Yapılandırma beklentisine tecil-taksitlendirme çözümü

Erkan Baykuş
EY Vergi Bölümü Başkanı
[email protected]

Hatırlanacağı üzere, 4 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7852 sayılı Kanun ile yapılan düzenleme ile 6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesi kapsamında yapılacak tecillerde azami taksit süresi 36 aydan 72 aya; teminatsız tecil tutarı da 50.000 TL’den 1.000.000 TL’ye çıkarılmış idi. Hemen akabinde 13 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 11414 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile de söz konusu 1.000.000 TL’lik tutar 10.000.000 TL’ye yükseltildi. Bu düzenlemelerden, aslında kamuoyunda uzunca bir süredir tartışılan ve talep edilen ‘yapılandırma’ işlemleri için ayrı bir kanun düzenlemesi yapılmayacağının ve 6183 sayılı Kanun’da zaten halihazırda mevcut tecil uygulamasının iyileştirilerek, ‘yapılandırma’ bekleyenlerin taleplerinin karşılanacağı anlaşılmış oldu.

Uygulamaya ilişkin beklenen Tahsilat Tebliği ise 16 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Söz konusu Tahsilat Genel Tebliği (Seri: B Sıra No: 20) ile 6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesinde düzenlenen tecil ve taksitlendirme müessesesi kapsamında getirilen düzenlemeleri aşağıda 12 başlık altında özetlemeye çalışacağız.

1. Kapsama giren alacakların türü ve vadesi
   5 Haziran 2026 tarihi itibarıyla (bu tarih dahil) vadesi geldiği halde 16 Haziran 2026 tarihine kadar ödenmemiş olan ve Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı vergi dairelerince takip ve tahsil edilen tüm amme alacakları kapsamda. Özel tüketim vergisi (ÖTV) ve 2026 yılı gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi ile bunlara bağlı vergi ziyaı cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları ve bu vergilerin beyannamelerine dair damga vergileri ile gecikme zamları ise kapsam dışında.
2. Başvuru süresi ve şekli
   Borçluların 31 Ağustos 2026 tarihine kadar (bu tarih dahil) Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet sitesinden, dijital vergi dairesinden veya e-devlet uygulamasından online veya vergi dairesine doğrudan veya posta ile başvuruda bulunmaları gerekiyor. Birden fazla vergi dairesine borcun bulunması halinde, her bir vergi dairesine ayrı ayrı başvurulacaktır. Borçluların vergi dairesine olan tüm borçları için tecil talebinde bulunmaları şart.
3. 72 taksite kadar taksitlendirme fırsatı
   Tecil edilen borçlar, ilk taksit Eylül/2026 ayından başlamak üzere, aylık eşit taksitler halinde ödenecektir. Tecil edilen borçlara ilişkin taksit sayısı; çok zor durum hali, alacağın türü ve borçlunun hukuki statüsü dikkate alınarak belirlenmekte olup, en çok 72 taksite kadar yararlanma imkânı bulunmaktadır.
4. Tecil faizi oranı
   6183 sayılı Kanun’un 48’inci maddesi kapsamında tecil faiz oranı 13 Kasım 2025 tarihinden itibaren yıllık yüzde 39 olarak uygulanmaktadır. Ancak yukarıda açıkladığımız kapsamda taksitlendirilen borçlara yıllık yüzde 29 tecil faizi uygulanacaktır.
5. Borç ve taksit tutarlarının tespiti
   Tebliğ uyarınca müracaatta bulunan borçluların gecikme zammı tatbiki gereken borçlarının asıllarına, vade tarihlerinden tecil talep tarihine kadar (bu tarih hariç) geçen süre için 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre gecikme zammı hesaplanarak toplam borç tutarı belirlenecektir. Ancak alacak aslına özel kanunlarına istinaden gecikme zammı dışında farklı bir fer’i alacak uygulanacak olması durumunda, tecil talep tarihine kadar (bu tarih hariç) ilgili mevzuat kapsamında söz konusu fer’i alacak hesaplanacaktır.
   Toplam borç tutarı taksit sayısına bölünecek ve taksitlendirmede lira kesirleri ilk taksit tutarına ilave edilecektir. Bulunacak taksit tutarlarına uygulanacak tecil faizi hazırlanan ödeme planlarında ayın son günü itibarıyla hesaplanarak gösterilecektir. Taksitlerin ödeme sürelerinin son gününden önce de ödenmesi mümkün olduğundan, tecil faizlerinin ödeme tarihleri dikkate alınarak hesaplanması gerekmektedir.
6. Teminat uygulaması
   Tebliğ kapsamında yapılacak tecillerde;
   • 10 milyon TL’nin altında (bu tutar dahil) olan amme alacakları için teminat alınmayacak,
   • 10 milyon TL’nin üstünde olan amme alacakları için bu tutarı aşan kısmın yarısı değerinde teminat alınacaktır.
7. Tecil yetkisi ve ödeme planı
   Tebliğ kapsamında yapılacak tecil başvuruları, borç tutarına bakılmaksızın vergi dairesi müdürleri tarafından değerlendirilerek sonuçlandırılacaktır. Ancak tutarı 10 milyon TL’yi geçmeyen amme alacakları için yapılacak tecil taleplerine yönelik işlemler Gelir İdaresi Başkanlığı bilgi işlem sistemleri üzerinden doğrudan yapılabilecektir.
   Tecil edilen borçlar için borçlulara, ödenecek taksit tutarlarını, tecil faizi tutarlarını ve taksitlerin vade tarihlerini gösteren ödeme planı verilecektir.
   Borçlular, ödeme planlarını bağlı bulundukları vergi dairelerinden alabilecekleri gibi müracaat edecekleri herhangi bir vergi dairesinden imza karşılığında elden, gerekli şartların bulunması koşuluyla Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet adresi veya dijital vergi dairesi üzerinden de alabileceklerdir.
8. 16 Haziran 2026 tarihi itibarıyla tecilli alacaklar
   16 Haziran 2026 tarihi itibarıyla tecil edilmiş ve tecil şartlarına uygun olarak ödenmekte olan amme alacaklarının, aynı tarihten sonra ödenmesi gereken taksit tutarlarına, başvuru şartı aranmaksızın tecil müracaat tarihlerinden, 16 Haziran 2026 tarihine kadar geçen süre için geçerli olan oranlar, 16 Haziran 2026 tarihinden itibaren ise yıllık yüzde 29 oranında tecil faizi uygulanacaktır.
9. Tecil taksitlerinin süresinde ödenmemesi ve tecilin ihlali
   Bir takvim yılında en fazla iki taksitin süresinde ödenmemesi veya eksik ödenmesi ihlal sebebi sayılmayacaktır. Süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen her bir taksitin, takip eden taksit ödeme süresi içinde, ödeme tarihi dikkate alınarak hesaplanacak tecil faizi ile birlikte ödenmesi şarttır. Süresinde ödenmeyen veya eksik ödenen taksitlerin yukarıda belirtilen şekilde ödenmesi durumunda, tecilin geçerli sayılması için vergi dairelerince bir işlem yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
10. Amme borcunun ödenmesinden sorumlu tutulan kişilerin durumu
    Vergi Usul Kanunu ve 6183 sayılı Kanun ile diğer kanunlarda yer alan sorumluluk düzenlemeleri kapsamında mirasçılar, kefiller, şirket ortakları ve kanuni temsilciler gibi amme borcunun ödenmesinden sorumlu tutulan kişiler de bu tebliğ ile getirilen düzenlemelerden sorumlu oldukları tutar için yararlanabileceklerdir. Adi ve kollektif şirketlerin ortakları, şirket borçlarının tamamından müteselsilen sorumlu olduklarından, bu ortakların da sorumlu oldukları söz konusu borçlar için bu tebliğden yararlanmaları mümkündür. Yukarıdaki imkândan yararlanılabilmesi için ilgili vergi dairesine yazılı olarak başvurulması gerekmektedir.
11. Borç durumunu gösterir belge
    Tebliğ kapsamında taksitlendirilen borçların, borç durumunu gösterir belgede yer almaması için, tecil edilen borç tutarının en az yüzde 10’unun ödenmiş olması şarttır.
12. Motorlu taşıtlar vergisi mükelleflerinin uygulamadan yararlanması
    Motorlu taşıtlar vergisi mükelleflerinin, tebliğ ile getirilen düzenlemeden yararlanabilmeleri için her bir taşıt itibarıyla hesaplanacak toplam borç tutarı üzerinden başvuruda bulunmaları zorunludur. Motorlu taşıtlar vergisi, motorlu taşıtlar vergisine ait gecikme zammı, gecikme faizi ve vergi cezası, Karayolları Trafik Kanunu’na göre verilen trafik idari para cezaları, geçiş ücreti ve idari para cezalarından olan alacakların ve bunlara ilişkin fer’ilerin tecil edilmesi ve tecilin ihlal olmaması koşuluyla motorlu taşıta ilişkin fenni muayene izin belgesi veya uçuşa elverişlilik belgesi verilecektir. Ancak motorlu taşıtların satış ve devirlerinin yapılabilmesi için tecil edilen bu borçların tamamının ödenmesi gerekmektedir. Tebliğ, yayımı tarihinde (16.06.2026) yürürlüğe girmiştir.