Güney Kore, internette yayınlanan yanlış bilgileri hedef alan ve ifade özgürlüğüne etkisine ilişkin kaygılara rağmen tekrar eden ihlaller için cezaları ağırlaştıran yeni düzenlemeyi salı günü uygulamaya koydu.
Büyük platformların yeni müdahale sistemleri kurmasını zorunlu kılan yasa, ülkede ünlü isimleri de kapsayan dikkat çekici vakalarla birlikte dijital dezenformasyona yönelik kaygıların arttığı bir dönemde yürürlüğe girdi.
Ancak muhalefet partileri, sivil toplum örgütleri ve medya uzmanları, düzenlemenin ifade özgürlüğü üzerinde caydırıcı etki yaratabileceği ve hükümet etkisindeki sansürün önünü açabileceği uyarısında bulunuyor.
Asya’nın teknoloji merkezlerinden biri olan Güney Kore, daha önce yanlış bilgilerle mücadelede genel hakaret yasalarına ve tazminat davalarına dayanıyordu. "Sahte haberleri" doğrudan hedef alan açık bir yasal çerçeve bulunmuyordu.
Bilgi ve iletişim ağları yasasında yapılan değişiklikle Güney Kore, gerçek hayatta ciddi sonuçlara yol açabilen çevrim içi yanlış bilgi akışıyla mücadele etmeye çalışan ülkeler arasına katıldı.
Yeni düzenlemeye göre yasa dışı, yanlış veya manipüle edilmiş bilgileri kasıtlı olarak yayan kişiler, oluşan gerçek zararın beş katına kadar tazminat ödemeye mahkum edilebilecek.
İçerikleri mahkemeler tarafından yasa dışı bulunan ve ihlali tekrarlayan kişilere ise 1 milyar wona (573 bin euro) kadar para cezası verilebilecek.
Güney Kore merkezli Naver ve Kakao ile ABD’li teknoloji devleri Google ve Meta dahil platformlar, kullanıcıların yanlış veya manipüle edilmiş olduğu öne sürülen içerikleri bildirebileceği sistemler kurmak zorunda olacak. Şirketler ayrıca şikayetleri ve bunlara karşı attıkları adımları ayrıntılandıran şeffaflık raporlarını altı ayda bir yayımlayacak.
Güney Kore’de, 2024’te başarısızlıkla sonuçlanan sıkıyönetim girişiminin ardından çevrim içi yanlış bilgilerde artış yaşandı. Bunlar arasında Çin’in seçim sistemine müdahale ettiği yönündeki kanıtsız iddialar da yer aldı.
Yakın zamanda kamuoyunda geniş yankı uyandıran ayrı bir vakada ise sağcı bir YouTuber, yapay zeka ile oluşturulmuş ses kaydını kullanarak oyuncu Kim Soo-hyun’un hayatını kaybeden bir kadın oyuncuyla reşit olmadığı dönemde ilişki yaşadığını öne sürdüğü gerekçesiyle suçlandı.
İddialar büyük bir skandala dönüşürken Kim, kamuoyu önündeki faaliyetlerini askıya almak zorunda kaldı ve önemli bir projesi süresiz olarak ertelendi.
Düzenlemeyi eleştirenler, yanlış veya manipüle edilmiş bilgiye ilişkin açık bir yasal tanım bulunmamasının belirsizlik yaratabileceğini ve ilk aşamada yasanın aşırı geniş yorumlanmasına yol açabileceğini belirtiyor.
Ana muhalefetteki Halkın Gücü Partisi (PPP), platformların hükümetle karşı karşıya gelmemek için içerikleri sansürleyeceğini, kullanıcıların da otosansüre yöneleceğini savunarak düzenlemeyi defalarca eleştirdi.
PPP Sözcüsü Cho Yong-sool, yaptığı açıklamada, "Platform şirketlerinin bilgileri aşırı ölçüde kaldırdığı, araştırmacı gazeteciliğin baskılandığı ve vatandaşların düşüncelerini dile getirmekte bile zorlandığı bir dünyayla karşılaşacağız," dedi.
Kore Gazeteciler Derneği de kamu yararına haberciliğin ve haber toplama faaliyetlerinin engellenmemesi için güvence getirilmesi çağrısında bulundu.
