Kentleşme oranı, ulaşımda geçen süreler ve dijitalleşme gibi faktörler, toplumların biyolojik ritimleri ve uyku alışkanlıkları üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor. Onlinealarmkur.com platformunun 79 ilden bin 5 katılımcının geçerli yanıtlarıyla gerçekleştirdiği sosyo-demografik araştırma, Türkiye genelindeki uyku eğilimlerini ve metropol yaşamının uyku düzeni üzerindeki etkilerini istatistiksel verilerle ortaya koydu.
TÜRKİYE'NİN YILLIK UYKU AÇIĞI 19 GÜNE ULAŞTI
Yetişkin bir birey için tıp literatüründe ideal referans kabul edilen 8 saatlik uyku süresi baz alındığında, araştırma Türkiye genelinde kronikleşen bir uyku eksikliğine işaret ediyor. Elde edilen istatistiksel veriler şu bulguları içeriyor:
Türkiye genelinde gecelik ortalama uyku süresi 6 saat 45 dakika olarak hesaplandı.
Katılımcıların yüzde 55,5'i geceleri 7 saatten az uyuduğunu beyan etti.
Örneklemin yüzde 31,3'ü 6 saatten, yüzde 12,4'ü ise 5 saatten az uyuyor. Bu oran, her 8 kişiden 1'inin klinik düzeyde uyku açığı yaşadığını gösteriyor. Araştırma modeli, bu eksikliğin yıllık bazda kişi başına yaklaşık 19 günlük bir uyku kaybına denk geldiğini hesaplıyor.
EN UYKUSUZ ŞEHİRLER LİSTESİNDE METROPOLLER ÖNDE
Şehir bazlı veri analizi, nüfus yoğunluğu ve sanayileşme ile uyku süresi arasındaki ters orantıyı tescilledi. Araştırmaya göre Türkiye'nin en az uyuyan şehri 6 saat 14 dakika ile Mersin oldu. Mersin'i, yüksek iş gücü ve lojistik hareketliliğe sahip Kocaeli (6 saat 16 dakika) takip etti.
Türkiye'nin en büyük üç metropolünde de süreler ülke ortalamasının altında seyretti:
İzmir: 6 saat 32 dakika
İstanbul: 6 saat 38 dakika
Ankara: 6 saat 43 dakika
Buna karşın, Türkiye'de gecelik ortalama uyku süresi en yüksek şehir 7 saat 25 dakika ile Konya oldu. Konya'yı sırasıyla Van (7 saat 8 dakika), Denizli (6 saat 57 dakika), Kahramanmaraş (6 saat 54 dakika), Manisa ve Bursa (6 saat 53 dakika) izledi.
BÖLGESEL LİDER KARADENİZ, EN DÜŞÜK ORTALAMALI BÖLGE AKDENİZ
Araştırma sonuçları coğrafi bölgelere göre kategorize edildiğinde, yaşam kültürünün ve endüstriyel yoğunluğun bölgesel farklılıklar yarattığı görüldü. Karadeniz Bölgesi, gecelik 7 saat 4 dakikalık ortalamasıyla Türkiye'de uyku süresi en yüksek bölge olarak öne çıktı. Karadeniz'i Ege (6 saat 44 dakika), Güneydoğu Anadolu (6 saat 43 dakika) ve Marmara (6 saat 41 dakika) bölgeleri takip ederken; en uykusuz il unvanına sahip Mersin’in de yer aldığı Akdeniz Bölgesi, 6 saat 39 dakika ile listenin son sırasında yer aldı.
"MESELE UYANMAK DEĞİL, UYUMAYA ZAMAN BULABİLMEK"
Araştırma sonuçlarını değerlendiren platform kurucusu Burak Özdemir, metropollerdeki düşüş trendinin yapısal nedenlerine dikkat çekti. Özdemir, şu analizi paylaştı:
"Elde ettiğimiz veriler, büyükşehirlerde yaşayan nüfusun uyku sürelerinin sistematik biçimde azaldığını kanıtlıyor. Kent hayatının beraberinde getirdiği uzun trafik süreleri, erken saatlerde başlayan iş ve okul programları ile akşam saatlerindeki yoğun dijital ekran kullanımı bir araya geldiğinde, milyonlarca birey güne yetersiz uyku kapasitesiyle başlamak zorunda kalıyor. Bu platformu üniversite yıllarımda sabah uyanma problemine mühendislik tabanlı bir çözüm bulmak için geliştirmiştim; fakat mevcut sosyolojik veriler bize asıl meselenin uyanmak değil, uyumaya zaman bulabilmek olduğunu gösteriyor."