Çok sayıda sıcaklık rekorunun kırılmasına neden olan kalıcı "ısı kubbesi" doğuya doğru ilerlemeyi sürdürürken, Doğu Avrupa'nın büyük bölümü pazartesi günü kavurucu sıcak hava dalgasının etkisi altında kaldı.
Hafta sonu başlayan bu hareketlilik, Batı Avrupa'nın bazı bölgelerine ise rahatlama getirdi. Günler süren olağanüstü sıcakların ardından Atlas Okyanusu'ndan gelen daha serin hava bölgeye ulaştı. Geçen hafta sıcaklıklar, aralarında İngiltere, Fransa ve İspanya'nın da bulunduğu ülkelerde 40 santigrat derecenin üzerine çıkarak rekorlar kırdı.
Şimdi ise aynı koşullarla Doğu Avrupa karşı karşıya. Bölgede en üst seviyede sıcaklık uyarıları yürürlükte bulunurken, bazı bölgelerde sıcaklıkların 40 santigrat derecenin üzerine çıkması bekleniyor.
Bu, Avrupa'nın son iki ay içindeki ikinci büyük sıcak hava dalgası. İşte bilinmesi gerekenler.
Sıcaklıklar ne kadar yükselecek?
Hafta sonundan itibaren yapılan en üst düzey sıcaklık uyarıları, pazartesi günü de Doğu Avrupa'nın büyük bölümünde ve Akdeniz Havzası'nın bazı kesimlerinde yürürlükte kaldı.
Polonya: Ülkenin büyük bölümü pazartesi günü aşırı sıcaklar nedeniyle en üst düzey uyarı altındaydı. Bazı bölgelerde sıcaklığın 39 santigrat dereceye ulaşması bekleniyordu. Ulusal meteoroloji kurumu Meteoroloji ve Su Yönetimi Enstitüsü (IMGW), ülkenin güneydoğusunda orman yangını riskinin yüksek olduğu uyarısında bulundu. Kurum, pazar günü Polonya'nın batısındaki Slubice kentinde sıcaklığın 40,5 santigrat dereceye ulaştığını ve bunun doğrulanması halinde ülke rekoru olacağını açıkladı.
Çek Cumhuriyeti: Ülkenin doğusundaki geniş alanlarda pazartesi günü en üst düzey sıcaklık uyarıları devam etti. Meteorologlar sıcaklıkların 37 santigrat derecenin üzerine çıkmasını bekliyordu. Ulusal meteoroloji kurumu CHMI, pazar günü Prag'ın kuzeyindeki Doksany'de sıcaklığın 41,9 santigrat dereceye ulaştığını açıkladı. Bu değerin doğrulanması halinde ülke rekoru kırılmış olacak. Üstelik bu rekor, daha bir gün önce cumartesi günü kırılmıştı.
Macaristan: Pazartesi günü ülkenin tamamı en üst düzey sıcaklık uyarısı altındaydı. Ulusal meteoroloji kurumu HungaroMet, sıcaklıkların salı günü zirve yapacağını ve 42 santigrat dereceye (108 Fahrenheit) kadar çıkacağını, bunun da ülke rekoru anlamına geleceğini bildirdi.
Avusturya: Ulusal meteoroloji kurumu GeoSphere, ülkenin doğusunda "olağanüstü yüksek sıcaklıklar" beklendiğini belirterek sıcaklıkların 39 santigrat dereceye yaklaşacağı uyarısında bulundu. Kurum, pazar günü ülke genelindeki meteoroloji istasyonlarında sıcaklık rekorlarının kırıldığını açıkladı.
Romanya: Ulusal Meteoroloji İdaresi (ANM), ülkenin büyük bölümünde en üst seviyede sıcaklık uyarısı yayımladı. Bazı bölgelerde sıcaklıkların 41 santigrat dereceye (106 Fahrenheit) ulaşması bekleniyor. Yetkililer, aşırı sıcakların bazı bölgelerde şiddetli gök gürültülü fırtınalara yol açabileceğini belirtti.
Almanya: En şiddetli sıcaklar pazartesi günü büyük ölçüde etkisini kaybetmiş olsa da güneydoğudaki Bavyera eyaletinin bazı kesimleri hâlâ sıcak havanın etkisi altındaydı. Polonya sınırına yakın Brandenburg'da pazar günü geçici olarak 41,7 santigrat derece (107 Fahrenheit) ölçüldü. Alman Meteoroloji Servisi'ne (Deutscher Wetterdienst) göre bu değerin doğrulanması halinde Almanya tarihindeki en yüksek sıcaklık olarak kayıtlara geçecek.
Hırvatistan, İtalya, Sırbistan, Slovakya ve Slovenya'nın bazı bölgelerinde de pazartesi günü sıcaklıkların 40 santigrat dereceye yaklaşması beklenirken, hafta sonundan bu yana bölgenin büyük bölümünde üst düzey sıcaklık uyarıları yürürlükte kaldı.
Avrupa hızla ısınıyor
Tek bir sıcak hava dalgasını iklim değişikliğiyle ilişkilendirmek kapsamlı analizler gerektirse de bilim insanlarının hiçbir şüphesi yok: Dünya genelindeki sıcak hava dalgaları daha sıcak, daha uzun süreli ve daha sık yaşanıyor. Avrupa ise diğer tüm kıtalardan daha hızlı ısınıyor.
Geçen yıl kıtanın neredeyse tamamında sıcaklıklar mevsim normallerinin üzerinde seyretti. Araştırmacılar, son yıllarda Avrupa'da her yıl on binlerce kişinin sıcaklığa bağlı nedenlerle hayatını kaybettiğini tahmin ediyor.
Avrupa genelindeki çok sayıda ev, okul ve iş yeri, daha serin iklim koşullarına göre inşa edildi. İngiltere'de birçok bina özellikle ısıyı içeride tutacak şekilde tasarlanmış durumda. Klima ise hızlı bir çözüm değil. Fransa'da klima sistemlerinin kurulması siyasi bir tartışma konusu hâline gelirken, İngiltere'de yüksek enerji fiyatları bunun önündeki önemli engellerden biri olarak öne çıkıyor.
Eski avluların, kalın panjurların ve beyaz taş cephelerin evleri serin tutabildiği sıcak Akdeniz kentlerinde ise daha yeni inşa edilen birçok bina, içeride ısıyı hapseden yapı teknikleri kullanılarak yapıldı.
Serin kalmanın yolları
Aşırı sıcaklarda hastalanmamak ya da kendinizi kötü hissetmemek için yapılması gereken en önemli iki şey serin kalmak ve yeterli sıvı tüketmektir. İşte serin kalmanın bazı yolları:
- Evinizde özellikle öğleden sonra güneş alan pencereleri gündüz saatlerinde bir battaniye ya da koyu renkli bir çarşafla kapatarak sıcaklığın içeri girmesini engelleyin. Gece ise pencereleri açın ve havanın dolaşmasını sağlamak için vantilatör çalıştırın.
- Cildinize serin ya da oda sıcaklığındaki suyu püskürtün veya alnınızı serin bir bezle silin. Soğuk duş almak da faydalıdır.
- Dışarı çıkmanız gerekiyorsa içinde buz küpleri bulunan bir su şişesi taşıyın. Egzersiz yapmayı planlıyorsanız başınıza soğuk su dökün. Güvenli olduğu sürece yüzmek de hem egzersiz yapmak hem de serinlemek için harika bir yöntemdir.
- Gezi yaparken müzeler, katedraller veya yer altındaki sergiler gibi daha serin mekânları tercih edin. Bazı şehirler insanların serinleyebilmesi için kamusal alanlar oluşturdu. Örneğin İspanya'nın Barselona kentinde iklim sığınakları, Paris'te ise içme suyu çeşmeleri bulunuyor. Londra'da ise serinleyebileceğiniz noktaları gösteren Cool Spaces haritası hizmet veriyor.
- Sıcak çarpmasının belirtilerine karşı dikkatli olun. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), bu belirtiler arasında baş dönmesi, hızlı nabız, mide bulantısı, baş ağrısı ve bayılmayı sıralıyor. Ancak belirtiler kişiden kişiye farklılık gösterebilir.
© 2026 The New York Times Company
