Baharat dolaplarına bakmak, aslında mutfakların en kişisel katmanlarından birine bakmak anlamına geliyor. Çünkü her kavanoz, her küçük paket ve her etiket; bir alışkanlığın, bir tarifin ya da yıllar içinde edinilmiş bir damak hafızasının izi gibi duruyor. Kimi mutfaklarda neredeyse mimari bir düzen hakimken, kimilerinde yeni alınmış bir baharatın eskilerin arasına sıkıştığı, sürekli genişleyen bir koleksiyon görülüyor.
Bu dolapların içi çoğu zaman yalnızca baharatlardan ibaret değil elbette. Kişinin yemekle kurduğu ilişkinin de bir yansıması. Örneğin yoğun aromaları seven biri, kişniş tohumu, kakule ya da kimyon gibi güçlü baharatları daha sık kullanırken; başka bir mutfakta vanilya, tarçın ve tatlı aromalar öne çıkabiliyor. Bazı dolaplarda ise her şey biraz karışık ama işlevsel; hangi baharatın nerede olduğu tam bilinmese bile hepsi bir şekilde sürekli kullanılıyor.
Dikkat çeken bir diğer nokta, baharatların tek bir rafta toplanamaması. Bir noktadan sonra mutfak dolabı yetmiyor ve baharatlar çekmecelere, kutulara hatta evin farklı köşelerine yayılıyor. Bu da aslında mutfak pratiğinin sürekli değiştiğini ve genişlediğini gösteriyor. Yeni bir tarif, yeni bir ülke mutfağı ya da sadece merak edilen bir aroma, dolaba eklenen her yeni kavanozla birlikte bu küçük dünyayı biraz daha büyütüyor.
Bazı mutfaklarda ise düzen daha baskın. Etiketlenmiş kavanozlar, türüne göre ayrılmış raflar ve sık kullanılanların öne alındığı sistemli bir yapı var. Bu düzen, yemek yapma alışkanlığının da daha planlı olduğunu düşündürüyor. Ama tam tersi durumda, yani daha dağınık görünen dolaplarda bile bir işlevsellik hissi eksik olmuyor; çünkü orada da her şey sık kullanılanların kolay ulaşılabilir olduğu bir akış içinde duruyor.
Baharat dolaplarının ortak bir özelliği de sürekli hareket halinde olmaları. Bir baharat bitiyor, yerine yenisi geliyor; bir dönem çok kullanılan bir karışım zamanla geri plana düşebiliyor.
Kısacası her dolap, kendi içinde sessiz ama oldukça net bir hikaye anlatıyor. Ama ne olursa olsun düzen şart!
Odatv.com
