ABD Merkez Bankası'nın (Fed) gelecek hafta yapacağı faiz toplantısı öncesinde piyasalarda beklentiler yeniden şekilleniyor. İran'da tırmanan çatışmaların etkisiyle petrol fiyatlarının yeniden 100 doların üzerine çıkması, enflasyon baskılarının artabileceği endişesini güçlendirirken, yatırımcılar Fed'in temmuz toplantısında faiz artırımı ihtimalini daha güçlü şekilde fiyatlamaya başladı.
CME Group'un federal fon vadeli işlemlerine dayanan verilerine göre, Fed'in 30 Temmuz'daki toplantıda politika faizini 25 baz puan artırma olasılığı bir hafta önceki yüzde 13 seviyesinden yüzde 38'e yükseldi. Temmuz ayı başında açıklanan düşük enflasyon verisinin ardından neredeyse gündemden düşen faiz artırımı seçeneği, enerji fiyatlarındaki sert yükselişle yeniden masaya geldi.
İran gerilimi petrolü 100 doların üzerine taşıdı
Bu değişimin temel nedeni, İran ile yaşanan çatışmaların küresel enerji piyasasında yarattığı yeni arz endişeleri oldu.
Brent petrolün varil fiyatı, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik "çok büyük bir saldırı" seçeneğini değerlendirdiğini açıklamasının ardından 100 dolar seviyesini aşarak Mayıs ayından bu yana en yüksek düzeyine ulaştı. Böylece Brent fiyatı Haziran ayındaki Fed toplantısından bu yana yaklaşık yüzde 25 yükseldi. Benzin ve motorin fiyatlarındaki artış ise hem tüketicilerin hem de Amerikan sanayisinin maliyetlerini yukarı çekmeye başladı.
Gözler Fed Başkanı Warsh'ta!
Yeni Fed Başkanı Kevin Warsh, göreve başlamasından bu yana en önemli sınavlarından biriyle karşı karşıya bulunuyor. Warsh, Temmuz ayında Kongre'deki sunumunda yüksek enflasyona karşı "hiç tolerans göstermeyeceğini" söylemiş ancak para politikasına ilişkin net sinyaller vermemişti.
Fed'in yakından takip ettiği PCE enflasyonu mayıs ayında yıllık yüzde 4,1 ile yüzde 2'lik hedefin oldukça üzerinde bulunuyor. Bu nedenle piyasalar, Warsh'ın enflasyonla mücadelede selefi Jerome Powell'dan daha sert bir duruş sergileyip sergilemeyeceğini yakından izliyor.
Enflasyon hedefi uzak kaldı
Bank of America ABD Faiz Stratejisi Başkanı Mark Cabana, Temmuz toplantısının artık tamamen açık hale geldiğini söyledi.
Cabana'ya göre mevcut para politikası sanıldığı kadar sıkı olmayabilir ve yeniden yükselen petrol fiyatları Fed'i harekete geçmeye zorlayabilir.PGIM Başekonomisti Robert Sockin de gelecek haftaki toplantıyı "neredeyse yazı tura" olarak nitelendirerek faiz artırımı ihtimalinin ciddi biçimde yükseldiğini ifade etti.
Fed'de şahin kanat güç kazanıyor
Fed Açık Piyasa Komitesi (FOMC) içinde de faiz artırımı isteyen üyelerin sayısının arttığı görülüyor. Dallas Fed Başkanı Lorie Logan ile Cleveland Fed Başkanı Beth Hammack, yüksek enflasyonla mücadelede daha fazla beklenmemesi gerektiğini savunuyor.
Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari'nin de faiz artırımını destekleyebileceği belirtiliyor. PGIM'den Robert Sockin, "Fed içindeki şahin görüşler kritik kütleye ulaşmaya başladı" değerlendirmesinde bulundu.
Eylül seçeneği masada
Buna karşın New York Fed Başkanı John Williams gibi etkili isimler, eylül ayına kadar beklemenin daha doğru olacağını düşünüyor. Haziran ayında tüketici enflasyonunun yüzde 3,5 ile beklentilerin altında kalması da Fed içinde temkinli yaklaşımı destekleyen önemli bir unsur olarak görülüyor.
Eski Fed ekonomistlerinden Claudia Sahm, faiz artırımının ciddi biçimde tartışılacağını ancak şu aşamada çoğunluğun henüz bu yönde oluşmadığını belirtiyor. Clocktower Group'tan Eric Wallerstein ise mevcut verilerin piyasaları şaşırtacak ani bir faiz artırımını haklı çıkaracak kadar güçlü olmadığını savunuyor.
Petrolün ötesinde yapısal baskılar öne çıkıyor
Ekonomistlere göre enerji fiyatları tek risk değil. Trump yönetiminin gümrük tarifeleri, yapay zekâ yatırımlarının yarattığı güçlü talep ve hizmet sektöründeki kalıcı fiyat baskıları, ABD'de enflasyonun hedefe dönmesini zorlaştırıyor.
Columbia Threadneedle'dan Edward Al-Hussainy, mevcut enflasyon baskılarının önemli bölümünün petrol dışında kalan yapısal faktörlerden kaynaklandığını belirtiyor.
Ekonomistlerden Fed'e faiz artırımı çağrısı
Bazı analistler ise Kevin Warsh'ın başkan olarak güvenilirlik kazanması için Temmuz toplantısının önemli bir fırsat sunduğunu düşünüyor.
SMBC Nikko Securities Başekonomisti Joe Lavorgna'ya göre Warsh'ın şimdi faiz artırması, enflasyon beklentilerini kontrol altına alarak uzun vadeli tahvil faizlerinin düşmesine katkı sağlayabilir. Bu yaklaşım, kısa vadede siyasi baskılar yaratsa da uzun vadeli finansman maliyetlerinin düşmesine yardımcı olabilir.
