Ev ve Mutfak Eşyaları Federasyonu (EVFED), Endüstriyel Mutfak, Çamaşırhane, Servis ve İkram Ekipmanları Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TUSİD), Ev ve Mutfak Eşyaları Sanayicileri ve İhracatçıları Derneği (EVSİD), Züccaciyeciler Derneği (ZÜCDER), Paslanmaz Sanayici ve İş İnsanları Derneği (PASİD), Gelişen Ev ve Yaşam Eşyası Markaları Derneği (GEEM), Paslanmaz Çelik Derneği (PASDER) geçen sene ortak bir deklarasyon yayınlamış ve paslanmaz çeliğe yönelik ilave koruma önlemlerinin istihdam, ihracat ve üretim üzerinde olumsuz sonuçlar doğurabileceği yönünde uyarıda bulunmuştu.
Bugün gelinen noktada sektör verilerinin bu kaygıları doğruladığını belirten EVFED Yönetim Kurulu Başkanı Güçlü Kaplangı şöyle konuştu:
"İki yıl önce yüzde 8 olan ilave gümrük vergisi önce yüzde 12’ye çıkarıldı, ardından da yüzde 3.95 oranında antidamping vergisi ile gümrük vergisinde yüzde 100 artış yaşandı. Bu gelişmenin ardından geçen yıl 'işsizlik artacak, ihracat düşecek, ithalat yükselecek' dedik. Ne yazık ki bugün tam olarak bunu yaşıyoruz. Üretim maliyetlerindeki artış nedeniyle firmalarımızın uluslararası pazarlardaki rekabet gücü zayıflıyor. Bazı işletmeler kapasite düşürürken, bazıları küçülmeye gitmek zorunda kalıyor. Sektörümüzde istihdam kayıpları artık görünür hale geldi. Ek vergilerin yarattığı yıkım nedeniyle 15 bine yakın bir istihdam kaybının oluştuğunu tahmin ediyoruz."
Kaplangı, Ticaret Bakanlığı'na ilave gümrük vergilerinin yeniden değerlendirilmesi çağrısında bulundu.
"İhracat geriliyor, ithalat yükseliyor"
Kaplangı, Türkiye'nin uzun yıllardır dış ticaret fazlası veren ev ve mutfak eşyaları ile endüstriyel mutfak ekipmanları sektörlerinde son dönemde dikkat çekici bir tablo ortaya çıktığını belirtti.
2026 yılının ilk beş ayında endüstriyel mutfak sektörünün ihracatının miktar bazında yüzde 17,6, ev ve mutfak eşyaları sektörünün ise yüzde 10,5 gerilediğine dikkat çeken Kaplangı, "Katma değerli üretim yapan ve ülkemize net döviz kazandıran sektörlerimiz rekabet avantajını kaybetmeye başladı. Buna karşılık ithalat tarafında ciddi bir artış görüyoruz. Özellikle Çin'den gelen ürünlerdeki yükseliş endişe verici boyutlara ulaştı" ifadelerini kullandı.
Paslanmaz çelikten üretilen mutfak eşyaları ithalatında Çin'in payının hızla yükseldiğini belirten Kaplangı, maliyet baskısının yerli üreticileri zorladığını ve bazı firmaların üretimlerini yurt dışına kaydırmaya başladığını söyledi.
"Koruma duvarları üretimi değil, ithalatı büyütüyor"
Mevcut uygulamanın yerli üretime önemli bir darbe vurduğunu ifade eden Kaplangı, şöyle devam etti:
"Bugün paslanmaz çelikte yüzde 12 ilave gümrük vergisi ve yüzde 4 antidamping uygulaması bulunuyor. Toplam koruma oranı son iki yılda önemli ölçüde yükseldi. Ancak ortaya çıkan tablo gösteriyor ki bu uygulamalar, paslanmaz çelik kullanan ihracatçı sektörlerin maliyetlerini artırırken ithal nihai ürünlerin önünü açıyor. Sonuç olarak üretim, yatırım ve istihdam zarar görüyor."
"Ticaret Bakanlığımızdan ilave gümrük vergisinin gözden geçirilmesini bekliyoruz"
EVFED Başkanı Güçlü Kaplangı, sektörün antidamping uygulamalarının tamamen kaldırılması yönünde bir talebi bulunmadığını, ancak ilave gümrük vergisinin yeniden değerlendirilmesinin büyük önem taşıdığını ifade etti.
Kaplangı, "Paslanmaz çelik kullanan sektörler olarak amacımız ülkemizde üretimin, ihracatın ve istihdamın güçlenmesidir. Ticaret Bakanlığımızdan, sektörlerimizin rekabet gücünü koruyacak şekilde ilave gümrük vergilerini yeniden değerlendirmesini bekliyoruz. En azından ilave gümrük vergisinin önceki seviyelere çekilmesi, ihracatçı üreticilerimizin nefes almasını sağlayacaktır" dedi.
Türkiye'nin ev ve mutfak eşyaları ile endüstriyel mutfak ekipmanları sektörlerinde dünya çapında önemli bir üretim ve ihracat merkezi olduğuna dikkat çeken Kaplangı, "Bu sektörler on binlerce kişiye istihdam sağlıyor, yüzlerce ülkeye ihracat yapıyor ve ülkemize net döviz kazandırıyor. Rekabetçiliğimizi koruyacak adımların atılması halinde üretim, ihracat ve istihdam yeniden büyüme patikasına girecektir" değerlendirmesinde bulundu.
