Bilim insanları uzun yıllardır Güneş Sistemi dışındaki gezegenlerin atmosferlerini araştırıyordu. Ancak bugüne kadar elde edilen veriler çoğunlukla Jüpiter benzeri büyük ve sıcak gaz devleriyle sınırlı kalmıştı. Science dergisinde yayımlanan son çalışma ise bu sınırı aşarak yaşanabilir kuşakta yer alan kayalık bir gezegenin atmosferine ilişkin ilk güçlü kanıtı sundu.
YAŞANABİLİR KUŞAKTAKİ DİKKAT ÇEKİCİ GEZEGEN
Harvard Üniversitesi öncülüğünde yürütülen araştırmanın odağındaki LHS 1140 b, Dünya'nın yaklaşık beş katı kütleye ve 1,7 katı büyüklüğe sahip. Gezegen, Güneş'ten çok daha küçük ve daha soğuk bir kırmızı cüce yıldızın çevresinde dolanıyor.
Uzayda kurtarma operasyonu: Dünya atmosferinde yanma tehlikesiyle karşı karşıya
En dikkat çekici özelliği ise, yüzeyinde uygun koşullar oluşması halinde sıvı suyun bulunabileceği düşünülen "yaşanabilir bölge" içerisinde yer alması. Araştırmacılar, bu özelliklerin gezegenin ince bir atmosfere ve su barındırabilecek koşullara sahip olabileceğini gösterdiğini belirtiyor.
Çalışmanın başyazarı Collin Cherubim, yaşanabilir bölgedeki kayalık bir ötegezegende ilk kez atmosfer tespit edilmesinin, yaşam arayışı açısından önemli bir kilometre taşı olduğunu ifade etti.
HELYUMDAN OLUŞAN ATMOSFER MİLYARLARCA YILDIR KORUNUYOR
Araştırma ekibi, geliştirdikleri bilgisayar simülasyonlarıyla gezegenin evrimini inceledi. Analizler, LHS 1140 b'nin zaman içinde hafif hidrojen gazını büyük ölçüde kaybettiğini, buna karşın helyumu koruyarak helyum ağırlıklı bir atmosfer oluşturduğunu gösterdi.
Bilim insanlarına göre daha da dikkat çekici olan nokta, kırmızı cüce yıldızların yoğun radyasyon yaymasına rağmen gezegenin atmosferini yaklaşık 3 milyar yıl boyunca muhafaza edebilmiş olması.
Gezegenin tarih boyunca güçlü X-ışınları ve morötesi ışınıma maruz kaldığı, buna rağmen oluşumu sırasında kazandığı helyum tabakasını kaybetmediği değerlendiriliyor.
NASA, Mars'ta organik karbon molekülleri buldu
KEŞİF YERYÜZÜNDEKİ TELESKOPLARLA YAPILDI
Araştırmanın öne çıkan bir diğer yönü ise gözlemlerin uzaydaki teleskoplarla değil, yeryüzündeki gözlemevleri aracılığıyla gerçekleştirilmesi oldu.
Bu sonuç, gelişmiş yer tabanlı teleskopların da Dünya benzeri ötegezegenlerin atmosferlerini incelemede son derece etkili olabileceğini ortaya koyuyor.
Uzmanlar, kullanılan yöntemin gelecekte sakin yıldızların çevresinde dolanan başka yaşanabilir gezegenlerin atmosferlerini tespit etmek için de önemli bir araç haline gelebileceğini düşünüyor.
