Yazar Orhan Pamuk, 8-9 Haziran tarihlerinde Bloomberg HT ekranlarında yayınlanan “İşin Aslı” programında gazeteci Aslı Şafak’ın konuğu oldu. Son yayımlanan “Kelimeler ve Resimler” adlı kitabı ve kurduğu Masumiyet Müzesi üzerine konuşan Pamuk, sözü devlet kurumlarına ve milli sembollere getirdi.
Kendi yazdığı “Müzeler Manifestosu” üzerinden ulusal müzelere karşı çıkan Pamuk, devletin ve bayrağın müzelerde yeri olmaması gerektiğini savundu.
Cumhuriyet kurumları yerine Osmanlı vakıf geleneğini öven Pamuk, önümüzdeki yıllarda yayımlayacağı yeni romanında da Cumhuriyet tarihinin tartışmalı başlıklarından Varlık Vergisi’ne odaklanacağını açıkladı.
PAMUK MÜZELERE BAYRAK AÇTI
Masumiyet Müzesi’ni kurduktan sonra sanat tarihine ve edebiyata yönelik bir tutum olarak “Müzeler Manifestosu” kaleme aldığını anlatan Pamuk, hedef tahtasına devlet müzelerini koydu. Pamuk müzelerin devleti veya milleti değil, yalnızca bireyi anlatması gerektiğini iddia ederek şu ifadeleri kullandı:
“Müzeler devletlerin kendilerini, simgelerini, bayraklarını, kutsal işaretlerini sergileyecekleri yer olmaktan çıkmalı. Bayrakları, zaten bilinen sembolleri göstermek yetmez. İnsanın derinliğini anlayabilmek için müzeler küçük olmalı.”
OSMANLI VAKIF SİSTEMİNE ÖVGÜ
Ölümünden sonra eserlerinin, arşivinin ve topladığı eşyaların bölünmemesi için “Masumiyet Vakfı”nı kurduğunu anlatan Pamuk, bu kurumun kökenini anlatırken Cumhuriyet’i es geçerek Osmanlı’ya övgüler dizdi.
Kendi vakfını kurarken Osmanlı Vakıf Tarihi’nden ilham aldığını belirten yazar, “Osmanlı Devleti derin bir vakıf geleneği olan ülkedir.” diyerek referans noktasını açıkça ortaya koydu. Bugünkü kütüphanelerin ve kültürel birikimin temelinde de bu yapının olduğunu ileri süren Pamuk, “Bugün camilerden her türlü şeye kadar kütüphanelere kadar pek çok şey Osmanlı’dan kaldı.” ifadelerini kullandı.
YENİ ROMANININ ADI ‘KÂĞIT OYNAYANLAR’
Programda yarım bıraktığı projelerinden ve 2027 yılının Mart ayında yayımlamayı planladığı eserlerinden bahseden Orhan Pamuk, yeni romanında da yeniden Türkiye’nin geçmişini deşeceğini ilan etti.
Geçmiş yıllarda kaleme almaya başladığı “Kâğıt Oynayanlar” adlı bir romanı olduğunu belirten Pamuk, “Bu olaylar 1942’de Varlık Vergisi sırasında geçer.” diyerek okurlarının karşısına yine Cumhuriyet dönemini hedef alan bir konuyla çıkacağının sinyalini verdi.
Hem romanlarında hem de verdiği röportajlarda Türkiye’yi ve özellikle Cumhuriyet dönemini hedef alan Pamuk’un Varlık Vergisi döneminde geçen bir roman kaleme alması şaşırtıcı değil. Ermeni Soykırımı yalanını savunan yazar, edebiyat aracılığıyla Cumhuriyet tarihiyle hesaplaşmaya devam edeceğini açıkça ortaya koyuyor.
