Yaz aylarının gelmesiyle birlikte yürüyüş, koşu, bisiklet, yüzme ve futbol gibi açık hava spor aktivitelerinde belirgin bir artış yaşanıyor. Ancak hareketsiz yaşam tarzına sahip kişilerin birdenbire yoğun egzersiz programlarına başlaması ciddi sakatlanmaları beraberinde getirebiliyor. Medline Adana Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. M. Zeki Karaoğlan, spor yaralanmalarının sadece profesyonel sporcularda görülmediğini belirterek önemli uyarılarda bulundu.
"YAZ AYLARINDA KIRIK VE ÇIKIK VAKALARI ARTIYOR"
Uzun süre hareketsiz kalan kişilerin yaz döneminde aniden yoğun egzersiz yapmasının kas ve eklem yaralanmalarının en önemli nedeni olduğunu ifade eden Op. Dr. M. Zeki Karaoğlan, risk gruplarını ve yaralanma türlerini şu sözlerle aktardı:
"Sürekli masa başında çalışanlarda, düzenli egzersiz alışkanlığı olmayanlarda ve fazla kilolu bireylerde yaralanma riski daha yüksektir. Özellikle futbol, basketbol ve tenis gibi ani yön değiştirme gerektiren sporlarda diz ve ayak bileği yaralanmaları; bisiklet ve scooter kullanımında ise düşmeye bağlı kırık ve çıkık vakaları artış gösteriyor. Çocuklar ve ileri yaş gruplarında kemik ve bağ dokularının yapısı nedeniyle sakatlanmalar daha sık görülüyor."
ISINMADAN SPORA BAŞLAMAK VE SICAK HAVA RİSKİ ARTIRIR
Spor öncesinde yeterli ısınma hareketlerinin yapılmamasının kas yırtıkları, tendon zorlanmaları ve bağ yaralanmalarına zemin hazırladığını vurgulayan Karaoğlan, yüksek sıcaklıkların da performansı olumsuz etkilediğini belirtti. Sıcak havanın dikkat dağınıklığına yol açtığını ve terlemeyle oluşan sıvı kaybının kas kramplarını tetiklediğini söyleyen Karaoğlan, özellikle yoğun fiziksel aktiviteler için öğle saatlerinin tercih edilmemesi gerektiğine dikkat çekti.
"ÜZERİNE BASAMIYORSANIZ ZAMAN KAYBETMEYİN"
Yaralanma sonrası ortaya çıkan ağrı, şişlik, morarma ve hareket kısıtlılığı gibi belirtilerin kırık veya bağ yaralanması habercisi olabileceğini belirten Op. Dr. M. Zeki Karaoğlan, tedavi süreciyle ilgili şu hayati uyarıyı yaptı:
"Ağrıların giderek artması, uzvun hareket ettirilememesi veya üzerine basılamaması durumlarında zaman kaybetmeden donanımlı bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Geciken müdahale tedavinin uzamasına, kalıcı hareket kısıtlılığına ve kronik ağrılara yol açabilir. Erken tanı ve tedavi ise iyileşme sürecini hızlandırır."
YAZ DÖNEMİ İÇİN GÜVENLİ SPOR ÖNERİLERİ
Op. Dr. M. Zeki Karaoğlan, yaz aylarında yaşanabilecek spor yaralanmalarını önlemek için şu basit ama etkili kuralların uygulanmasını önerdi:
Isınma hareketleri: Spora başlamadan önce en az 10-15 dakika kasları ve eklemleri hazırlayacak egzersizler yapın.
Kademeli artış: Egzersiz yoğunluğunu ve performans beklentinizi aniden değil, zamanla kademeli olarak artırın.
Doğru zamanlama: Yüksek sıcaklıkların olumsuz etkilerinden korunmak için spor yapmak amacıyla sabah veya akşam saatlerini tercih edin.
Sıvı tüketimi: Egzersiz esnasında vücudun mineral ve su dengesini korumak için yeterli miktarda su tüketin.
Ekipman seçimi: Yapılan aktiviteye, yaşa ve fiziksel duruma uygun koruyucu ekipman ile spor ayakkabısı kullanın.
