Amerikan havacılık ve uzay şirketi SpaceX, küresel internet projesi Starlink kapsamında yörüngeye gönderdiği ve kullanım ömrünü tamamlayan uydularını tasfiye etmeye devam ediyor. Şirketin Federal İletişim Komisyonuna (FCC) sunduğu son resmi rapora göre; Aralık 2025 ile Mayıs 2026 tarihleri arasındaki altı aylık süreçte, işlevini yitiren 260 uydu kontrollü olarak yörüngeden çıkarıldı ve Dünya atmosferine itilerek sürtünme etkisiyle tamamen buharlaştırıldı.
YÜZLERCE UYDU DAHA SIRADA BEKLİYOR
Raporda paylaşılan teknik detaylara göre, gökyüzünde kül edilen bu uyduların 176 tanesini eski tip birinci nesil araçlar oluştururken, geriye kalan kısmını ise daha gelişmiş özelliklere sahip ikinci nesil Starlink uyduları oluşturdu. SpaceX'in temizlik operasyonunun bunlarla sınırlı kalmayacağı, aynı altı aylık zaman diliminde 349 uydunun daha tamamen hizmet dışı bırakıldığı bildirildi. Aktif görev süresi biten bu 349 uydunun da önümüzdeki aylar içerisinde benzer yöntemle atmosfere düşürülerek yakılacağı belirtildi.
ATMOSFERİK KİRLİLİK VE ÇEVRESEL ENDİŞELER TIRMANDI
Ömrü biten uyduların kasıtlı olarak yakılması, çevre örgütleri ve bilim insanları arasında ciddi tartışmaları da beraberinde getirdi. Starlink uydularının ağırlığı birinci nesil modellerde 295 kilogramı bulurken, ikinci nesil devasa donanımlarda bu ağırlık 1250 kilograma kadar çıkabiliyor. Tonlarca metal ve kimyasal bileşenin atmosfer katmanlarında yanarak kül olmasının uzun vadeli çevresel etkiler doğuracağını savunan uzmanlar, süreç üzerinde daha katı yasal düzenlemeler yapılması ve derinlemesine araştırmalar yürütülmesi konusunda çağrıda bulunuyor. Ancak Federal İletişim Komisyonu, küresel uzay yarışındaki hızı kesmemek adına uydu projelerini çevresel değerlendirme mevzuatlarından muaf tutma eğilimini sürdürüyor.
11 MİLYON METREKARELİK DEV FABRİKA YOLDA
Hali hazırda yörüngede aktif olarak 10 binden fazla uydusu bulunan Elon Musk’ın şirketi, küresel internet ağını gelecekte 42 bin uyduya ulaştırmayı planlıyor. Her bir uydunun ortalama yalnızca beş yıllık bir operasyonel ömrünün bulunması, şirketi sürekli olarak yeni üretim ve imha döngüsüne girmeye zorluyor. Ocak ayında 7 bin 500 ek uydunun fırlatılması için resmi onay alan SpaceX, aynı zamanda 120 kW işlem gücüne sahip yörünge veri merkezi projelerini de ilan etmişti. Şirket, tüm bu devasa fırlatma ve yenileme hedeflerini kesintisiz karşılayabilmek adına şu sıralar 11 milyon metrekarelik devasa bir yeni üretim tesisi inşa etmek için çalışmalarını sürdürüyor.
