Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi tedariki, ABD’nin tek taraflı CAATSA (Amerika'nın Düşmanlarına Yaptırımlar Yoluyla Karşı Koyma Yasası) yaptırımları ve ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara ziyaretindeki açıklamalarının ardından küresel siyasetin merkezine oturdu. Geçmiş yıllarda S-400’lerin Türkiye’nin egemenlik hakları için vazgeçilmez olduğu vurgulanırken Trump’ın ziyaretinin ardından hava savunma sistemlerinin üçüncü bir ülkeye satışı gündeme alındı.
2017 yılından 2024 yılı sonuna kadar uzanan süreçte, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve hükümet temsilcileri sistemin tedarik edilme gerekçelerini kamuoyuyla paylaşmıştı. Yapılan açıklamalarda, Batılı müttefiklerin hava savunma sistemi taleplerini geri çevirmesi üzerine bu kararın bağımsız bir şekilde alındığı, ABD yaptırımlarının rasyonel olmadığı ve sistemin tehdit anında 12 saat içinde aktif hâle getirilecek şekilde altyapısının hazırlandığı aktarıldı.
16 HAZİRAN 2019 | CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN
Türkiye’nin S-400’den taviz vermeyeceğinin altını çizen Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, kararlılık mesajını şu sözlerle dile getirdi:
"Her zaman söylüyorum. Burası kasaba devleti değil, burası Türkiye Cumhuriyeti. Burada tükürdüğümüzü yalarsak devlet terbiyemize uymaz, benim de devlet adamlığıma uymaz"
25 HAZİRAN 2019 | CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, sistemin Türkiye'nin egemenlik haklarının bir parçası olduğunu vurgulayarak şu açıklamalarda bulundu:
"S-400 meselesi doğrudan egemenlik haklarımızla ilgili bir konudur ve bundan geri adım atmayacağız."
"Biz pısırık davranmak yerine hep meydan okumayı tercih ettik. Birileri ülkemizi kendi içine hapsetmeye çalışıyor."
1 ARALIK 2019 | ALİ İHSAN YAVUZ
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı Ali İhsan Yavuz, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın süreçteki liderlik iradesine değinerek şu ifadeleri kullandı:
“Tayyip Bey gözü kara bir lider. Rusya ile S-400 anlaşması yaptı. S-400 geldi. Tüm dünyanın baskısına ve uğraşısına rağmen S-400'leri Türkiye'ye getiren, kurmaya başlayan, Rusya'nın teknolojik transferiyle S-500'leri Türkiye'de yapacak olan liderin adıdır Recep Tayyip Erdoğan”
15 ARALIK 2020 | NUMAN KURTULMUŞ
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, ABD'nin Türkiye'ye yönelik yaptırım kararının tek taraflı, yanlı ve "akıl dışı vahim bir karar" olduğunu belirterek şu değerlendirmeleri yaptı:
"Yaptırımlarla ben üstten bir üslupla 'seni hizaya getireceğim', seni döveceğim' ve 'seni terbiye edeceğim' üslubuyla yaptırımlara başvurulması uluslararası ilişkiler bakımından bir çıkar yol değildir."
"Aynı şekilde şimdi Patriot'lar üzerinden Türkiye'yi köşeye sıkıştırmaya çalışıyorlar. Kusura bakmasınlar bu S-400 meselesini bu hale gelmesini sağlayan Türkiye değil, Amerikan tarafıdır."
"Onlarda biliyorlar ki Türkiye önümüzdeki kısa bir süre sonra kendi savunma sistemlerini kuracaktır. Buna hava savunma sistemleri de dahil olmak üzere, bir daha S-400 mü bilmem F-35 mi? tartışmalarına gerek kalmadan Türkiye kendi milli sanayisini kuracaktır. Bundan da endişe ettikleri için Türkiye'ye karşı birtakım yaptırımları tabiri caizse bir sopa olarak Türkiye'nin ensesinde, başının üstünde tutmaya çalışıyorlar hiçbir karşılığı olmayacak. Türkiye'nin bu gerçekten güçlü büyük Türkiye istikametinde yürüyüşünü Allah'ın izniyle hiçbir şekilde sekteye uğratmayacak olan bir adım olarak görüyorum."
"Türkiye bu kadar büyük para verdiği S-400'leri laf olsun diye almadı, ihtiyacı var. Bölgede sürekli savaşların olduğu, karşılıklı gerilimlerin ve çatışmaların olduğu bir ülke bir bölgedeyiz. Burada bizim güçlü olarak ayakta durmamız lazım. Bu güçlü olmanın önemli unsurlarından birisi hava savunma sistemidir. Yani Allah korusun Türkiye burnunun dibinde terör örgütlerinin olduğu, burnunun dibinde hasmane tavırları içerisinde olan unsurların olduğu bir ülke. Yani bunların Türkiye'ye karşı bir hava saldırısının olması durumunda bunu önleyebilecek bir imkanımızın olması lazım. Türkiye'yi S-400'e yönlendiren ana unsur burasıdır."
"Tabii ki nihayetinde Türkiye egemen ve bağımsız bir devlettir. Eğer Türkiye'ye karşı yapılan bu yaptırımlar ben bunların çok fazla uygulama alanı bulmayacağını düşünenlerdenim. Çünkü bir de nihayetinde bir karar alırken bir konuda konuşurken karşı tarafın yerine kendimizi koyarak konuşalım. Yani empati yaparak konuşalım Amerika Birleşik Devletleri'nin ister Trump yönetimi olsun ister Biden yönetimi olsun bu coğrafyada Türkiye gibi büyük bir müttefiki kaybetmek istemeyeceğini düşünüyorum. Yani her tarafında terör örgütlerinin var olduğu, her tarafında büyük siyasi ve ekonomik istikrarsızlıkların var olduğu bu coğrafyada gerçekten demokrasisi sınanmış güçlü, olgun ve ekonomik istikrarı olan siyasi istikrarı olan bir ülke ve 83 milyonluk nüfusu olan bir ülke böyle bir ülkeyi bütünüyle karşısına alarak kaybetmek isteyeceklerini asla zannetmiyorum. Dolayısıyla bu yaptırımları belki Amerikan iç siyasetinin bir gereği olarak bu adımları atmış olabilirler ama bu adımların rasyonel olmadığını bu adımların atılması sonucunda ortaya çıkabilecek bazı sonuçların Amerikan milli menfaatleri bakımından da çok vahim sonuçları olduğunu ve olacağını herhalde Amerikalı siyasetçilerde biliyordur."
26 KASIM 2024 | YAŞAR GÜLER
Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda bakanlık faaliyetlerine ilişkin yaptığı sunumda, sistemin tedarik aşamasını ve güncel kurulum hazırlıklarını şu sözlerle aktardı:
“S-400’le ilgili olarak, S-400, tabii, sayın milletvekilleri, S-400’lerle ilgili, biz 1991 yılından itibaren dünyadaki hava sistemi olan her ülkeye müracaat ettik. Amerika “Patriot verin kardeşim bize.” 1, 2, 3, 5, 8, yok. Fransa ve İtalya, SAMP-T’ler var. “SAMP-T’leri verin.” Onda da bir şey yok. Ama aşağıda, Orta Doğu’da durum ha bire gelişiyor -o zamanki komuta kademesiyle ilgili söylüyorum- ve insanlar… Çin, vermedi. Mecbur kalarak S-400’ü aldık. ABD’li yetkililerle yaptığımız son görüşmelerimizde S-400’le ilgili de işte “Şunu yapacaksınız, bunu yapacaksınız.” Hepsini reddettik. Şu anda, hâlen, bizim kabul ettiğimiz merkezde olmak kaydıyla Amerikalıların da herhangi bir itirazı kalmadı S-400’lerle ilgili. S-400’lerle ilgili bizim durumumuz şu: S-400’leri kuracağımız, kullanacağımız her yer belli. Bunların, bütün oraya yerleşeceği yerler, altındaki mahzenler dâhil hepsi yapıldı, hazır. Sadece biz, bir emir verdiğimiz anda herkes, hangi bölgeye emir verdiysek o bölgeye hareket edecek, yaklaşık 12 saat sonra bütün sistem kurulmuş olacak. Bildiğiniz üzere, bu bir hava savunma sistemidir. Yani bize bir taarruz tehlikesi çok üst düzeyde bir şeye çıkacak ki, hava taarruzu, biz de S-400’ü kullanalım.”
