılarının hem Android üzerindeki yapay zeka hizmetleri hem de arama hizmetleri konusunda daha geniş ve daha zengin özelliklere sahip seçeneklere sahip olmak istediğini belirtti.
Komisyona göre AB kullanıcılarının, Gemini'de olduğu gibi sesli şekilde diğer yapay zeka ajanlarına erişebilmesi ve diğer yapay zeka asistanlarının Android'de uygulamaları çalıştırmasına izin verebilmeleri gerektiğini belirtiyor.
Ayrıca komisyon, Google'ın diğer arama motorları ve yapay zeka sohbet botlarıyla arama verilerini paylaşmasını da talep ediyor. Böylece diğer şirketler de Google Arama'ya benzer bir kullanıcı deneyimi sunabilecek. Yeni düzenleme kapsamına göre, Google'ın arama verilerini paylaşmaya ocak ayından itibaren başlaması gerekiyor.
Google, Android'deki değişikliklerin büyük bir güvenlik riski oluşturacağını, harici uygulamalara "hassas ve güçlü cihaz izinleri" vereceğini söyledi. Google ve Alphabet'in küresel ilişkiler başkanı Kent Walker, perşembe günü yaptığı açıklamada, arama verilerinin paylaşılmasının ayrıca vatandaş gizliliğini zayıflatacağını, ticari sırları riske atacağını ve ulusal güvenliği tehlikeye sokacağını vurguladı.
Google'ın Android Başkanı Sameer Samat, cuma günü X platformunda yaptığı paylaşımda Avrupa Komisyonu'nun bu düzenlemelerle yanlış yolda olduğunu söyledi. Samat, kullanıcıların isterlerse ayarlar menüsünden varsayılan yapay zeka asistanını zaten değiştirebildiğini belirtti. Android telefonlarda varsayılan yapay zeka asistanını değiştirme seçeneği bulunuyor.
Apple da benzer gizlilik endişelerini dile getirerek, AB'nin şartlarının şirketi herhangi bir sanal asistana kullanıcıların özel verilerine doğrudan erişim izni vermeye zorlayacağını savundu.
Apple, AB'ye çeşitli çözüm önerileri sunduğunu ancak bunun reddedildiğini açıkladı. Şirket buna rağmen düzenleyici kurumlarla çalışmayı sürdüreceğini belirtti. Avrupa Komisyonu sözcüsü ise Apple ile bu konuyla ilgili olarak düzenli temas halinde olduklarını ifade etti.
Dijital Pazarlar Yasası gibi düzenlemelerin uygulanması, Apple ve Google'ın akıllı telefon yazılımları üzerindeki etkisini de zayıflatabilir. Omdia analisti Runar Bjorhovde''nin açıklamasında göre ChatGPT, Avrupa Birliği'ndeki akıllı telefonların yaklaşık %30'unda yüklü durumda ve AB'nin kuralları OpenAI'a rekabet açısından daha büyük bir avantaj sağlayabilir.
Bjorhovde, CNN'e e-posta yoluyla yaptığı açıklamada, "Kullanıcı, Android ile etkileşime girmesine gerek kalmadan ChatGPT üzerinden Uber çağırabiliyorsa bunun Google ve tüketici açısından sonuçları ne olacak?" dedi.
