Yaz aylarında hafif yemek öğütlenir. Domates, salatalık ile zeytinyağı kıvamında salata yanına, beyaz peynir kızarmış ekmek. Ya da karpuz ile beyaz peynir ile sıcak yaz günlerinde ne güzel gider. Diziler de öyle olmalı. Ama yok, tersine. Kışın ne yapılıyorsa, yazın aynen devam. Şimdi iki yeni işimizin “Oğluna işkence yapan baba”lar resmi geçidi var. Her iki baba da zengin. Bir gün yüzleri gülmeyen ve sürekli oğullarına hakaret eden, aşağılayan ve hatta fiziksel şiddet uygulayan babalar. Daha 17’de Hakan var (Armağan Oğuz), oğlu Teoman’a yapmadığını bırakmıyor. Zaten bir kere bile yüzü gülmedi. Villanın kilerine tıkmalar, her an aşağılamalar vs… Bir de baktık benzer bir baba figürü atv’nin yeni dizisi Altı Üstü İstanbul’da karşımıza çıkmaz mı?
Bu Rollerin Adamı
Burada da zengin ve keyfine kulüp başkanı bir psikopat babamız var; Galip Sultan (Kaan Çakır). Oğlunu sürekli itip kakıyor. Yemek masasında ortalığı yıkıyor. Oğlu Uzay Sultan (Berk Ali Çatal) onun baskısı altında ezilmiş, ezildikçe kafayı yemiş bir umutsuz vaka genç. Tesadüf, Kaan Çakır aynı kanalda, Kardeşlerim dizisinde Ahmet Yılmaz karakterini canlandırdı. Ahmet Yılmaz da çocuklarıyla sorunlu ilişkiler yaşayan, aile içindeki gerilimlerin merkezindeki bir baba figürüydü. Yaz boyu bu iki babanın bakalım daha hangi “marifetlerini” izleyeceğiz?
ORHAN VELİ’NİN ŞİİRİ CEZA YER Mİ
Tesadüf dolaşırken Bursa’nın yerel kanalı AS TV’de bir şiir programına denk geldim. Akif Oktay'ın sunduğu Şiirler Arası Yolculuk programında Can Yücel'den şiirler vardı. Sonra şairler, sigara ve içki üzerine bir kısa konuşma vardı. Sigara ve içki sağlığa zararlı olduğundan bahsetti kendileri. Tam olarak anlayamadım. Ama bir çağrışım yaptı bende. Mesela bir Orhan Veli şiiri; “Şiir yazıyorum
Şiir yazıp eskiler alıyorum
Eskiler verip musikiler alıyorum
Bir de rakı şişesinde balık olsam”… diye, okunsa ekranda ya da bir dizide geçse? O bölüm “sansürlü” mü olacak? Ya da okusan RTÜK’ten ceza mı yersin? Cahit Sıtkı Tarancı’nın "Uyandım ki kar yağıyor...
Daha sigaram bitmeden,
Birdenbire,
Kendiliğimden,
Derdim elveda
Yatak, sigara vesaire;
Düştüm” dizeleri ekranda bundan böyle hiç duyulmayacak mı? Sigara sağlığa zararlı.
DÜNYA KUPASI'NDA REKLAM TARTIŞMASI: SORUMLU TRT Mİ, FIFA MI
2026 Dünya Kupası'nın en çok tartışılan yeniliklerinden(!) biri, her iki devrede de uygulanan yaklaşık üç dakikalık su molaları oldu. FIFA, uygulamanın oyuncuları Kuzey Amerika'nın sıcak hava koşullarından korumak amacıyla getirildiğini açıklasa da, birçok yorumcu ve taraftar bu molaların yayıncılar için yeni reklam alanları yarattığını savunuyor. Bu konuda bizde Oğuz Ok “Futbolun suyunu Amerika çıkardı” başlıklı çok kapsamlı bir toparlama haberi var. Su molasının tarihi.
Doğal Ritmi Bozuyor
Avustralya Yayın Kurumu'nun (ABC) televizyon, radyo ve çevrimiçi platformlarında yayın yapan spor programları bölümü ABC Sport yazarı Dean Bilton, su molalarının futbolun doğal ritmini bozduğunu ve oyunu fiilen dört bölüme ayırdığını öne sürerken, The Guardian da ABD yayıncısı Fox'un su molalarını tam ekran reklam kuşağına çevirmesi nedeniyle taraftar tepkisiyle karşılaştığını yazdı.
Reklam Kullanmayanlar, Kullananlar
İngiltere’de maçları BBC ve ITV birlikte veriyorlar. BBC kamu yayıncısı reklam yayınlamıyor. Molalarda sahada. Özel TV ITV ise önce sıcak baktı. Sonra medya düzenleyicisi Ofcom'un reklam kuralları nedeniyle maç içi reklam uygulamasından vazgeçti. Bu kararda izleyicinin de tepkisini göz ardı etmemek lazım.
ABD'de Fox su molalarında reklam yayınlamayı tercih ederken, İspanyolca yayın yapan Telemundo farklı bir yol izledi. Kanal yöneticileri, "Eski usulü tercih ediyoruz. Oyuncuların ne yaptığını, tribünleri ve atmosferi göstermeliyiz; futbolun kurumsal yönünü değil" açıklamasını yaptı.
TRT Cephesi Nasıl Bakıyor
TRT tarafında ise eleştirilerin önemli bölümünün haksız olduğu görüşü hakim. Çünkü su molaları yayıncı kuruluşların talebiyle değil, doğrudan FIFA'nın 2026 Dünya Kupası için aldığı karar doğrultusunda uygulanıyor.
FIFA, su molaları sırasında yayıncılara reklam yayınlama hakkı tanıyor. Dünyadaki birçok yayıncı da bu hakkı farklı biçimlerde kullanıyor. Kimisi mola başlar başlamaz reklama giriyor, kimisi kısa bir süre bekliyor, kimisi ise reklam süresini son saniyeye kadar kullanıyor.
Bu nedenle TRT cephesine göre mesele "maç sırasında reklama gitmek" değil; FIFA'nın oluşturduğu yeni yayın penceresinin nasıl değerlendirildiği. Nitekim aynı uygulamanın Fox gibi ticari yayıncılar tarafından da kullanılması, tartışmanın yalnızca Türkiye'ye özgü olmadığını gösteriyor.
Asıl Tartışma FİFA’ nın Kararı
Bugün gelinen noktada eleştirilerin odağında yalnızca yayıncılar değil, FIFA'nın kendisi bulunuyor. Çünkü su molaları sıcaklık durumuna bakılmaksızın tüm maçlarda uygulanıyor. Bu da birçok gözlemciye göre yayıncılar için önceden planlanabilir yeni reklam kuşakları yaratıyor. Futbol aslında reklamlara meze oluyor. Doğasına aykırı bir formatın içine sokulmaya çalışılıyor.
BBC’DEN HASSAS SİYASİ BELGESELLER
Her daim belgesel denince akla gelen ve artık marka olmuş bir kurum BBC. Son belgeselleri ile ilgili bilgiler paylaştı. Yine tartışmalı konular yine çok ses getirecek işler.
Wagner’in Yeni Bağlantıları
BBC, Rus paralı asker grubu Wagner adına Londra'da Ukrayna bağlantılı bir işletmeye yönelik kundaklama saldırısı düzenlemekten suçlu bulunan kişileri konu alan, yeni bir belgesel hazırlıyor.
"The Telegram Terror Plot" adlı yapım, İngiltere'nin 2023 tarihli Ulusal Güvenlik Yasası kapsamında verilen ilk mahkûmiyetleri mercek altına alacak. Belgeselde, saldırının nasıl planlandığı ve gerçekleştirildiği; tanık anlatımları, özel erişim kaynakları ve daha önce yayımlanmamış görüntülerle anlatılacak.
Geçen yıl, 20 yaşındaki Dylan Earl ve Gatwick havaalanı temizlik görevlisi 23 yaşındaki Jake Reeves Ukrayna'ya insani yardım ve StarLink uydu ekipmanı sağlamak için kullanıldığı gerekçesiyle Ukraynalı bir şirkete ait depoyu hedef aldıkları ve şirkete yaklaşık 1 milyon sterlinlik zarar veren kundaklama saldırısını organize ettikleri ortaya çıkmıştı. Savcılık, sanıkları Rus paralı asker örgütü Wagner Group adına bu işi yapmakla suçlamıştı.
11 Eylül Sonrası İngiliz Müslümanların Hikâyesi
BBC'nin duyurduğu bir diğer proje ise gazeteci ve sunucu Mobeen Azhar ile yönetmen Masood Khan tarafından hazırlanacak olan "Being Muslim After 9/11".
Belgesel, 11 Eylül saldırılarından sonra İngiltere'deki Müslüman toplumun yaşadığı dönüşümü ele alacak. Yapım ekibi, ülke genelinde farklı kesimlerle görüşerek son 25 yıldaki değişimi ve yükselen İslamofobi tartışmalarını inceleyecek.
Maze Hapishanesi Kaçışı Yeniden Gündemde
BBC ayrıca Kuzey İrlanda tarihinin en dikkat çekici olaylarından birini de ekrana taşıyacak. "Prison Escape – Escape From The Maze" adlı belgesel, 1983 yılında yüksek güvenlikli Maze Hapishanesi'nden kaçan 38 IRA mahkûmunun hikâyesini anlatacak.
Belgeselde firariler ve eski cezaevi görevlileri ilk kez kapsamlı şekilde kamera karşısına geçecek.
Beldina Odenyo Onassis; İskoçya’nın İlham Veren Sanatçısıydı
BBC'nin yeni belgesel listesinde, yaşamına son veren Kenyalı-İskoç müzisyen Beldina Odenyo Onassis'i konu alan "Bel" de yer alıyor. Kimdir Beldina Odenyo Onassis? İskoçya'nın "30 yaş altı en ilham verici 30 kadını" arasında gösterildi. Kenya doğumlu İskoç müzisyen, şarkıcı, şair ve yazardı. 5 Kasım 2021'de 31 evinde intihar ederek öldü.
Maden Atığı Felaketi
Bir diğer yapım ise 1966 yılında Galler'in Aberfan kasabasında meydana gelen ve yaklaşık 150 kişinin ölümüne yol açan maden atığı felaketini konu alan "Aberfan: The People's Fight (Abertan; Halkın Mücadelesi)" olacak. Bizim TRT belgeselde böyle konular işlenebilir mi ? Ki belgeselleri çekim kalitesi olarak, gerçekten belli bir standardın üstünde.
PARÇALANDILAR, ŞİMDİ TİTO'YU İZLİYORLAR
Bir zamanlar Balkanlar'ın en büyük siyasi birliklerinden biri olan Yugoslavya'nın kurucu lideri Josip Broz Tito, yeni bir belgesel dizisiyle yeniden gündemde. Hırvat tarihçi Hrvoje Klasić'in hazırladığı altı bölümlük "Tito'nun Yugoslavya'sı" adlı yapım, Vidi TV'de yayınlanmaya başladı.
İlk Bölüm: "Kardeşlik ve Birlik"
"Kardeşlik ve Birlik" başlıklı ilk bölüm, II. Dünya Savaşı'nın ardından kurulan Yugoslavya'nın temellerini ele alıyor. Yaklaşık iki milyon insanın hayatını kaybettiği savaş sonrasında farklı halkları tek bir çatı altında toplama hedefi ve komünist hareketin iktidara yükselişi anlatılıyor.
Belgesel, Tito'nun savaş sonrası dönemde Yugoslavya'nın tartışmasız lideri haline gelişini, federal devlet yapısının kuruluşunu ve dönemin siyasi atmosferini inceliyor.
Tito'nun Çevresindeki Güç Mücadeleleri
Yapımda Tito'nun yakın çevresinde yer alan ve Yugoslav siyasetinde önemli izler bırakan isimlere de geniş yer veriliyor.
Tarihçiler ve Akademisyenler Anlatıyor
Belgeselde Balkanlar ve Yugoslavya tarihi üzerine çalışan önemli isimlerin görüşlerine de yer veriliyor.
Arşivlerden Çıkan Görüntüler
Belgeselin dikkat çeken yanlarından biri de daha önce geniş kitlelerin görmediği arşiv görüntüleri. Yapım, Yugoslav partizanlarının savaş yıllarındaki mücadelesini ve Tito'nun savaş sonrası dönemde uluslararası ölçekte tanınan bir devlet adamına dönüşmesini gözler önüne seriyor.
Bugün eski Yugoslavya coğrafyası; Hırvatistan, Sırbistan, Slovenya, Bosna-Hersek, Karadağ, Kuzey Makedonya ve Kosova gibi ayrı devletlere bölünmüş durumda. Ancak Tito'nun hayatı, Yugoslavya deneyimi ve ortak geçmişin mirası, yeni belgeselle birlikte Balkanlar'da yeniden tartışılmaya başlandı.
EKRANDA KUPA KAHİNİ ÇIKIŞI; BİR ZAMANLAR STADDA DOĞAN KOLOĞLU‘ NUN YAZILARI OKUNURDU
Bu satırları yazdığımda Paraguay’a yenilmiş ve Dünya Kupası defterini kapatmıştık. Ekranın yorum hali nasıldı? Genel olarak sonuca göre yorumlar… Ama D-Smart'ta yayınlanan "Kupa Günlüğü" programında konuşan spor yorumcusu Semih Sezerli'nin mücadeleden saatler önce yaptığı değerlendirmeler, maçın gelişimiyle büyük ölçüde örtüştü. Avustralya'nın savunma anlayışı, Türkiye'nin yaşayabileceği oyun sıkışıklıkları ve maçın kırılma anlarına ilişkin tespitleri sosyal medyada geniş yankı buldu. En son Paraguay maçı öncesi geniş bilgi içeren ‘Biz nasıl yeneriz?” sorusuna cevap arandı.
Karşılaşmanın ardından futbolseverler, "Maçın senaryosunu önceden anlattı", "Olacakları gördü" yorumları yaptı. Sezerli'nin açıklamaları kısa sürede sosyal medyada en çok paylaşılan spor içeriklerinden biri haline geldi.
Doğan Koloğlu'nu Hatırlatan İlgi
Bu bana babam Doğan Koloğlu'nu hatırlattı. Kendisi Akşam Gazetesi’nden sonra bir süre Kemal Uzan’ın Yeni İstanbul gazetesinde yazdı. Lig maçları öncesi analizleri büyük ilgi görürdü. Rakiplerin oyun yapıları, taktik tercihleri ve olası maç senaryolarına ilişkin yazıları, futbolseverler tarafından dikkatle takip edilirdi. Gazete maç öncesi tribünlerde çok satardı. Babamın o günün maçı ile ilgili yorumuydu gazeteyi sattıran. Evde yapılan sohbetlerde, dinlemiştim. Bunu da öyle falcı gibi değil, teknik taktik bir analiz çerçevesinde sunmasıydı önemli olan.
Bugün televizyon ekranlarında bir yorumcunun maç öncesi analizleriyle gündem olması sık rastlanan bir durum değil. Hani fal gibi değil, teknik ve taktik bir bakış ile bunu sunmak durumu.
TRT NEDEN 4 K YAYIN YAPAMADI
Bir tanıdığım ile yazışıyorduk. Kendisi Yunanistan’da bulunuyordu. “Buradan maçları 4 K izliyorum” dedi. 4K yayın kanalı olan TRT'nin bu hizmeti vermemesi büyük tepik aldı. Ben de konunun uzmanları ve kuruma yakın kaynaklara sordum.
4K yayın için ek teknik altyapı yatırımları ve özel yayın planlamaları gerekiyor. Bunun da ek bir maliyet olduğu belirtiliyor.
Dile getirilen bir diğer gerekçe ise turnuvanın büyüyen yapısı. 2018 ve 2022 Dünya Kupaları'nda 64 maç oynanırken, 2026'da maç sayısı 104'e çıktı. Bu durumun yayın organizasyonunu önemli ölçüde zorlaştırdığı belirtiliyor. 4K yayın yapılması halinde normal yayın planına ek olarak ayrı bir 4K kanal operasyonu kurulması, ek reji ekipleri, ilave spiker kadroları ve teknik personel görevlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor. Bu da yayın planlamasının neredeyse iki katına çıkması anlamına geliyor.
Ayrıca turnuvanın üç farklı ülkede düzenlenmesi ve maç saatlerinin geniş bir zaman dilimine yayılması da operasyonel yükü artıran unsurlar arasında gösteriliyor.
Öte yandan Avrupa'da Dünya Kupası maçlarını 4K olarak yayınlayan ülke sayısının da sınırlı olduğu belirtiliyor. Almanya, İngiltere, Fransa, Avusturya ve İtalya'nın 4K yayın sunan ülkeler arasında yer aldığı ifade ediliyor.
Bununla birlikte izleyicilerin eleştirilerinin de anlaşılır olduğu vurgulanıyor. Çünkü günümüzde birçok futbolsever, büyük organizasyonları en yüksek görüntü kalitesiyle izlemek istediğini dile getiriyor.
EKRANDA CUMHURBAŞKANI MANŞETLERİ
“Kılıçdaroğlu Cumhurbaşkanı Adayı Olur Mu?” diye TRT Haber’de bir manşet vardı mesela. Tartışma konusu. Sonra bir başka aday flaş flaş verildi. Nerde? TV 100’ de. Yeni Yol Grubu’nun adayı. Başak Şengül’ün programında öyle bir havada verildi ki. “Duyunca şaşıracaksınız” ya da “Büyük sürpriz” psikolojisinde Sinan Burhan açıkladı; Ali Babacan… Ne diyelim başarılar dileriz ünlem.
BİSKOLATA ERKEĞİ MUHAFAZAKAR KANALDA
Biskolata reklamları özellikle hanım izleyicilerden beğeni alıyor. Bisküvi reklamında böyle yapılı, yanık tenli adaleli erkeklerin olması bir nebze olsun “eşitlik“ sağlıyormuş. Hanımların da gözü gönlü açılsın durumu. Uzun bir aradan sonra yaz mevsimi ile birlikte yine çıktılar. Nerde rastladık? Kanal 7’de. Muhafazakar bir kanaldır. Kanallar reklamlara aç. Biskolata farketmez.
KOCA SALONUN SESİ ÇIKMADI
A Millî Kadın Voleybol Takımı, 2026 VNL ikinci haftasının Ankara ayağında sahne aldı. Salon tıklım tıklım dolu. Maç TRT Spor’da. Ev ahalisi, maç başladı çıldırıyor. Çünkü salondan ses çıkmıyor. Maçı anlatan spikerin sesi önde bağıra bağıra anlatıyor. Tesadüf X'te maç ile ilgili bir başka görüntüye denk geldik. Yabancı bir kanal. Salon gümbür gümbür. TRT cephesine sordum. Maç yayın hakları Saran Grubu'ndaymış. Yayını onlar yapıyormuş. TRT sadece alıp yayınlıyormuş. Hatta spiker kendini kaptırıp sesi yükselttiğinde ortalık yıkılıyordu.
NE OLACAK BU REKLAMLAR
Milli Takım Dünya Kupası’ na veda etti. Ama reklamları kaldı. Mesela hala ekranda “…. Milli Takıma başarılar Diler” diye reklam dönüyor. En anlamlı olanı ise, “Hadi Amerika’ ya “ diyen kripto para şirketinin reklamı. Peki ne olacak şimdi bu reklamlar? Dönmeye devam mı edecek? Sordum şu cevap geldi ; “Reklam anlaşmasına bağlı. Eğer grup maçlarının tamamı için sözleşme yapılmışsa, reklamlar döner”.
Odatv.com
