Avrupa Komisyonu, Cuma günü yayımladığı bir raporda, AB’nin bankacılık sektörünün rekabet gücünü artırmak için değişiklikler çağrısında bulundu; bu adım, sermayede milyarlarca avronun serbest bırakılmasını hedefleyen AB bankacılık kurallarında kapsamlı bir revizyon için siyasi zemini hazırlıyor.
Bankacılık Birliği kapsamında kaydedilen on yıllık ilerlemeye rağmen, Avrupa’nın bankacılık pazarı ulusal sınırlar boyunca parçalı kalmaya devam ediyor. Komisyon, bunun bankacılık sektörünün AB genelinde işletmeleri ve hane halkını destekleme kapasitesini sınırladığını savunuyor.
Rapor, daha fazla sınır ötesi bankacılığı teşvik edecek, denetim kurallarını basitleştirecek ve Tasarruf ve Yatırım Birliği ile daha yakın bağlar kurarak AB sermaye piyasalarının entegrasyonunu derinleştirecek önlemler öneriyor. Belge, Komisyonun kuralları sadeleştirmeye yönelik bir yıllık girişimini takip ediyor; Brüksel, önerilerin daha önce Avrupa Birliği tarafından getirilen bazı düzenlemeleri geri çekmeyi öngörse bile bunun bir deregülasyon anlamına gelmediğini vurguluyor.
Komisyona göre, bu engellerin kaldırılması, temiz teknoloji, savunma ve yapay zekâ alanları dahil olmak üzere, birlik ekonomisinin yıllık yaklaşık 1,2 trilyon avroya ulaşan yatırım ihtiyacının finansmanına yardımcı olabilir.
Ulusal makamlar bankalar üzerindeki bazı yetkilerini kaybedebilir
Öneriler, bankacılık kurallarının AB düzeyinde daha fazla uyumlaştırılmasıyla ulusal takdir payını azaltacak. Ulusal makamların yerel iştiraklerin tuttuğu sermaye ve likidite üzerinde daha az söz hakkı olacak ve sınır ötesi birleşme ve satın almaları engelleme ya da koşula bağlama imkânları daralacak.
Mevduat koruması ve banka iflası süreçleri de AB düzeyinde daha yakından eşgüdümlenebilecek.
Komisyon, ülkelerin kurallara ekler yapmaya, bunları farklı biçimde yorumlamaya veya uygulamaya devam etmesi halinde tek bir bankacılık piyasasının işleyemeyeceğini savunuyor. Değişiklikler, bazı bankaların zararları karşılamak için tutmak zorunda olduğu sermaye miktarını da azaltabilir.
Kredi için sermayenin serbest bırakılması
Bugün sınır ötesi bankacılık grupları, hem ana şirket hem de iştirak düzeyinde sermaye ve likidite gerekliliklerini karşılamak zorunda; bu da kaynakların tek tek ülkelerde kilitlenmesine yol açabiliyor.
Komisyon, ana bankalardan sorumlu makamların tüm bankacılık grupları üzerinde daha geniş yetkilere sahip olmasını istiyor.
UniCredit, BNP Paribas ve Santander gibi gruplar söz konusu olduğunda, Avrupa Merkez Bankası bu yetkileri ulusal makamlarla birlikte kullanacak. Daha küçük gruplar ise genel olarak ulusal denetim altında kalmaya devam edecek, Bankacılık Birliği çerçevesinde ECB gözetimi sürecek.
Ana bankalar, iştiraklerin hem normal faaliyet dönemlerinde hem de kriz zamanlarında yeterli kaynağa sahip olmasını sağlamakla yükümlü olacak. Komisyon, değişikliklerin sermayeyi serbest bırakabileceğini, uyum ve finansman maliyetlerini düşürebileceğini, kredi hacmini artırabileceğini ve sınır ötesi genişlemeyi teşvik edebileceğini belirtiyor.
Ancak Komisyon, alacaklılar ve mudiler için güvencelerin olmazsa olmaz olmaya devam edeceğinin altını çiziyor. Raporda şu ifade yer alıyor: 'Entegrasyona yönelik ihtiyat engellerini ortadan kaldıran önlemlere, AB genelinde finansal istikrarı güvence altına alan uygun güvencelerin eşlik etmesi gerekir.'
Komisyon ayrıca, bankaların tek bir hükümet tarafından ihraç edilen borçlanma kâğıtlarına aşırı yüklenmesini caydıracak ve devlet tahvili portföylerini çeşitlendirmelerini teşvik edecek önlemler planlıyor.
Mevduatların korunması
Komisyon, Bankacılık Birliği genelinde kapsam altındaki mevduatların eşit düzeyde korunmasını sağlamak için mevduat sigortası çerçevesini gözden geçirmeyi planlıyor. Değişiklikler ayrıca, bir sınır ötesi bankacılık grubunun çöküşünün tek tek üye devletler, ulusal bütçeler veya mevduat garanti sistemleri üzerinde yük oluşturmamasını hedefleyecek.
Komisyon, başarısız olan sınır ötesi bankaların ele alınmasını daha öngörülebilir hale getirmek, stres dönemlerinde grup içinde fonların daha etkili dağıtılmasını sağlamak ve acil likidite desteğini güçlendirmek istiyor.
İlave değişiklikler
AB genelinde kara para aklamayla mücadele ve tüketici koruması kurallarının uygulanışındaki farklılıklar, bankaların sınırlar ötesinde faaliyet göstermesini ve AB çapında ürün sunmasını maliyetli hale getiriyor. Bankalar, farklı ulusal gerekliliklere uyum sağlamak için ayrı BT sistemlerine ve süreçlere ihtiyaç duyabiliyor.
Komisyon, Temmuz 2027’den itibaren geçerli olacak ortak kara para aklama karşıtı kurallar dahil, daha fazla uyumlaştırma peşinde olacak. Ayrıca ulusal tüketici koruma gerekliliklerinin piyasayı gereksiz yere parçalayıp parçalamadığını inceleyecek ve düzenlemenin, tüketicileri koruyup siber güvenliği sürdürürken dijital bankacılık ve inovasyonu nasıl destekleyebileceğini değerlendirecek.
Komisyonun raporu, 2027’nin ilk çeyreğinde sunulması beklenen tedbirler için zemini hazırlıyor.
