ABD ve İran arasında hafta sonunda artan çatışmalar ve “Hürmüz Boğazı’nın yeniden kapatıldığı” yönündeki iddialar petrol fiyatlarını yükseltti. Haftanın ilk işlemlerinde Brent petrolün varil fiyatı yüzde 5’e yaklaşan primle 79 dolara dayandı. Dikkatler iç piyasada akaryakıt fiyatlarına çevrilirken, bölgedeki belirsizlikle birlikte petrol fiyatında da yüksek seyrin devamı halinde, gerilimin akaryakıt fiyatlarına da yansıyabileceği belirtiliyor.
TÜRKİYE GAZETESİ/Ekonomi Servisi- Küresel piyasalarda yeni hafta yüksek tansiyonla başlıyor. ABD ve İran arasında hafa sonunda yaşanan çatışmalar ve Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı’nın kapandığını öne sürmesi, petrolün ateşini yükseltti.
Geçen hafta %4,57 primle 75,22 dolardan kapanış yapan Brent petrolün varil fiyatı, bugün ilk işlemlerde %5’e yaklaşan primle 79 dolara dayandı.
KARŞILIKLI ÇATIŞMALAR ARTTI
Bölgeden gelen son haberlere göre; ABD, cumartesi günü 140 hedefi vurduktan sonra pazar günü de İran’a karşı yeni bir hava saldırısı dalgası başlattı. Saldırılar, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen bir konteyner gemisine saldırı iddiasının ardından gerçekleştirildi.
İran Devlet Haber Ajansı Tasnim’de yer alan bir habere göre ise Tahran yönetimi pazar günü Ürdün, Kuveyt, Bahreyn ve Umman’daki ABD askeri tesislerine saldırılar düzenleyerek karşılık verdi .
HÜRMÜZ MUAMMASI!
Bu arada İran devlet medyası, Devrim Muhafızları’nın Hürmüz Boğazı’nı ikinci bir duyuruya kadar kapattığını ileri sürdü.
Basra Körfezi İdaresi tarafından yapılan açıklamada, “ABD’nin bölgedeki son hareketleri sebebiyle boğazdan geçişin şu anda mümkün olmadığı, istikrar yeniden sağlandığında ise izinlerin verileceği” duyuruldu.
Ancak ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) “ABD kuvvetleri, İran’ın tehditlerine rağmen seyrüsefer özgürlüğünün sağlanması için konuşlandırılmış ve hazır durumdadır. İran, boğazı kontrol etmiyor. Trafik akıyor.” paylaşımında bulundu.
Bütün bu gelişmeler piyasada tansiyonu yükselterek Brent petrolün varil fiyatının yeniden 79 dolara yaklaşmasına sebep oldu.
ABD ve İran, 17 Haziran’da imzaladıkları geçici barış anlaşmasının ardından “Hürmüz Boğazı’nın nasıl yeniden açılacağı” konusunda farklı yaklaşımlarda bulunmuştu. Bu durum, kritik su yolu üzerindeki “hakimiyet” çekişmesini de beraberinde getirdi.
İran, ticari gemilerin kendi kontrolünde olan kuzey koridorunu kullanmasını isterken; ABD, kendi denetiminde bulunan güney koridorunun tercih edilmesi halinde Boğaz’dan geçişlerin sağlanabildiğini ifade ediyor.
Bu arada Orta Doğu sularından geçen sivil gemilere ve rotalara yönelik bilgileri aktaran Ortak Denizcilik Bilgi Merkezi, Umman sularından geçen güney rotasının giriş ve çıkış trafiğine açık kaldığını ancak Hürmüz’deki güvenlik durumunun ciddiyetini koruduğunu, denizcilerin “dikkatli” olması gerektiğini bildirdi.
ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a saldırmasından önce, dünya petrol arzının yaklaşık %20′si Hürmüz Boğazı üzerinden geçiyordu. İran’ın mart ayında Hürmüz Boğazını kapatmasının ardından gemi trafiği durma noktasına geldi. 17 Haziran’daki anlaşma sonrası önemli ölçüde artan trafiğin, cumartesi günü 9 gemiye kadar gerilediği de belirtiliyor.
Petrol fiyatlarındaki son hareketlilik üzerine dikkatler iç piyasada da akaryakıt fiyatlarına çevrildi. Bölgedeki belirsizlikle birlikte petrol fiyatında da yüksek seyrin devamı halinde, gerilimin akaryakıt fiyatlarına yansıyabileceği belirtiliyor.
Son olarak 10 Temmuz’da motorinin litre fiyatına 3,08 TL zam gelmişti. 13 Temmuz itibarıyla İstanbul Avrupa yakasında benzinin litresi 62,96 TL’den ve motorinin litresi de 69,93 TL’den satılıyor.
