Dış Haberler
Ukrayna ile Rusya arasında son dönemde karşılıklı saldırılar yoğunlaşırken Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin Rusya Devlet Başkanı Putin’e yönelik “açık mektubu” gündeme damgasını vurdu. Putin’le yüz yüze görüşme çağrısı yapan Zelenski, 4 yıldan uzun süredir devam eden savaşın bir an önce sona erdirilmesi gerektiğini kaydetti.
Rus liderin göreve ilk geldiğinde Ukraynalılar tarafından sevildiğini ancak iktidardaki 26 yılın yarısında Ukrayna ile savaşması nedeniyle bu durumun kalıcı olarak değiştiğini söyledi.
Rusya’nın da savaşta büyük kayıp verdiğini savunan Zelenski “Savaşınızın ülkemize getirdiklerinden sonra, biz Ukraynalıların Rus askerlerinin akıbetiyle ilgilendiğimiz söylenemez. Ama Ukraynalıları önemsiyorum. İnsanlarımızı kaybediyoruz ve her kayıp bizim için acı verici” ifadelerini kullandı.
‘ABD’NİN İLGİSİNİ BEKLEYEMEYİZ’
Rusya liderine hitaben yazdığı uzun mektupta Putin'in "26 yıllık iktidarından sonra yaşının etkisini göstermeye başladığını" söyleyen Zelenski, "Rus tarihinin iyi bildiğiniz bir gerçeğidir: Rusya yorulduğunda değişim gelir. Bu yorgunluğa yönelik birlikte çalışabiliriz. Savaşınızı durdurabilirsiniz" dedi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın “tamamen İran meselesine odaklandığına” dikkat çeken Zelenski, Avrupa’daki savaşın yeniden ABD’nın dikkatini çekmesini beklemenin büyük bir hata olacağını söyledi. Zelenski mektubunda, önerilen görüşmeler için Moskova ve Kiev seçeneklerini dışarıda bırakarak, İsviçre, Türkiye veya Arap ülkeleri gibi tarafsız bir üçüncü ülkenin ev sahipliği yapabileceğini belirtti. Rusya yönetimi daha önce iki liderin Moskova’da yüz yüze görüşebileceğini söylemişti.
TRUMP: HARİKA OLUR
ABD Başkanı Trump ise iki liderin bir araya gelmesinin “harika olacağını” söylerken Washington’un bu süreçte önemli rol oynadığını savundu.
Zelenski'nin bu sürpriz çıkışı, Putin’in Uluslararası Ekonomi Forumu (SPIEF) için St. Petersburg’da bulunduğu sırada geldi.
Putin, burada gazetecilere yaptığı değerlendirmede barış müzakerelerine kapıyı kapatmamış, “Kiev yönetiminin gerçekten istemesi halinde Rusya’nın Ukrayna’da barış anlaşmasına imza atacak muhataplar bulabileceğini” belirtti. Ancak Putin, Zelenski’nin görev süresinin iki yıl önce dolduğunu hatırlatarak, Moskova'nın uluslararası anlaşmaları yalnızca “meşru temsilcilerle” imzalayacağının altını çizdi.
Avrupa’nın Ukrayna krizinin çözüm sürecinde yer alması için tarafsız olması gerektiğini vurgulayan Putin, “Ukrayna’nın Avrupa Birliği’ne (AB) üyeliğine değil, AB’nin askeri örgüte dönüşmesine karşı çıktıklarını” söyledi.
Geçen yaz Trump ile Alaska’da yaptığı görüşmeler temelinde bir barış anlaşmasına hazır olduklarını söyleyen Putin, “AB Kiev’i silahlandırmak yerine Anchorage'da görüştüğümüz uzlaşmaları yapmaya ikna etmeye çalışarak olumlu bir rol oynayabilir” dedi. Kremlin mektubun alındığını doğrularken Putin'in içeriği hakkında bilgilendirileceğini söyleyerek St. Petersburg’daki forumda konunun gündeme gelebileceğini söyledi.
***
AB’DEN BATI BALKANLAR’DA YENİ GENİŞLEME ZİRVESİ
Rusya’ya karşı genişleme adımlarına hız veren Avrupa Birliği (AB), Batı Balkanlardaki 6 ülkenin üyelik sürecini hızlandırmak için Karadağ’daki zirvede toplandı. AB üyelik sürecindeki Arnavutluk, Bosna Hersek, Sırbistan, Karadağ, Kuzey Makedonya ve Kosova’nın hükümet ve devlet başkanları ile temsilcileri Karadağ’ın Tivat kentinde ekonomi, göç, güvenlik ile AB’nin genişlemesinin de ele alınacağı dış politika konularını ele almak üzere bir araya geldi.
Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola, "Artık genişleme bir hayır işi değil, stratejik bir tercihtir. Herkes kazanır. Bu ivme şu anda var. Sözlerden eyleme geçmeliyiz” dedi.
MERZ BLOKU ELEŞTİRDİ
Ukrayna’ya yönelik “ortak üyelik” modeli önerisiyle AB’de tartışma yaratan Almanya Başbakanı Friedrich Merz ise “13 yıldır yeni üye kabul etmememiz, AB tarafında eksiklikler olduğunu gösteriyor” dedi.
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Antonio Costa ise Batı Balkanlar’daki ülkelerin geçmişin yüklerini aşarak geleceğe odaklanmaları gerektiğini söylerken “AB’nin genişleme kurallarının basitleştirilmesi” çağrısında bulundu. Rusya’ya yönelik AB yaptırımlarına katılmayan tek ülke olan Sırbistan’da Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic ile bir araya gelen Costa, “küresel jeopolitik belirsizlik ve ekonomik istikrarsızlık artarken AB’nin genişlemesinin bir zorunluluk olduğunu” söyledi.
MACRON’DAN KİEV’E DESTEK
Zirve öncesi konuşan Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ise Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski’nin Putin’e yaptığı “yüz yüze görüşme” çağrısını Avrupalılar olarak desteklediklerini belirtti. Macron, Avrupa ülkelerinin Rusya-Ukrayna müzakerelerinde masada olması gerektiğini yineleyerek “savaşın kıta için bir güvenlik meselesi olduğunu” kaydetti.