Akdeniz'de yaşayan ispermeçet balinalarının farklı bölgelerde farklı "lehçeler" geliştirdiği ortaya çıktı.
İngiltere'deki St Andrews Üniversitesi öncülüğünde yürütülen ve Proceedings of the Royal Society B dergisinde yayınlanan araştırmaya göre, Akdeniz'in doğu ve batısındaki balinalar iletişim kurarken farklı ses kalıpları kullanıyor.
Bilim insanları, bu durumun insan dillerindeki lehçe ve aksan farklılıklarına benzer bir kültürel evrim sürecini yansıttığını belirtiyor.
112 GÜNLÜK KAYITLAR ORTAYA KOYDU
İspermçet balinaları, "coda" adı verilen kısa klik sesleriyle iletişim kuruyor.
Araştırmacılar, 2003 ile 2021 yılları arasında 112 gün boyunca toplanan hidrofon kayıtlarını analiz etti. Kayıtlar, Yunanistan açıklarındaki Helen Çukuru bölgesinden ve İspanya kıyılarındaki Balear Adaları çevresinden elde edildi.
Çalışma sonucunda Akdeniz'deki ispermeçet balinalarının iki farklı lehçe kullandığı belirlendi. Her iki bölgede de en yaygın ses dizisinin dört kliktek oluştuğu görüldü. Ancak bu kliklerinin ritminin farklı olduğu aktarıldı.
Buna göre Batı Akdeniz'deki balinalar üç düzenli kliğin ardından kısaca duraklıyor ve son kliği ondan sonra çıkarıyor. Doğu Akdeniz'deki balinalar ise aynı yapının daha hızlı bir versiyonunu kullanıyor.
SADECE AYNI LEHÇEYİ KONUŞANLARLA SOSYALLEŞİYORLAR
Araştırmanın en çarpıcı detaylarından biri, anaerkil balina gruplarının sadece aynı lehçeyi konuşan diğer gruplarla sosyalleşmesi ve işbirliği yapması oldu.
Araştırmacılar ispermeçet balinalarının da insanlar gibi benzer lehçelere sahip kişilerle konuşurken daha rahat hissettiğini düşünüyor.
NASIL ORTAYA ÇIKTI?
Araştırmacılar elde edilen verilere dayanarak balinaların önce Batı Akdeniz'e yerleştiğini, ardından doğuya yayıldığını ve zamanla burada daha hızlı bir lehçe geliştirdiğini düşünüyor.
Bununla birlikte doğudaki bazı balinaların zaman zaman batıdaki lehçeyi de kullanması, iki grup arasındaki tarihsel bağın tamamen kopmadığını gösteriyor.