Avro Bölgesi ekonomisi, Eurostat'ın Cuma günü yayımladığı nihai tahmine göre, 2026'nın ilk üç ayında yüzde 0,2 daraldı.
Bu veri, önceki öncü tahminlerde bildirilen yüzde 0,1'lik büyümeye kıyasla keskin bir bozulmaya ve 2025'in son çeyreğinde kaydedilen yüzde 0,2'lik büyümenin tersine işaret ediyor.
Yıllık bazda bakıldığında Avro Bölgesi ekonomisi söz konusu dönemde yalnızca yüzde 0,3 büyüdü; bu oran geçen yılki yüzde 1,2 seviyesinin oldukça altında ve İran savaşının giderek artan baskısını yansıtıyor. Savaş, Avrupa'nın enerji arzına, iş dünyasına ve tüketici güvenine ciddi zarar vermeyi sürdürüyor.
İrlanda tabloyu bozuyor ama her şeyi açıklamıyor
Eurostat açıklamasındaki en çarpıcı veri, İrlanda'nın çeyrekten çeyreğe yüzde 12,1'lik daralması ve bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 16,8'lik düşüşü.
Bu tür rakamlar çoğu ekonomi için felaket anlamına gelirdi, ancak İrlanda'nın GSYH'sinin özellikle ilaç sektöründeki büyük çokuluslu şirketlerin faaliyetleri nedeniyle ciddi biçimde çarpıtıldığı biliniyor.
İrlanda Merkez İstatistik Ofisi, daha önce bu tür dalgalanmaların genellikle iç ekonomik koşullardan ziyade çokuluslu şirketlerin hakim olduğu sanayi sektörü tarafından tetiklendiğini belirtmişti; ekonomistler de İrlanda'nın manşet GSYH verilerinin yüzeysel okunmaması konusunda sürekli uyarıyor.
İlk çeyrekteki sert düşüş, büyük ölçüde önceki çeyreklerdeki olağanüstü bir sıçramayı yansıtıyor. İlaç ihracatçılarının, gümrük vergisi takvimleri öncesinde ABD'ye sevkiyatlarını öne çektikleri anlaşılıyor; bu da İrlanda'nın üretimini ve dolayısıyla Avro Bölgesi genelindeki rakamları şişirmişti.
İrlanda hariç tutulduğunda Avro Bölgesi'nin performansı daha az endişe verici görünüyor.
Blokun en büyük ekonomisi olan Almanya, iki yıllık kronik zayıf performansın ardından ilk çeyrekte yüzde 0,3 büyüdü. İtalya da yüzde 0,3 ile genişlerken, İspanya yüzde 0,6'lık büyüme ile büyük ekonomiler arasında liderliğini sürdürdü.
Buna karşılık Fransa ekonomisi yüzde 0,1 daraldı; bu da mevcut enerji krizinden önceye uzanan bir zayıflık desenine ekleniyor.
Eurostat'ın ayrıntılı verilerine göre büyüme üzerindeki en büyük baskı net dış ticaretten geldi; net ticaret, ekonomik çıktıyı 0,3 puan aşağı çekerken, zayıflayan yatırımlar büyümeyi ayrıca 0,1 puan frenledi.
İran savaşının Avrupa enerji piyasaları üzerindeki etkisi
2026 Şubatında ABD-İsrail ortak saldırılarının ardından patlak veren İran savaşı, Avro Bölgesi'nin zayıflayan seyrinde belirleyici rol oynuyor.
Avrupa Merkez Bankası'nın (AMB) Ekonomik Bülteni'ne göre, saldırıların hemen ardından petrol fiyatları varil başına 104 dolar civarına fırladı. İran'ın misillemesi sonrasında, Hürmüz Boğazı'nın ablukaya alınması ve buradan geçen küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 20'si dikkate alındığında, fiyatlar bu seviyelere yakın kalmaya devam etti.
Başta Katar'daki tesisler dahil olmak üzere Körfez'deki üretim altyapısına yönelik saldırılar da, Avrupa ithalatçılarının büyük ölçüde bağımlı olduğu sıvılaştırılmış doğal gaz akışlarını ciddi biçimde aksattı.
Çok sayıda ekonomist, Hürmüz'deki kesintiler, ABD'nin gümrük vergisi baskısı ve Çin'in ihracat rekabetinin birleşiminin Avrupa ekonomilerini hırpaladığı; durgun büyüme ile yükselen fiyatların bir arada görüldüğü stagflasyon riskinin ise blok için temel senaryo haline geldiği uyarısında defalarca bulundu.
AMB, haziran toplantısında kritik bir tercih ile karşı karşıya
Avro Bölgesi'nde tüketici fiyat enflasyonu, şubat ayında yüzde 1,9 iken martta yüzde 2,5'e hızlandı ve nisan ayında yüzde 3'e yükseldi; bunun neredeyse tamamı enerji maliyetlerinden kaynaklandı.
AMB, nisandaki toplantısında faizleri sabit tutarken, enflasyonist baskıları yakından izlediği mesajını verdi.
11 Haziran'da açıklanacak bir sonraki para politikası kararı öncesinde piyasalar, piyasa fiyatlamalarından türetilen olasılık göstergelerine göre, faizlerin 25 baz puan artırılarak yüzde 2,25'e çıkarılmasına neredeyse kesin gözüyle bakıyor.
Bloomberg'in mayıs ayında yayımladığı ekonomist anketi, haziran ve eylülde olmak üzere bu yıl iki faiz artışına işaret ediyordu. Ancak yeni GSYH daralma verileri bu görünümü karmaşıklaştırıyor.
İstihdam cephesinde, Avro Bölgesi'nde çalışan sayısı ilk çeyrekte yüzde 0,1 artarken, toplam çalışma saatleri yüzde 0,2 azaldı.
İşsizlik oranı martta yüzde 6,2 iken nisanda yüzde 6,3'e hafifçe yükseldi. Küçük ama anlamlı olan bu artış, zayıflayan işgücü talebiyle uyumlu; dayanıklılığını koruyan ancak baskı hissetmeye başlayan bir işgücü piyasasına işaret ediyor.
