Bu hafta sonu milyonlarca genç çok fazla heyecan ve stres yaşadı. Yaklaşık 2,5 milyon genç YKS için çaba sarf etti. Kimileri aylarca, kimileri de yıllarca bu sınava hazırlandı. Sınav yerlerinde bekleyen aileler de gençler gibi aynı heyecanı yaşadı. Ellerinde su şişeleri ve dualarla sınava giren çocuklarını bekledi. Sınıflarda ise gençler üzerlerinde taşıdıkları yükle sınava girdi. Elbette bu yük başarılı olma baskısı...
Aslında baktığınızda YKS bir sınavdan öte, toplumun başarıya yüklediği bir anlam taşıyor. Gençler küçük yaştan itibaren hep bir yarış halindeler, başarılı olma yarışı... Çünkü maalesef çoğu genç öyle yetiştiriliyor. Daha fazla puan almalısın, daha iyi bir üniversiteye gitmelisin ya da daha iyi meslek sahibi olmalısın cümleleri çocuklara empoze edilerek yetiştiriliyor. Hep ezbere dayalı düşünceler, çocukları bir yerden sonra öngörülemez yarışlara sürüklüyor. Adeta başarının anlamı bir yarışa evrilmiş durumda. Eskiden başarı kişinin tamamen kendini geliştirmesiyle alakalıydı. Fakat artık bunun ötesinde başkalarıyla kıyaslanarak başarılı oluyorsun. Örneğin "Kaçıncı sıradasın, kimler senden daha iyi ya da kim senden daha geride? “gibi sorular başarıyı belirliyor.
Özellikle sosyal medyanın etkisini göz ardı etmemek lazım. Başarı artık daha görünür hale geldi. Bir öğrencinin kazandığı bölüm, aldığı puan gibi birçok şey sosyal medyada paylaşılıyor. Bu da haliyle kıyasa sebep oluyor. Aileler çocuklarının hayatlarına odaklanırken, başkalarının hayatlarını da izliyor. Bu durum baskıya sebep oluyor. Çocuklar kitaplarla, derslerle, sınavlarla mücadele ederken aynı zaman da korkularıyla, kıyaslamalarla ve baskıyla da mücadele ediyor.
Burada ailelere çok fazla görev düşüyor. Kimi aile bunun farkındayken kimi ise hala hatalar yapmaya devam ediyor. Bir çocuğa söylenen "bu sınav hayatını belirleyecek ya da herkes senden büyük bir beklenti içinde gibi cümleler iyi niyetli gibi görünse de gençlerin omuzlarında büyük bir yük oluşturuyor. Bu aşamada ailelerin soğukkanlı ve sakin kalması çok önemli. Ağızdan çıkan bu gibi cümleler aksine kişiyi olumsuz bir kıskaç altına alabiliyor.
Yapılan hatalar öğrenciyi bazen başaramadığında değersizliğe bile itebiliyor. Başarısızlığın değersizlik anlamına geldiğini düşünmeye başlayabiliyor. Oysa bir sınav sonucu insanın değeri ile ilişkilendirilemez. Bir öğrencinin yapabildiği soru sayısı onun karakterini ya da gelecekte nasıl bir insan olacağını belirlemez. Çünkü gençler o sınavlarda birçok etkenle baş başa kalıyorlar. Sadece bir sınav kişinin hayatta başarılı olup olmayacağını belirleyemez. Çünkü başarısız olanlarda yeniden başlamasını bildiler.
YKS’ye giren milyonlarca genç arasında şuan mutlu olanlar da vardır, üzgün olanlar da vardır. Kimisinin beklentileri karşılanmış, kimisi ise hayal kırıklığı yaşamıştır. Kimine kolay gelen sorular, kimine zor gelmiştir. Fakat burada atlanmaması gereken konu bu sınav hayatın sadece bir bölümüdür.
Günümüzde başarı kavramı yeniden düşünülmesi gereken bir kavram olarak karşımız da duruyor? Sizce başarı ne demek?
Başarı derece yapmak mıdır ya da yüksek puan almak mıdır?
Yoksa başarı tüm zorluklara göğüs gerip ilerlemek midir ya da emek vermek olabilir mi?
Bugün gençler daha az baskı ve daha çok anlayış bekliyor. Daha fazla destek görmek istiyor. Ailelerin bu noktada yapması gereken onları yarıştırmak, kıyaslamak yerine gençlerin gösterdiği çabayı ve emeği takdir etmek olmalı. Anlayışla yetişen gençler güçlü olur ve belki de başarı dediğimiz kavram tam olarak bunu ifade ediyordur.
