Portekiz'de otonom sürüş sistemleriyle donatılmış araçların artık kamuya açık yollarda test edilmesine izin verilecek. Nisan ayının sonunda Bakanlar Kurulunda Portekiz yollarında otonom araçlarla test yapılmasına olanak tanıyan bir kanun hükmünde kararname kabul edilmişti; söz konusu kararname geçtiğimiz pazartesi günü Diário da República'da (Resmi Gazete) yayımlandı (kaynak Portekizce) ve gelecek temmuz ayında yürürlüğe girecek.
Kararnameye göre otonom sürüş, "fiziksel ya da başka nedenlerle araç kullanamayan vatandaşların da sisteme dahil edilmesini sağlayarak hareketliliğin demokratikleşmesine olanak tanıyacak".
Aynı zamanda hükümete göre bu teknoloji, "bireysel ve toplu hareketlilik için yeni ve farklı çözümler sunarak araç parkının daha verimli kullanılmasına ve mülkiyet ve bireysel kullanım esasına dayalı mevcut hareketlilik paradigmasının yol açtığı verimsizliklerin azaltılmasına katkıda bulunacak".
Uygulamada kararname, kamuya açık yolların gerekli lisansların alınması ve bir dizi teknik, operasyonel ve güvenlik şartının yerine getirilmesi koşuluyla otonom sürüş teknolojisi denemelerinde kullanılabilmesi için yasal çerçeveyi belirliyor.
Teknoloji denemeleri, araştırma laboratuvarları, yükseköğretim kurumları ile otomotiv, altyapı ve ulaştırma sektörlerindeki şirketler tarafından gerçekleştirilecek.
Bu rejimin başlıca şartlarından biri zorunlu sigortanın güçlendirilmesi. Asgari teminat tutarı, halihazırda istenen düzeyin dört katına çıkarılıyor ve otonom araçların üçüncü kişilere verebileceği bedeni ya da maddi zararların tazminini kapsaması gerekiyor.
Kurumların ayrıca bir risk azaltma planı sunması ve araç sistemlerine yetkisiz erişimi engelleyecek siber güvenlik önlemleri aldıklarını göstermesi gerekecek.
Testlerin gerçekleştirilmesi de önceden bildirilmeli. Sürecin sonunda ise, aralarında testler sırasında meydana gelen her türlü kaza, ciddi olay ya da olayın tanımının da yer aldığı bir test raporu sunulmak zorunda.
Bunun dışında, yüksek düzeyde otomasyon ya da tam otomasyon sistemlerinden sorumlu hem sürücünün hem de operatörün en az altı yıldır sürücü belgesine sahip olması ve son beş yılda herhangi bir trafik suçu ya da idari ihlal kaydının bulunmaması gerekiyor.
Testler sırasında, Karayolları Trafik Kanunu'nda belirlenen hız sınırları saatte 20 kilometre düşürülecek. Kandaki alkol sınırı ise profesyonel sürücüler için geçerli seviyelere eşitlenecek ve hem sürücü hem de operatör görevlerini üç saatten uzun süre aralıksız sürdüremeyecek; en az bir saatlik mola vermeleri gerekecek.
Otonom sürüş denemeleri sırasında kullanılan araçların, otomatik sistemin özellikleri, aracın dinamik kontrolünü kimin üstlendiği ya da hız, direksiyon ve fren sistemlerinin işleyişi ile sürücü veya operatör müdahalelerinin geçmişi gibi ayrıntılı bilgileri kaydedebilen sistemlerle donatılması gerekecek.
Araçların ayrıca uzaktan verilen komutlara ve diğer araçlarla, karayolu altyapısıyla ve farklı dijital bağlantı noktalarıyla kurulan iletişime ilişkin verileri de saklaması gerekecek.
Yurtdışında verilen lisanslar da Portekiz'de geçerli sayılacak; bunun için talebin, Hareketlilik ve Ulaştırma Enstitüsü (IMT) yönetim kurulu başkanına iletilmesinin ardından onaylanması gerekiyor.
