ABD Başkanı Donald Trump'ın, Ankara'da düzenlenecek NATO Liderler Zirvesi kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile yapacağı görüşmede Türkiye'nin yeniden F-35 savaş uçağı programına katılımına ilişkin mesaj vermesi bekleniyor.
TRUMP'IN MÜJDELEDİĞİ F-35'LERİN TÜRKİYE'YE ZARARI BELLİ OLDU
ABD basınında yer alan haberlere göre Trump, Türkiye'nin programa dönüşüne sıcak bakarken, bunun önündeki Kongre engelini aşabilmek için S-400 hava savunma sistemlerinin tamamen devre dışı bırakılması ya da üçüncü bir ülkeye devredilmesi seçeneği değerlendiriliyor.
ABD, Türkiye'yi 2019 yılında Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi satın aldığı gerekçesiyle F-35 programından çıkarmış, CAATSA yaptırımlarını devreye sokmuş ve 1.25 milyar doları ödenerek sipariş edilen savaş uçaklarını teslim etmemişti.
2020 yılında kabul edilen ABD Kongresi yasası gereği, Türkiye S-400 sistemlerini elden çıkarmadığı sürece F-35 satışı ve tedariki de yasaklanmış durumda.
Trump'ın ilk aşamada Erdoğan'a bu konudaki niyetini iletebileceği, ardından iki lider arasında mektup teatisi yapılabileceği öne sürüldü. Ancak ABD'li yetkililer, Trump'ın karar değiştirebileceğine de dikkat çekti.
F-35 KRİZİNİN MALİYETİ 5,14 MİLYAR DOLAR
Türkiye, F-35 programına katılım kapsamında yaklaşık 1,25 milyar dolar ödeme yapmıştı. Buna ek olarak Ankara, Rusya'dan yaklaşık 2,5 milyar dolara S-400 hava savunma sistemi satın aldı. Ancak sistemler yıllardır aktif olarak kullanılmadı.
Enflasyon etkisi de dikkate alındığında F-35 programından çıkarılma sürecinin Türkiye'ye toplam maliyeti 5,14 milyar dolara ulaştı.
Geçmişte S-400'lerin üçüncü bir ülkeye devredilmesi ya da sistemin kritik parçalarının sökülerek işlevsiz hale getirilmesi seçenekleri de gündeme gelmişti. Ancak son değerlendirmelerde bu seçeneklerin hem Trump hem de Erdoğan açısından tercih edilen bir çözüm olmadığı ifade edildi.
