Jeff Bezos, çarşamba günü Paris'teki VivaTech etkinliğinde sahneye çıkarak, insanlığın yalnızca keşif uğruna değil, teknolojinin ve sanayinin yol açtığı etkilerden gezegeni kurtarmak için de Ay'a ve zamanla daha ötesine gitmesi gerektiği tezini savundu.
Eski NASA astronotu Mike Massimino'nun moderatörlüğünü yaptığı oturumda Blue Origin CEO'su Dave Limp'le birlikte konuşan Amazon'un kurucusu ve Blue Origin'in icra kurulu başkanı, ağır sanayiyi Dünya'dan taşımak dışında ekonomik büyüme ile çevrenin korunmasının bir arada var olabileceği başka bir senaryo olmadığını savundu.
"Bahçe gezegenimizi sanayi devrimi öncesindeki durumuna geri döndürebiliriz" dedi Bezos.
"Dünyanın bugün, 500 yıl öncesine göre daha kötü olduğu tek alan bu... Aslında ikisine de sahip olabiliriz" diye devam etti ve insanlığın tamamı için yaşam kalitesinin artmasına karşın gezegenin bunun bedelini ödediğini vurguladı.
Mesajı, sıraya ilişkin olarak son derece netti: Ay, Mars'tan önce geliyor ve bu adımı atlamak hata olurdu.
Ay'a üç buçuk günde ulaşılabilen yakınlığı sayesinde, Mars gibi her iki yılda bir değil, her an erişilebilir olduğunu ve düşük yerçekiminin onu vazgeçilmez bir ara üs haline getirdiğini savundu.
"Adımları atlarsanız, aslında sizi daha hızlı yapmaz" dedi Bezos. "Bu bir tür armağan; Dünya'ya o kadar yakın ki."
Ay yüzeyinden kaldırılan malzemelerin, Dünya'dan fırlatılanlara kıyasla kilogram başına 28 kat daha az enerji gerektirdiğine dikkat çekti. Bu oran, Ay’ı yalnızca bir hedef değil, derin uzay misyonları için potansiyel bir tedarikçi haline getiriyor.
Apollo programı konusunda da açıksözlüydü: İlk Ay yolculukları, jeopolitik dinamikler ve Sovyetler Birliği ile yarış nedeniyle öne çekilmiş, ABD federal bütçesinin yüzde 4,5’ine varan paylar harcanarak gerçekleştirilmiş ve sonuçta sürdürülemez olmuştu.
Blue Origin’in bugün denediği şeyin ise kategorik olarak farklı olduğunu savundu; rekabetin körüklediği bir sprint değil, zorunluluğun yön verdiği kalıcı bir yerleşim.
"Mesele, daha önce Ay'a gitmiş olmamız fikri değil; orada kalıcı olmak, oraya yerleşmek" dedi. "Şimdi tam zamanı; bu işe gerçekten odaklanıp gidip orada kalmanın zamanı."
Bezos’un anlatımında Ay’ın ekonomik mantığı da en az çevresel gerekçeler kadar ikna edici.
Yörüngeden tespit edilebilen ve yakında yakından incelenecek olan Ay’daki su buzu, derin uzay yolculuklarının temel itici yakıtlarından biri olan sıvı oksijene dönüştürülebilir ve Dünya’dan taşımaya kıyasla maliyetin çok küçük bir kısmına yörüngeye gönderilebilir.
Dört buçuk milyar yıl boyunca göktaşlarının bombardımanına maruz kalan Ay yüzeyi, uzayda altyapı kurmak için gereken hemen her minerali barındırıyor.
Çizdiği daha uzun vadeli vizyon ise son derece iddialıydı: 1970’lerde fizikçi Gerard O’Neill’in ortaya attığı türden, binlerce hatta milyonlarca insanın yörüngede yaşayıp çalıştığı büyük uzay yerleşimleri; uzayda inşa edilmiş bilişim altyapıları; atmosferin dışında üretilen güneş enerjisi ve Dünya dışında üretilen, yanıtları Dünya’ya ışınlanan çipler.
Mars ve daha uzak hedefler ise ancak Ay’daki temel altyapı kurulduktan sonra gündeme gelecek.
"Mars’ta ve başka yerlerde koloniler kuracağız" dedi. "Ay, atılacak ilk önemli adım."
Bezos, geçen yıl ortak kurduğu yapay zeka girişimi Prometheus’tan da söz etti; bunu, mühendislik döngüsünü sıkıştıracak bir araç olarak tanımladı; on yıllık bir geliştirme programını önce beş yıla, ardından iki yıla, sonra da bir yıla indirebilecek bir araç.
Metinle eğitilen büyük dil modellerinden farklı olarak Prometheus’un, fiziksel nesnelerin tasarımına uygun, mühendisliğe özgü veriler üzerine kurulduğunu ve amacının buluş hızını çarpıcı biçimde artırmak olduğunu söyledi.
Konuşmasını kendine özgü iyimser bir tonla tamamladı. Uygarlıkların zenginliğinin her zaman, 6 bin yıl önceki sabandan buhar makinesine kadar, buluşlarla şekillendiğini savunan Bezos, bugün içinde bulunduğumuz dönemin insanlık tarihindeki en fazla fırsat barındıran dönem olduğunu öne sürdü.
"Bugün her gencin son derece heyecanlı olması gerekir" dedi. "Girişimci olmak için hiç bu kadar iyi bir zaman olmamıştı."
