İzmir Atatürk Lisesi Eğitim Vakfı Başkanı İhsan Tutum, İzmir Atatürk Lisesi İl Eğitim Tarihi Müzesi’nin restorasyonunu ve tefrişini şöyle anlatmıştır:
“Eski müdür lojmanı olan bu binanın restorasyon ve proje uygulaması Yüksek Mimar Rest. Salih Seymen tarafından yapılmıştır. İzmir Atatürk Lisesi Eğitim Vakfınca, onarılan bu müzenin taşıdığı özelliklerinden dolayı, 2012 yılında İzmir Büyükşehir Belediyesince verilen “Tarihi Çevreye Saygı Ödülü” almıştır.
İzmir Atatürk Lisesi Müzemizin tefrişi ise İzmir Atatürk Lisesi Eğitim Vakfı’mızca ve mezunumuz ünlü sahaf Nail Esmer tarafından okul arşivimizde çalışılarak, yaklaşık 70 bini aşkın belge incelenmesi sonucu gerçekleşmiştir.
İzmir Atatürk Lisesi Müzemizi zemin kattan itibaren şöyle anlatabilirim. Okulumuzun 1886 -- 1919 arasındaki müdürlerimiz; Burhanzade Abdurrahman Hilmi Bey, Naili Bey, Veysi Bey, Abdi Namık Bey, İsmail Müfid Bey, Hasan Tahsin Bey, Yusuf Rıza Bey, Ömer Feyzi Bey, Mustafa Refik Bey, Rasih Bey, Şemsettin Bey, Ali Haydar Bey, Ahmet Nuri Bey olmuştur.
Kurtuluş Savaşı sonrası okulumuz tekrar açıldığında, 1922–2025 arasında Rıdvan Nafiz (Edgüer) Bey, Mithat Oksancak, Hilmi Erdim, Raşit Mocan, Enver Demir, Ali Kemal Görgülü, Önder Aydoğdu, Atilla Güner, Doğan Kutlu, Hasan Özdemir, Hilmi Hadimoğlu, İrfan Urhan, Hasan Basri Karaoğlu, Yasin Öztürk, Nuri Çiftçi, Selamettin Demirhan Ahmet Yılmaz ve Dr. Yasin Hiçyılmaz’dır. “
Müzenin zemin katında, Kurtuluş Savaşı’na 10. sınıftan gönüllü olarak katılan ve vatan savunmasına katılan “Gazi” öğrencilerimiz evrakları sergilenmektedir. Diğer bir odada ise 1886’dan günümüze şampiyon öğrencilerimizin kupaları yer almıştır.
Müzede evrak, doküman, yayın, kitap, dergi, rehber, broşür, katalog, fotoğraf, video film, film şeridi, dia ve diğer eğitim araçları yer almaktadır.
Uzun yıllar eğitime katkı veren bu özgün bina, müdür lojmanı olarak kullanıldıktan sonra işlevsiz kalmıştır. Bu yapının, eğitim müzesi olması konusunda İAL Eğitim Vakfımız yoğun bir çalışmaya giriştik. Restorasyon ve Proje Uygulaması Yüksek Mimar Rest. Salih Seymen tarafından yapılan İzmir Atatürk Lisesi Müze ve Kütüphanesi’nin inşaatı ve düzenlenmesi de İzmir Atatürk Lisesi Eğitim Vakfı tarafından yapılmıştır.
Binanın, mutfak ve yemek odası olan birimlerinde; okulun Fizik, Kimya ve de Biyoloji laboratuvarlarına ait kıymetli objeler yer almaktadır.
Üst kata çıkınca, İAL Mezunu bakanlarımızın fotoğraflarının sergilendiği odaya gireriz. Fotoğraflarla tanıtımı yapılan mezun bakanlarımızın tamamı şunlardır;
Meclis-i Mebusan Başkanı olarak görev yapan Dış İşleri Bakanı Halil Menteşe, Eski başbakanlarından Şükrü Saraçoğlu ve Şemsettin Günaltay lise öğrenimini İzmir İdadisi’nde okumuştur.
1925-1929 yılları arasında Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı yapan Mustafa Necati’nin ölümü üzerine arkadaşı ve yoldaşı Vasıf Çınar, 1929 -1932 arasında Milli Eğitim Bakanı olmuştur. Dr. Reşit Galip ise 1932-1933 yıllarında Milli Eğitim Bakanı olmuştur. Bu üç devrin Milli Eğitim Bakanları lisemizden mezun olmuştur. Üç sınıf arkadaşı Milli Eğitim Bakanları, Ankara Cebeci Mezarlığında yan yana yatmaktadırlar.
Kültür ve Milli Eğitim Bakanı Rıdvan Nafiz Edgüer, Sağlık Bakanı Hulusi Alataş, Bayındırlık ve Adalet Bakanı Hilmi Uran, Adalet Bakanı Refik Şevki İnce, Adalet Bakanlarından Mahmut Esat Bozkurt, Sağlık Bakanı ve Ticaret Bakanı Dr. Behçet Uz, Sağlık Bakanı Dr. Mazhar German, İktisat Bakanı Mustafa Şeref Özkan, İktisat Bakanı M. Sırrı Day, Ulaştırma Bakanı Şükrü Kaya, Milli Savunma ve İşletme Bakanı Münir Birsel, Ticaret, Ekonomi ve Tarım Bakanı Mustafa Rahmi Köken, Ziraat ve Bayındırlık Bakanı Zekayi Apaydın.
Turizm ve Tanıtma Bakanı Nihat Kürşat, Milli Savunma Bakanı İlhami Sancar, Millî Eğitim Bakanı Metin Bostancıoğlu, okulda bir süre eğitim alanlardan. Eski Millî Savunma Bakanlarından İlhami Sancar, İçişleri Bakanlarından Hilmi Uran, Maliye Bakanlarından Sümer Oral’dır.
İAL Mezunu Milletvekilleri
Hacim Muhittin Çarıklı, Mahmut Esat Efendi, Kamil Dursun, Prof. Dr. Veli Satlıgil, Samuel Abravaya Marmaralı, Prof. Dr. Zeki Mesut Alsan, Dr. Hüseyin Hulki Cura, Selim Sırrı Tarcan, Prof. Dr. Suat Soyer, Dr. Hasan Saim Uzel Çelebioğlu, Dr. Mustafa Bengisu, Şükrü Ataman, Astabat Özdamar, Ahmet Hamdi Aksoy, Ali Enver Tekant, Ahmet Talay Onay, Ali Haydar Yuluğ, Mustafa Kamil Dursun, Abidin Saruhan, Kemal Menemenlioğlu, Yaşar Özey, Ahmet Enver Özen, Mahmut Halit Onaran, Mehmet Zühtü Durukan, Amrullah Berkam, Nazmi Topçuoğlu, Ali Rıza Levent, Mehmet Ali Agatay, Ahmet Enver Özgen, Süleyman Adil Okuldaş, Abdülhalim Galip Kahraman, Hüseyin Hüsnü Kitapçı, Mustafa Turgut Türkoğlu, Prof. Dr. Şadi Çalık, Hüseyin Avni Ercan, Nazmi Topçuoğlu, Mazhar Gökmen, İstamat Özdamar, Prof. Dr. Siyami Ersek, Dr. Suat Koçtaman, Zühtü Durukan, Mithat Aydın, Sadettin Epikman, Dr. Mehmet Ağakuy.
Genelkurmay Başkanı Olan Mezunlarımız;
Kazım Orbay ve Memduh Tağmaç.
Sanatçı ve Yazar Mezunlarımız;
Yazar Necati Cumalı, Neyzen Tevfik, Müzikolog ve Devlet Sanatçısı Ahmet Adnan Saygun, Müzisyen Ali Kocatepe, Yazar Samim Kocagöz, Salah Birsel ve İzmir Gazeteciler Derneği Onursal başkanı İsmail Sivri, yazar Özgen Acar, Yazar Hanri Benazus da bu okulda eğitim almış isimler arasındadır.
Rektörlük Yapan Mezunlarımız;
Prof. Dr. Mustafa Uluöz, Prof. Dr. Necati Akgün, Prof. Dr. Refet Saygılı, Prof. Dr. Bülent Berkarda, Prof. Dr. Mehmet Füzün.
Okulumuz, 33.000 m² alan üzerine kuruludur. Dört ana binadan oluşmaktadır. Okulda 52 derslik bulunmaktadır. Dersliklerin bir bölümü teknolojik donanıma sahiptir. Okulda iki fizik, bir kimya, bir biyoloji olmak üzere dört fen bilimleri laboratuvarı; ayrıca iki tane de bilgisayar laboratuvarı olmak üzere toplam 6 laboratuvar bulunmaktadır.
Okulda bir yemekhane bulunmaktadır. Okulda öğrencilerin yararlanabileceği bir kütüphane mevcuttur. Kütüphanede 20 bin adet kitap bulunmaktadır. Okulda bir kapalı spor salonu, iki suni çim futbol sahası, beş açık basketbol sahası bulunmaktadır.
Okulda üç yüz kişi kapasiteli bir konferans ve gösteri salonu bulunmaktadır.
İAL yurtlarımız; mezunumuz İsmail Akçura’nın 2012 yılında yaptığı 120 öğrenci kapasiteli erkek yurdu ve 2018’de açılan, 80 Öğrenci kapasiteli Nazire Sacide Akarcalı Kız yurdu bulunmaktadır. Bu yurtlar, İAL yerleşkesi içindedir.
İzmir Atatürk Lisesi Müze ve Kütüphanesi’nin inşaatı ve düzenlenmesi de Okulun deprem sonrası onarımında, Erkek yurdu ve Kız yurdunun yapılmasında İzmir Atatürk Lisesi Eğitim Vakfı Başkanı İhsan Tutum’un emeği yadsınmaz. O’na, okul ve kendi adıma şükranlarımı sunuyorum.
22 Haziran 2026.
Ahmet GÜREL
İAL 1968 mezunu
